Gruwelen van de overtocht, publieke veiling, brandmerken en dan werken op plantages in de koloniale wereld. Over het Nederlandse slavernijverleden bestaan honderden kilometers archief, maar zelden komen daarin de mannen, vrouwen en kinderen die gedwongen in slavernij leefden aan het woord.

Het superzware zwarte gat in het centrum van het Circinusstelsel slokt gas op via twee spiraalarmen. Dat ontdekte promovendus Wout Goesaert. Maar slechts een klein deel van het gas verdwijnt uiteindelijk in het zwarte gat, de rest wordt uitgespuugd.

Lezing, Oort lecture

Vanaf dit studiejaar maken alle faculteiten gebruik van dezelfde toetsapplicatie voor digitaal toetsen: Ans. Voor veel faculteiten is dit al een oude bekende, maar voor de medewerkers en studenten van Sociale Wetenschappen (vanaf 1 september) en Geesteswetenschappen (vanaf 1 februari) is het nieuw.…

Promotie

De Young Academy Leiden (YAL) is een selecte groep jonge academici aan de Universiteit Leiden. De YAL dient als platform om enthousiaste en ambitieuze jonge academici (post-PhD), die aan het begin van hun carrière staan, bij elkaar te brengen.

Een delegatie van Universiteit Leiden bezocht eind februari het Nederlands Instituut Marokko (Nimar) in Rabat.

Kunst en vrije tijd, Kunst en vrije tijd

Soepel en effectief communiceren met je collega’s: het is makkelijker gezegd dan gedaan. Het skillslab ‘Communiceer vanuit je kracht’ helpt je je communicatievaardigheden aan te scherpen. We vroegen twee collega’s over de impact van de training op hun werk- en persoonlijk leven.

Er is een cultuuromslag nodig op het gebied van Erkennen & Waarderen binnen de universiteit en met die omslag kan nu begonnen worden. De stuurgroep Erkennen & Waarderen heeft een veranderingsvisie en advies uitgebracht waarmee alle faculteiten en wetenschappelijke instituten aan de slag kunnen. Dat…

Onze communicatiestrategie maakt de prestaties van onderzoekers en studenten van de Universiteit zichtbaar en ondersteunt onze missie en kernwaarden.

Veel protoplanetaire schijven, waarin zich nieuwe planeten vormen, zijn een stuk kleiner dan gedacht. Met behulp van de Atacama Large Millimeter/submillimeter Array (ALMA) hebben wetenschappers van de Sterrewacht Leiden 73 protoplanetaire schijven in de Lupus-regio bekeken.

HR

Voor innovatieve, inter- en transdisciplinaire projecten op het gebied van gezondheid en welzijn is financiering beschikbaar via het Andrea Evers Fonds.

Kunst en vrije tijd, Kunst en vrije tijd

Kunst en vrije tijd, Kunst en vrije tijd

Een Europees team van astronomen heeft het grootste stellaire zwarte gat van de Melkweg ontdekt. Het is ruim dertig keer zo zwaar als de onze zon en bevindt zich in het sterrenbeeld Arend op zo'n tweeduizend lichtjaar van de aarde. De sterrenkundigen ontdekten het zwarte gat bij toeval toen ze de vierde…

Universiteit Leiden, heeft samen met Universiteit Utrecht, het LUMC en 10 andere Nederlandse universiteiten en instituten een subsidie van ruim 30 miljoen euro gekregen in de NWO-call Roadmap grootschalige wetenschappelijke infrastructuur (GWI).

Astronomen hebben met de James Webb Space Telescope mogelijk atmosferische gassen ontdekt rond 55 Cancri e, een hete rotsachtige exoplaneet die 41 lichtjaar van de aarde is verwijderd. Dit is het beste bewijs tot nu toe voor het bestaan van een atmosfeer van een rotsachtige planeet buiten ons zonnestelsel.…

Henk Hoekstra en Alessandra Silvestri werken aan de natuurkunde en sterrenkunde van de Euclid missie. De Nederlandse onderzoekers zijn deel van de ESA missie.

Theo van den Doel promoveerde in januari op zijn onderzoek over de veteranenzorg. Daaruit bleek dat de overheid weinig lering trok uit eerdere missies. Sindsdien lichtte hij zijn proefschrift toe aan de Tweede Kamer en reageerde de minister van Defensie, Kajsa Ollongren, op zijn onderzoek.

Voor het eerst zien we wat Euclid ziet. De eerste observaties van de telescoop leveren een schat aan nieuwe informatie op over ons universum. Maar volgens kosmologe Alessandra Silvestri is dit pas het begin. Dit onderzoek helpt ons het verleden, het heden en de toekomst van ons universum beter te be…

Met medicijnen eiwitten bereiken die onbereikbaar leken. Dat lukt Sebastian Pomplun. Daarom mag hij met zijn onderzoeksgroep toetreden tot Oncode Institute. Met negen anderen is hij uit 72 kandidaten geselecteerd om bij te dragen aan de missie van Oncode Institute: doorbraken in het kankeronderzoek…

Planeten in andere zonnestelsels bevatten waardevolle informatie over het ontstaan van planeten en leven. Promovenda Yapeng Zhang heeft hun atmosferen bestudeerd door te kijken naar hun kleinste onderdelen: isotopen. Met haar onderzoek hoopt ze te ontdekken wat ons eigen zonnestelsel uniek maakt.

Het bestuur van de Stichting Pastoor Schmeitsprijs voor de Sterrenkunde heeft de Pastoor Schmeitsprijs 2025 toegekend aan twee personen: Yamila Miguel, verbonden aan de Sterrewacht Leiden, Leiden Universiteit en SRON, en aan Else Starkenburg, verbonden aan het Kapteyn Instituut, Rijksuniversiteit Groningen.…

De twee instrumenten van ESA’s ruimtetelescoop Euclid hebben hun eerste testopnamen gemaakt. De eerste beelden geven aan dat de ruimtetelescoop zijn wetenschappelijke doelen zal bereiken waarvoor hij is ontworpen - en mogelijk nog veel meer. Euclid zal een 3D-kaart maken van een derde van de hemel,…

‘Met ruimteantenne LISA kijken we met een compleet nieuwe blik naar het heelal’, zegt sterrenkundige Elena Maria Rossi. Het zal de eerste missie zijn die zwaartekrachtgolven vanuit de ruimte detecteert. Die kunnen ons meer vertellen over het begin van ons heelal en de vorming van zwarte gaten. Met een…

Marco Beijersbergen is benoemd tot een van de 62 fellows van de Netherlands Academy of Engineering (NAE). Met deze fellows benadrukt de NAE het belang van technologische innovatie voor duurzame maatschappelijke verandering. De inauguratie is op 13 november.

Vergeet Python, Java and Scratch: er is nu een toegankelijke programmeertaal voor kinderen. Dit is Hedy, uitgevonden door dr. Felienne Hermans van het LIACS. Dankzij een samenwerking tussen Jetlearn, een in Amsterdam gevestigde online codeerschool, en de Universiteit Leiden, beschikt Hedy nu over vertalingen…

Persoonlijkheid is erfelijk bij zebravissen. Dat blijkt uit onderzoek van Christian Tudorache en zijn team, dat is gepubliceerd in BMC Neuroscience.

De nieuwste Europese quantumcomputer komt in Nederland. De ict-coöperatie van Nederlandse onderwijs- en onderzoeksinstellingen SURF krijgt hiervoor financiering van het Europese EuroHPC-programma. Leidse onderzoekers hebben een belangrijke rol: zij ontwerpen de algoritmes en de machine learning routes,…

Het ontwikkelen van nieuwe geneesmiddelen is een moeilijk proces. Farmaceutisch wetenschapper Xuhan Liu heeft met behulp van kunstmatige intelligentie methoden ontwikkeld die kunnen helpen bij het sneller en goedkoper ontwerpen van medicijnen. Promotie op 15 februari.

ESA’s ruimtelescoop Gaia, die de Melkweg in kaart brengt, voltooit op 15 januari zijn actieve fase van het scannen van de hemel. In het afgelopen decennium heeft Gaia meer dan drie biljoen waarnemingen gedaan van ongeveer twee miljard sterren en andere kosmische objecten. ‘Gaia is nu al de ontdekkingsmachine…

Vandaag zijn de eerste fullcolour beelden van de kosmos van ESA’s ruimtetelescoop Euclid gepresenteerd. Nooit eerder was een telescoop in staat om zulke haarscherpe astronomische beelden te maken van zo'n groot deel van de hemel en zo ver het diepe heelal in. De vijf beelden illustreren het volledige…

Boter-kaas-en-eieren, maar dan met quantumeffecten. Zo leer je de beginselen van quantumtechnologie in een fluitje van een cent. Daar zet onderzoeker Evert van Nieuwenburg op in met zijn nieuwe start-up: QuantumPlayed. ‘Quantum is overal om ons heen en zo kan iedereen erover leren.’

Met een sportieve pass van de basketbal droeg de aannemer op 1 december het nieuwe sportcentrum over aan de universiteit. Daarmee is de bouw klaar en kan het gebouw worden klaargestoomd voor gebruik. Vanaf 9 februari kan iedereen binnenlopen om te sporten of het pand te verkennen.

Jasper Knoester startte op 1 januari als onze nieuwe decaan. Hoe gaat het met hem, wat doet hij precies en hoe ziet zijn dag eruit? In elke nieuwsbrief geeft Jasper een inkijkje in zijn leven.

Ruimtetelescoop Euclid is in staat om de geheimen van het heelal te ontrafelen. Dat laten de afbeeldingen zien die ESA vandaag heeft gepubliceerd, volgens de astronomen die met de data van de telescoop werken. De beelden overtreffen alle verwachtingen. De wetenschappers binnen het Euclid-consortium,…

Elena Maria Rossi is gefascineerd door zwarte gaten. Haar benoeming tot hoogleraar was een lang gekoesterde wens, mede omdat er zo weinig vrouwelijke hoogleraren zijn in haar vakgebied. ‘Mijn benoeming is ook voor Sterrewacht Leiden een mijlpaal.’

Vandaag heeft ESA’s Gaia-missie haar schatkamer met nieuwe gegevens over onze eigen Melkweg geopend. Een team van honderden onderzoekers onder leiding van de Leidse sterrenkundige Anthony Brown maakte in anderhalf jaar de gegevens toegankelijk voor alle sterrenkundigen wereldwijd.

In het jaarverslag van de Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL) blikken we niet alleen terug op het afgelopen jaar, maar kijken we met ons nieuwe meerjarenbeleidsplan ‘Open for all’ ook vooruit.

De Euclid-missie van ESA moet de donkere kant van het heelal blootleggen. Maar hoe? Hoogleraar Observationele kosmologie Henk Hoekstra legt het uit in zijn interview met Space Team Europe. Hij gebruikt verhelderende voorbeelden zoals... een zwembad! Luister naar Henk Hoekstra om te begrijpen hoe Euclid…