Universiteit Leiden

nl en

AVG (deel 5 van 5): Jouw privacy en rechten

Naast de veranderingen die de AVG teweeg brengt binnen de universiteit, beïnvloedt het ook je eigen privacy in het dagelijkse leven. In dit deel zal besproken worden wat de invloed is van de AVG op je eigen privacy, welke rechten jij als betrokkene krijgt met betrekking tot de verwerking van jouw persoonsgegevens en hoe sterk jij in deze rechten staat.

Mogelijkheden en verantwoordelijkheden

De AVG heeft tot doel om meer mogelijkheden te bieden aan personen om invloed uit te oefen op de verwerking van zijn of haar persoonsgegevens door derden. Hierdoor krijgen derden meer verantwoordelijkheden en verplichtingen die zij moeten nakomen om de verwerking van persoonsgegevens te legitimeren. Zij moeten daarnaast bewust stilstaan bij het beoogde doel van de verwerkingen en dienen deze adequaat te onderbouwen. Het resultaat zal zijn dat derden veel transparanter zullen moeten communiceren naar de betrokkenen toe over welke persoonsgegevens zij willen gebruiken en voor welke doeleinden.

Intrekken van toestemming

Betrokkenen hebben hierin een aantal rechten. De AVG schrijft voor dat het intrekken van de toestemming voor het verwerken van iemands persoonsgegevens even makkelijk moet zijn als het geven ervan. Het geven van toestemming wordt altijd zo makkelijk en zo min mogelijk belastend opgezet voor de betrokkenen om de kans op het verkrijgen van toestemming zo groot mogelijk te houden. Vooral omdat de AVG eist dat de toestemming actief gegeven moet worden door de betrokkenen in plaats van passief zal dit relevanter zijn dan ooit. Als we uitgaan van de letterlijke tekst in de AVG, dan is het simpelweg actief aangeven voor het terugtrekken van de eerder gegeven toestemming voldoende.

Recht op inzage

Naast het terugtrekken van de toestemming, hebben betrokkenen ook recht op inzage, dataportabiliteit en ‘vergetelheid (verwijdering)’. Het recht op inzage houdt in dat een betrokkene het recht kan opeisen om al zijn of haar persoonsgegevens in te zien die bij een organisatie verwerkt worden, voor welke doeleinden en onder welke grondslagen. Een student kan dus de universiteit verzoeken om al zijn of haar persoonsgegevens in te zien die bij de universiteit bekend zijn en verwerkt worden. De universiteit dient dan een overzichtelijk document te genereren waarin deze aspecten zijn uitgewerkt met betrekking tot de persoonsgegevens van de betrokkene.

Recht op dataportabiliteit

Het recht op dataportabiliteit is de overdraagbaarheid van persoonsgegevens tussen organisaties op verzoek van de betrokkene. Als we hetzelfde voorbeeld aanhouden, een student kan met dit recht zijn of haar voormalige onderwijsinstelling verzoeken om zijn of haar persoonsgegevens over te dragen naar Universiteit Leiden, waaronder bijvoorbeeld NAW- en betaalgegevens, maar ook bijvoorbeeld eerder behaalde studieresultaten. Met dit recht wordt de verantwoordelijkheid neergelegd bij de organisaties en is de student in dit voorbeeld niet meer genoodzaakt om een gewaarmerkt overzicht van behaalde studieresultaten bij zijn of haar voormalige onderwijsinstelling op vragen en deze vervolgens te overhandigen aan de nieuwe onderwijsinstelling.

Recht op ‘vergetelheid’

Het laatste recht is het recht op ‘vergetelheid’ of ook wel het recht op verwijdering. De betrokkene kan een organisatie verzoeken om al zijn of haar persoonsgegevens te verwijderen en de verwijdering vervolgens ook verantwoorden. De scherpe lezer zal hier ook meteen een paradox in herkennen. De verwerker moet na het verwijderen dus ook aan kunnen tonen welke gegevens in welke systemen of archiefvormen zijn verwijderd. Dit is per definitie tegenstrijdig omdat het één het andere niet vooraf kan gaan. Om verwarring en tegenstrijdigheden te voorkomen, wordt dit recht in de AVG aangeduid als het recht op vergetelheid. De verwerker ‘vergeet’ daarom als het ware de persoonsgegevens van de betrokkene en zal deze daarom in de toekomst niet meer verwerken.

Invulling van de rechten

De invulling van deze rechten dient plaats te vinden binnen redelijke termijnen en het mag niet disproportioneel veel tijd of moeite kosten voor de verwerker om het uit te voeren. Indien studenten van Universiteit Leiden een beroep willen doen op één of meerdere van deze rechten, dan dienen zij zich in persoon te legitimeren bij de Functionaris Gegevensbescherming. Naast het feit dat het in persoon legitimeren van de betrokkene noodzakelijk is om de identiteit van de betrokkene te bevestigen, kan het ook worden ervaren als een drempel waardoor niet iedereen te pas en te onpas een beroep kan doen op zijn of haar rechten.

Tot slot

De AVG kroont veel winnaars: jij, hij, zij en ik. De AVG biedt tal van mogelijkheden en rechten waarmee men veel invloed kan uitoefenen en duidelijk beschreven zijn waardoor er weinig ruimte is voor interpretatie, discussie of weerlegging. Voel je daarom ook vrij om hier gebruik van te maken, zowel met betrekking tot je persoonlijke privacy als de privacy op de werkvloer. Geef het vooral aan bij je meerderen wanneer je gebreken herkent op de werkvloer of ideeën hebt om de kantoorruimtes te verbeteren en beter te beveiligen. Uiteindelijk heeft iedereen er baat bij als iedereen bewuster omgaat met persoonsgegevens op de werkvloer.

FGGA medewerkers

Heb je vragen over de AVG? Kijk dan op de site van de universiteit voor meer informatie of mail je vraag naar avg@fgga.leidenuniv.nl!  

Deze website maakt gebruik van cookies. Meer informatie