Universiteit Leiden

nl en

Anatomie leren met hulp van een holografisch been

Het LTA-project van Beerend Hierck ging de hele wereld over: de beweegbare 3D-projectie van een been (met voet) waarmee studenten Geneeskunde de werking ervan in 3D kunnen bestuderen.

‘Masterstudenten klagen erover dat ze zich – ondanks colleges in de snijzaal, 3D-modellen, gedetailleerde tekeningen – toch onvoldoende een beeld kunnen vormen van de, vooral bewegende, anatomie van het menselijk lichaam. Dat was reden om erover na te denken hoe dit hiaat op te vullen.’ 

LTA hologram Beerend Hierck
Door de effectiviteit van de hololens bij de studenten te bekijken, is Hierck nu ook onderwijswetenschapper.

Centre for Innovation

Microsoft was bezig software te ontwikkelen die goed bij Hiercks idee paste én hij kwam in contact met het Centre for Innovation van de universiteit dat hem graag wilde helpen. En voor hij het wist was hij aan het pionieren met de Hololens. Die lens is onderdeel van een bril vol elektronica. De werking is enigszins vergelijkbaar met die van een Virtual Reality-bril (VR) maar er is één groot verschil: VR vervangt de volledige werkelijkheid door een virtuele versie, met de Hololens blijft de werkelijkheid intact, alleen wordt er een object in die werkelijkheid geprojecteerd.

Nee, dat kan niet

Hierck had allerlei ambities met de Hololenstechniek maar kreeg vele keren te horen: nee, dat kan niet. Maar meestal bleek het dan toch te kunnen: spieren, zenuwen en gewrichten kunnen naar wens bewegen. Het is mogelijk om bepaalde delen weg te halen zodat je kunt zien wat daarachter ligt. De sofware bevat een applicatie van een operatie aan de voet. Die operatie onderging stervoetballer Marco van Basten nadat hij zó vaak – niet toevallig – tegen zijn enkel was geschopt dat hij niet meer kon lopen. En: studenten kunnen sámen aan een opdracht werken, want ze kunnen samen naar het hologram kijken en ook gewoon met elkaar praten en elkaar aankijken.

LTA Beerend Hierck Hologram
Met behulp van een in een bril ingebouwde computer is het been te zien. De studenten kunnen ook elkaar en de docent zien en dus met elkaar praten. De spieren en gewrichten bewegen levensecht.

Van microbioloog naar onderwijswetenschapper

Toen het Hololensproject zijn vrucht had afgeworpen, wilde Hierck ook alles weten over de effectiviteit in het onderwijs. Daar raakte hij zo door gegrepen dat hij zelfs zijn vakgebied, de micro-anatomie, vaarwel zei en onderwijswetenschapper werd. ‘Het was heel fijn dat dat kon bij de faculteit. Eigenlijk hóór je je eigen LTA-innovatie te onderzoeken op effectiviteit maar er is begrip voor dat daar voor de doorsnee docent teveel tijd in gaat zitten. Dat ik het wel kan doen is een gelukkige omstandigheid.’

TEDxAmsterdamED, 14 juni 2019

Deze video kan niet worden getoond omdat u geen cookies heeft geaccepteerd.

Verlaat onze website om deze video te bekijken.

Kostbare techniek

De techniek is kostbaar: de programmatuur is vrij beschikbaar gesteld op de website van Microsoft maar Hololenzen kosten (nog) 3500 euro per stuk. Gelukkig kreeg het project ook nog een subsidie van SURF, het landelijke ict-samenwerkingsverband voor het onderwijs. Het LUMC/geneeskunde heeft nu tien lenzen, en meer gaan het er niet worden. Dat maakt dat het gebruik ervan door driehonderd studenten maar beperkt kan zijn. Maar Hierck stelt dat al gebleken is dat zelfs dat beperkte gebruik een flinke groep studenten echt vooruit helpt: o, het zit zó! Het kwartje valt bij hen.

LTA Hierck Hologram
Hierck (rechts) met minister van Engelshoven van onderwijs die op werkbezoek is in Leiden

Diverse prijzen

Het 3D-been kreeg diverse prijzen en ging de wereld over als spectaculaire innovatie. Overal vandaan kwamen er vragen, met als meest voorkomende strekking: dit willen wij ook. Hierck: ‘In de Islamitische wereld is het bijvoorbeeld verboden om in dode lichamen te snijden. Dan is zo’n 3D-project een goed alternatief.’ En uit het LUMC zelf meldde het Proefdiercentrum zich: ‘Studenten die met proefdieren gaan werken, moeten daarvoor een certificaat halen. In de training krijgen ze een dode muis of rat om te analyseren. Het Proefdiercentrum wil in plaats daarvan graag een hologram van een knaagdier ontwikkelen.’

Applicatie is openbaar

Van commercieel uitbaten is geen sprake, stelt Hierck: ‘Dat ligt niet op ons pad en het is bovendien strijdig met het idee van ongehinderde kennisverspreiding waar universiteiten voor staan. Bovendien is de basis software van Microsoft. Op basis daarvan de applicatie gebouwd. Die applicatie staat openbaar op de site van Microsoft. Studenten hebben bekeken of die toegankelijk is zodat anderen ook iets kunnen bouwen, en dat is het geval.’ Hierck zou het liefst zien dat het hele lichaam en alle onderdelen ervan als hologram beschikbaar komen. Dat het gaat gebeuren staat wel vast, maar niet wie die applicaties gaan maken. ‘Hopelijk pakken andere universiteit dit op.’

Hierck was de eerste twee jaar ook voorzitter van LTA. Wat wilde hij voor elkaar krijgen? ‘Dat de LTA een groep werd met een groepsgevoel. En dat is zeker gelukt. 

Tekst: Corine Hendriks
Mail de redactie

LTA Hierck SKO
Hierck op de achterste rij bij de inontvangstneming van zijn Senior Kwalificatie Onderwijs (SKO)
Deze website maakt gebruik van cookies.  Meer informatie.