Versterken van onderzoek naar mentale gezondheid tijdens Food for Thought Event – Gezondheid & Welzijn
Op 26 mei bracht de Food for Thought-lunchbijeenkomst over Mental Health Disorders onderzoekers van de hele Leiden University samen om te verkennen hoe interdisciplinaire samenwerking onderzoek en maatschappelijke impact kan versterken. Onder leiding van Judy Veldhuijzen plaatste de sessie mentale gezondheid binnen zowel het SSH Sectorplan als het universiteitsbrede thema Gezondheid & Welzijn, waarbij de urgentie van toenemende mentale gezondheidsproblemen en de maatschappelijke gevolgen daarvan centraal stond.
Marieke Adriaanse
Marieke Adriaanse opende de bijeenkomst met een introductie van het thema Gezondheid & Welzijn binnen Leiden University. Zij lichtte de centrale doelstellingen toe: gezondheid verbeteren, welzijn bevorderen en gezondheidsongelijkheid verminderen. Het thema verbindt verschillende faculteiten en initiatieven, zoals het Leiden Healthy Society Center en samenwerkingen met Leiden University Medical Center (LUMC) en partners binnen Health Campus The Hague, om interdisciplinair onderzoek te stimuleren en maatschappelijke impact te vergroten.
Judy Veldhuijzen
Judy Veldhuijzen legde uit hoe het SSH Sectorplan voor Mental Health hierop aansluit door zich te richten op het versterken van onderzoeksinfrastructuur, het bevorderen van samenwerking en het ontwikkelen van gezamenlijke onderzoeksagenda’s rondom preventie, mechanismen en behandeling van psychische aandoeningen.
Drie onderzoekspresentaties lieten vervolgens zien hoe deze ambities in de praktijk vorm krijgen.
Understanding violence through networks
Martín Hernán Di Marco presenteerde onderzoek naar partnergeweld, met een focus op plegers en hun sociale omgeving. Zijn project vult een belangrijke lacune in bestaand onderzoek en combineert narratieve interviews met mannen die in verschillende Latijns-Amerikaanse landen veroordeeld zijn voor femicide. Door gedetailleerde levensverhalen te verzamelen, laat het onderzoek zien hoe geweld zich over tijd ontwikkelt en welke rol sociale netwerken — met name mannelijke vriendengroepen — spelen in het in stand houden of mogelijk maken van misbruik. De bevindingen wijzen op patronen zoals sociaal isolement, afhankelijkheid van sociale netwerken en strategieën om ontdekking te voorkomen. Deze netwerkbenadering opent nieuwe mogelijkheden voor interventie, bijvoorbeeld door niet alleen individuen, maar juist hun sociale omgeving aan te pakken.
Optimizing expectations for health
Kaya Peerdeman onderzocht hoe verwachtingen invloed hebben op gezondheidsuitkomsten, voortbouwend op placebo- en nocebo-onderzoek. Hoewel positieve verwachtingen pijn kunnen verminderen, laat haar onderzoek zien dat té optimistische verwachtingen ook onbedoelde gevolgen kunnen hebben, zoals verminderd vertrouwen wanneer ervaringen tegenvallen. Dit onderstreept het belang van communicatie die zowel positief als realistisch is. Haar onderzoek past deze inzichten toe op bevallingen, een context waarin verwachtingen en daadwerkelijke ervaringen vaak niet overeenkomen, wat een negatieve invloed kan hebben op welzijn. Lopend onderzoek richt zich onder meer op klinische hulpmiddelen, e-learning en gezamenlijk ontwikkelde interventies om gezamenlijke besluitvorming te ondersteunen en patiëntuitkomsten te verbeteren.
Bridging lab and clinic in mental health research
Linda de Voogd richtte zich op de uitdagingen van translationeel onderzoek binnen de mentale gezondheidszorg. Ondanks belangrijke vooruitgang in laboratoriumonderzoek, vinden veel onderzoeksresultaten nog onvoldoende hun weg naar effectieve klinische toepassingen. Een belangrijke oorzaak is de kloof tussen “het lab, de kliniek en de echte wereld”: deze domeinen werken met verschillende modellen, methoden en aannames. De Voogd benadrukte daarom het belang van sterkere verbindingen tussen onderzoekers en clinici, bijvoorbeeld via kwalitatief onderzoek dat ervaringen van patiënten en dagelijkse klinische praktijk beter in kaart brengt. Zulke benaderingen kunnen theoretische modellen verbeteren en ervoor zorgen dat onderzoek beter aansluit bij behoeften uit de praktijk.
