Onderzoek naar Romeins bordspel genomineerd voor 'Onderzoek van het jaar'
De Leidse wetenschapper Walter Crist reconstrueerde met zijn team de spelregels van een tweeduizend jaar oud bordspel. Voor dit bijzondere onderzoek nomineerde magazine Quest hem voor de publieksprijs. Stemmen kan tot en met 7 oktober.
Quest nomineerde voor de publieksprijs in tototaal vijf onderzoekers van verschillende universiteiten.
Stemmen kan tot en met 7 oktober 2026
StemCrist ontdekte de steen in 2020 in de collectie van het Thermen Museum. De bewerkte kalksteen is gevonden in de bodem van Heerlen. Op deze plek was vroeger de belangrijke Romeinse plaats Coriovallum gevestigd. Crist is gespecialiseerd in oude spellen en raakte direct geïntrigeerd. Onder de microscoop zag hij slijtage op de lijnen waar het logisch was om een pion te verschuiven.
Blokkeringsspel
Hij tuigde een internationaal onderzoeksteam op van Nederlandse, Belgische en Australische instituten. Met hulp van AI probeerde het team de mogelijke spelregels te achterhalen. Ze ontdekten dat de slijtage van de steen hoogstwaarschijnlijk duidt op het spelen van een blokkeringsspel: bij dit type spel is het doel om de tegenstander te verhinderen te bewegen. Lees meer over zijn onderzoek: Onderzoekers kraken spelregels van onbekend bordspel.
Reactie nominatie
Crist reageert enthousiast op de nominatie. ‘Ons team voelt zich vereerd. We zijn blij dat onderzoek naar spellen uit de oudheid, dat lange tijd over het hoofd is gezien, nu zo’n breed publiek bereikt.’ Op 10 november maakt Quest bekend wie van de vijf genomineerde onderzoekers de publieksprijs wint.
In de categorie 'wetenschapper van het jaar' is de Leidse onderzoeker Marieke Liem genominineerd voor haar inzet om femicide tegen te gaan. Dit is een juryprijs en hier kan het publiek dus niet op stemmen.
Walter Crist bedankt alle betrokken instellingen voor hun steun: naast de Universiteit Leiden zijn dat Het Romeins Museum, de Universiteit Maastricht, UCLouvain, Flinders University, ERC Digital Ludeme Project en GameTable. Het onderzoek maakte deel uit van het ERC Digital Ludeme Project, onderdeel van Universiteit Maastricht waar Crist de eerste jaren van het onderzoek werkte. Hij voltooide het onderzoek aan de Universiteit Leiden.