Universiteiten en Defensie versterken samenwerking in onderzoek
De Nederlandse universiteiten en het ministerie van Defensie gaan hun samenwerking op het gebied van onderzoek versterken.
In de overeenkomst spreken universiteiten en het ministerie van Defensie af nauwer te willen samenwerken aan onderzoek voor vrede, veiligheid en weerbaarheid. ‘Universiteiten willen met hun kennis bijdragen aan de grote vraagstukken waar onze samenleving voor staat’, aldus Universiteiten van Nederland-voorzitter Caspar van den Berg: ‘In de huidige geopolitieke situatie horen vrede, veiligheid en weerbaarheid daar nadrukkelijk bij. Door samen te werken met Defensie kunnen we de kennis van universiteiten beter benutten voor een veilig en weerbaar Nederland.'
Universiteit Leiden, veiligheid en defensie
De Universiteit Leiden heeft een omvangrijk profiel op de onderwerpen veiligheid en defensie, vooral in Den Haag. Dat profiel is breder dan alleen militaire defensie: het omvat nationale veiligheid, geopolitiek, terrorisme, cyber security, crisisbeheersing, inlichtingen, recht en de maatschappelijke kanten van veiligheid. Het zwaartepunt in het onderzoek ligt bij het Institute of Security and Global Affairs (ISGA) in Den Haag. Daarnaast biedt de universiteit de minor Defensie en Nationale Veiligheid aan, en zijn er meerdere promotieonderzoeken in samenwerking met de Nederlandse Defensie Academie, bijvoorbeeld Vrede en Veiligheid in Afrika met het Afrika Studie Centrum.
'Met behulp van deze intentieverklaring willen we de onderlinge samenwerking op het gebied van onderzoek naar veiligheid en maatschappelijke weerbaarheid verder uit. Een belangrijke ontwikkeling, zeker binnen het huidige tijdsgewricht', vertelt Timo Kos, vicevoorzitter van het College van Bestuur die de verklaring namens de Universiteit Leiden ondertekende. 'Vanzelfsprekend blijven academische vrijheid en open science het uitgangspunt bij deze ontwikkeling, en kunnen onderzoekers zelf kiezen of ze met Defensieonderdelen willen samenwerken.’
Reactie staatssecretaris
Staatssecretaris Boswijk legt uit welke rol kennisinstellingen kunnen spelen: ‘De samenwerking tussen kennisinstellingen en Defensie is cruciaal om de nationale veiligheid en weerbaarheid van Nederland te versterken. Met onafhankelijk onderzoek, kritisch denken en het opleiden van nieuwe generaties talent leveren universiteiten onmisbare inzichten om in te spelen op een wereld die onveiliger wordt door toenemende dreigingen en geopolitieke spanningen.’
Met de intentieverklaring willen universiteiten en Defensie bestaande samenwerkingen verder ontwikkelen en nieuwe mogelijkheden voor gezamenlijk onderzoek verkennen. De samenwerking kan verschillende vormen hebben, bijvoorbeeld via onderzoeksprogramma’s van NWO, rechtstreeks contractonderzoek tussen Defensie en universiteiten, of via samenwerking met de Faculteit Militaire Wetenschappen van de Nederlandse Defensie Academie.
Academische vrijheid
Bij de onderzoekssamenwerking staat de academische vrijheid voorop. Onderzoekers en universiteiten bepalen zelf welke samenwerkingen zij aangaan. Bij onderzoek wordt daarnaast aangesloten bij bestaande Nederlandse en Europese afspraken en richtlijnen op het gebied van Open Science, kennisveiligheid en intellectueel eigendom. Ook wordt er bij samenwerkingen aangesloten bij de kostensystematiek van universiteiten.