Blijkt uit een echo dat een foetus een (hart)afwijking heeft, dan staan ouders voor moeilijke keuzes. Ten onrechte scoort het daarvoor benodigde cohortonderzoek naar zeldzame ziektes laag op de academische meetlat, stelt Haak tijdens haar oratie.

Joao Schim is businessanalist en loopt samen met zijn collega’s van het sneakersteam vijf maanden lang door de gebouwen van de universiteit. Deze 6 experts brengen alle meet- en onderzoeksystemen in kaart, te beginnen bij W&N. Joao vertelt wat hij doet én wat hem opvalt.

Veiligheidsdiensten opereren vaak in de schaduw, maar juist daar is ethiek essentieel. In zijn oratie pleit Michael Kowalski voor een expliciete, toegepaste ethiek als fundament onder inlichtingenwerk in een democratische rechtsstaat.

Populistische partijen in de nationale parlementen hanteren een andere politieke stijl dan hun collega’s van andere partijen. Ze stemmen vaker tegen kabinetsvoorstellen, maar dienen niet meer Kamervragen in. Dat blijkt uit Leids onderzoek in verschillende Europese landen.

Wat weten we over de kinderen die achterblijven na (ex-)partnerdoding? Regisseur Sara Kolster en hoogleraar Marieke Liem sloegen de handen ineen om deze groep slachtoffers in beeld te brengen: met de indrukwekkende documentaire ‘Blauwdruk’ en nieuwe cijfers uit de Femicide Monitor.

Wat doet het opgroeien in een muzikale omgeving of tijdens de coronapandemie met de hersenontwikkeling van tieners? Dat onderzocht psycholoog Lina van Drunen bij honderden tweelingen tijdens haar promotieonderzoek. Ze ontdekte: muziek beoefenen vertraagt de hersenontwikkeling, en dat biedt kansen.

In december bestaat het Dual PhD Centre (DPC) vijftien jaar. Directeur Johannes Tromp en universitair hoofddocent Mark Dechesne blikken terug en kijken vooruit. Dechesne: ‘Het DPC vormt een ‘community of knowledge’ waarin wetenschap en samenleving met elkaar verbonden zijn.’

Zorg- en welzijnspersoneel is minimaal 25 procent van de werktijd kwijt aan administratie.* Tijd die ook ingezet kan worden voor zorg. Met kunstmatige intelligentie kan een groot deel geautomatiseerd worden. Het LUMC is daarom als eerste in Nederland gestart met programmeringsstages voor AI-taalmodellen…

Een betere gezondheid voor álle inwoners van de Haagse regio. Dat is de missie van Health Campus Den Haag - voorheen LUMC Campus Den Haag. Acht partners – het LUMC, de Universiteit Leiden, de Gemeente Den Haag en vijf zorginstellingen (zie kader) - werken intensief samen in zorg, onderwijs en onderzoek.…

Al dertig jaar lang houdt Paul Wouters zich bezig met open science, van zijn eerste kennismaking met een preprintserver in 1992, tot zijn recente rollen als decaan van de Faculteit der Sociale Wetenschappen (FSW) en ambassadeur open science voor Academia in Motion. Nu gaat Wouters met emeritaat. Hij…

We spraken Mathilde Witkam over haar onderzoek als duale promovenda bij het Dual PhD Centre. Haar proefschrift gaat over het effect van open overheid op publiek vertrouwen. Mathilde: ‘Vertrouwen in de overheid zorgt ervoor dat mensen eerlijker zijn in hun belastingaangifte; minder controle scheelt tijd…

Mag een patiënt van de intensive care af of niet? Kunstmatige intelligentie kan helpen deze en andere vragen te beantwoorden.

Hoe klinkt het als je zelf woorden maakt in het Chichewa? Kun je hiërogliefen ontcijferen na één workshop? Tijdens de eerste editie van de Avond van de Talen in het gloednieuwe Herta Mohrgebouw kregen bezoekers antwoord op deze en nog veel meer vragen. Met een uitverkocht programma, een bruisende sfeer…

Drukte op de Spoedeisende Hulp is geen betrouwbare indicator voor het aantal patiënten dat naar de Acute Opname Afdeling gaat. Daarom ontwikkelde het Leids Universitair Medisch Centrum een opnamevoorspeller.

Niet alle duurzame businessmodellen hebben de impact die ze beloven, onthult Leidse milieuwetenschapper Levon Amatuni. Het delen van auto’s of het hergebruiken van telefoons, bijvoorbeeld, hebben een minder grote impact dan gedacht. Amatuni raadt mensen aan om ‘te focussen op echte veranderingen in…

Organisatie

Hoe hack je vooroordelen over leeftijd en ouderdom uit het sollicitatieproces? In die vraag doken data-onderzoekers, psychologen en HR-medewerkers tijdens de AnyAge.AI-hackathon. ‘AI kan juist ingezet worden om het sollicitatieproces eerlijker te maken.’

Bij onethische medische experimenten denken we al snel aan nazi-Duitsland. Dat ook in gekoloniseerde gebieden tests werden gedaan zonder expliciete toestemming van de proefpersoon, is minder bekend. Universitair docent Fenneke Sysling krijgt een Europese beurs om hier onderzoek naar te doen.

Nederland verliest plantensoorten die afhankelijk zijn van bestuiving door insecten. Milieuwetenschapper Kaixuan Pan toont dat aan na analyse van 87 jaar aan metingen van meer dan 365.000 locaties. Het nieuws is verontrustend voor onze biodiversiteit en de voedselzekerheid. ‘75% procent van onze gewassen…

Van onderzoek naar sterrenwind tot gebarentaal: maar liefst zeven wetenschappers van de Universiteit Leiden krijgen een prestigieuze Vici-beurs van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO).

Voor zeven interdisciplinaire projecten waarbij Leidse wetenschappers betrokken zijn is tot € 27.000 aan seed funding toegekend. In samenwerking met partners van andere Una Europa-universiteiten wordt onderzoek gedaan naar onderwerpen als academische vrijheid, AI binnen de geesteswetenschappen, duurzame…

Middelbare scholieren zijn op online schooldagen minder gemotiveerd voor school dan op fysieke schooldagen. Dit verschil doet zich vooral voor bij jongeren die zich weinig gesteund voelden door hun ouders, constateerden ontwikkelingspsychologen Anna van Duijvenvoorde en Christel Klootwijk. De resultaten…

Universiteit Leiden stapt per 1 januari 2026, na 27 jaar SAP, met de bedrijfsvoering voor HR, financiën en inkoop over op het nieuwe systeem AFAS. Wouter Peters, directeur ASSC en programmadirecteur BAS, vertelt wat dit voor de universiteit en voor jou als medewerker betekent.

Zorgt een gemeenschappelijke tuin voor koele lucht en warme burenrelaties? En zorgt een extra bomenrij voor meer soortenrijkdom? Dit soort vragen staan centraal in het project COMBINED, waaraan onder andere Leidse wetenschappers en Haagse inwoners zes jaar mogen werken met 4 miljoen euro subsidie van…

Hoe ontstaan moleculen in de ruimte, en hoe evolueren ze? En hoe bepaalt dat uiteindelijk de chemische samenstelling van planeten en hun atmosferen? Het Dutch Astrochemistry Network (DANIII) krijgt 1,6 miljoen euro van NWO om dat uit te zoeken. Een grote groep Leidse astronomen en chemici neemt draagt…

Hoe ziet de toekomst van quantum eruit? Vedran Dunjko (universitair docent bij LIACS en LION) is medeoprichter van het Leidse interfacultaire initiatiefonderzoek applied quantum algorithms (aQa) dat dit gaat onderzoeken. Zij maken deel uit van het Quantum Delta NL consortium dat onlangs via een zogenaamd…

Wat we in Europa kopen en gebruiken, heeft vaak gevolgen voor de biodiversiteit elders in de wereld. Met een Horizon Europe subsidie van 600.000 euro ontwikkelen universitair docent Laura Scherer en haar team modellen om te kijken naar de impact van de wereldwijde handel in non-food biomassa. ‘Met die…

Er worden steeds meer AI-tools ontwikkeld voor de juridische sector. Hiermee kunnen professionals teksten doorzoeken of rechterlijke beslissingen analyseren. Leids SAILS-onderzoeker Masha Medvedeva, expert op gebied van de technische ontwikkeling van AI-tools, waarschuwt: ‘Gebruikers moeten weten wat…

Online wetenschappelijke data delen, geld overmaken, of andere gevoelige informatie verzenden: met cryptografie zorgen applicaties ervoor dat jouw gegevens niet in de verkeerde handen vallen. Wiskundige Thomas Attema (CWI/TNO/Universiteit Leiden) helpt daarbij. Voor zijn promotie op 1 juni ontwikkelde…

Damien van Puyvelde krijgt financiering (ruim 47.000 euro) uit een nieuwe pilot van de Research Council voor zijn onderzoek 'Open-source research and the war in Ukraine: intelligence for the people by the people? We stelden de onderzoeker vijf vragen over dit project en de kansen die dit hem biedt.

Wat doe je als je ineens de beschikking krijgt over een vracht data, maar niet weet hoe je die inzichtelijk kunt maken? Maritiem historici van de Faculteit Geesteswetenschappen werkten samen met mbo-studenten om een database te bouwen. ‘We zijn zo compatible aan elkaar.’

Vijf Leidse wetenschappers ontvangen een Consolidator Grant van de European Research Council (ERC). Met deze beurs van maximaal twee miljoen euro kunnen zij hun wetenschappelijk onderzoek voortzetten en uitbreiden.

Mirjam Oomens was bezig aan een promotieonderzoek over taal in de spreekkamer, toen er uitgezaaide kanker bij haar werd geconstateerd. Vier jaar later is het haar missie geworden om artsen en andere zorgprofessionals minder uitspraken over levensverwachting te laten doen. ‘Zo’n overtuiging kan schadelijk…

Wie de Nederlandse taal spreekt, heeft betere kansen op de arbeidsmarkt. Investeer daarom in taalles van migranten, is de boodschap van wetenschapper Giacomo Boffi.

Psychologielab op Wielen maakt wetenschap toegankelijk voor iedereen. E-Virt is een Serious Game die bedoeld is om mensen hun eigen emoties beter te leren herkennen te reguleren.

Industrieterreinen zijn ontworpen met het oog op veiligheid, maar zijn ze ook bestand tegen dreigingen van buitenaf? Nu de zorgen over de nationale veiligheid toenemen, vormen deze locaties een potentieel doelwit. Het Securdomino-project ontwikkelde een hulpmiddel om beter voorbereid te zijn op mogelijke…

Astronomen hebben met de James Webb Space Telescope een nieuw ‘deep field’ vastgelegd van Pandora's Cluster (Abell 2744). De beelden laten nooit eerder vertoonde details zien. De resultaten zijn beschreven in vier wetenschappelijke artikelen. Leidse astronomen Marijn Franx en Mariska Kriek werkten mee…

Ernstigere droogtes die ook langer zullen aanhouden: het wordt vooral een probleem voor geïrrigeerde landbouwgrond. Gemengde bossen met een verscheidenheid aan plantensoorten zijn het minst kwetsbaar. Dit ontdekte milieuwetenschapper Qi Chen. Zij vergeleek de effecten van droogte op verschillende ecosystemen…

Ben je Leids wetenschapper, op zoek naar interdisciplinair onderzoek en samenwerkingsmogelijkheden op gebied van burgers, gezondheid en ziektepreventie? Dan is de Health Campus Den Haag dé plek voor jou. Vier voorbeelden van lopend onderzoek.

Wiskundige Tyron Lardy werkte tijdens zijn promotieonderzoek aan een nieuwe manier om hypotheses te toetsen. In plaats van de klassieke p-waarde gebruikt hij zogeheten e-waardes. Die blijken flexibeler; zeker als je tussentijds naar je resultaten wilt kijken.

Een groep van dertig eerstejaars Bestuurskunde studenten bezocht binnen het mentoraatprogramma het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) en het Ministerie van Financiën in het kader van een werkveldbezoek en kennismaking met jonge Bestuurskunde alumni.

Een pestverleden, misbruik of heftige scheiding. Veel jongeren ervaren mentale problemen na traumatische ervaringen. Maar hoe komt het dat sommigen daar veel meer last van hebben dan anderen? Daar doet Hannah Dorsman binnen het Thrive-project onderzoek naar.

Een internationaal onderzoeksteam heeft voor het eerst het moment vastgesteld waarop zich planeten begonnen te vormen rond een andere ster dan onze zon. Met behulp van de ALMA-telescoop, waarin de Europese Zuidelijke Sterrenwacht (ESO) partner is, en de James Webb ruimtetelescoop (JWST), hebben ze het…

Inwoners van de Nederlandse eilanden Bonaire, Saba en Sint Eustatius zien dat (met name verbaal) geweld in gezinnen vrij gebruikelijk is. Dit blijkt uit onderzoek van de Universiteit Leiden, de Universiteit van Curaçao en UNICEF Nederland. De onderzoekers doen aanbevelingen om dit geweld de komende…

In de week van 22 tot en met 26 september vieren we aan de Universiteit Leiden de nationale Open Science Week. Wat is jouw volgende stap naar openheid?

Jouw bankzaken, DigiD, en gevoelige medische gegevens: wat als onze volledige digitale infrastructuur niet meer te vertrouwen is? Met die vraag in zijn achterhoofd is promovendus Jelle Don dagelijks bezig met zijn onderzoek. En dat is hard nodig, want zonder nieuwe digitale veiligheidsmaatregelen is…

Het gebruik van AI door studenten is niet meer weg te denken uit het onderwijs. In plaats van dit te verbieden, wordt via de pilot 'GenAI in onderwijs' onderzocht hoe AI juist kan bijdragen aan het leerproces. Marco van Bommel, docent van de cursus Economic and Consumer Psychology, vertelt over de eerste…

Whispp, een Leidse start-up op het gebied van spraaktechnologie, ontwikkelt een app om mensen die stotteren te helpen zich vrijer te uiten. Onder degenen die samenwerken met Joris Castermans en zijn team bij Whispp, zijn onderzoekers en studenten van het Leiden University Centre for Linguistics (LUC…

Psychologiedocent van het jaar is Roy de Kleijn. De masterscriptieprijzen zijn voor Roosmarijn Goldbach en Matija Čuljak. Jeffrey Durieux ontvangt de promovendi publicatieprijs; Maedeh Nasri de promovendi wild card. Wilma van Velzen verdient de OBP-prijs en Jos Brosschot wint de Leiden Psychology Blog…

Alle medewerkers van de Universiteit Leiden krijgen 17 oktober weer een uitnodiging voor de personeelsmonitor. Waarom is het belangrijk dat iedereen meedoet? En wat is er gebeurd met de uitslagen van de vorige personeelsmonitor? Vice-voorzitter van het College van Bestuur Martijn Ridderbos vertelt e…