Het is een vreemd gegeven: er leeft nu maar één mensensoort op aarde, terwijl dat in meer dan 95% van onze geschiedenis niet het geval was. Archeoloog dr. Gerrit Dusseldorp verklaart deze kwestie in de Quest van Augustus 2021.

In 2019 ontdekten een team archeologen in een grot in de Tibetaanse provincie Xiahe een 160.000 jaar oud stuk onderkaak van een denisoviër. In diezelfde grot heeft een Chinees-Deens team nu onderzoek gedaan naar het voedingspatroon van de denisoviërs, hiervoor analyseerde zij meer dan tweeduizend botresten.…

In Duitsland is een grot uit de steentijd her opgegraven, dit keer met een ongekende combinatie van nieuwe technieken. Tijdens de opgraving vonden archeologen honderden botten en een aantal werktuigen in dezelfde laag. De botten zijn onderzocht met behulp van een spectrometer om oeroude eiwitten in…

In een afgesloten ruimte in het Van Steenisgebouw staan honderden dozen onder TL-lichten te wachten tot iemand ze komt bekijken. De wirwar van handgeschreven en gedrukte labels verraadt hoe vaak de collectie al is gereorganiseerd, verhuisd en opnieuw ingedeeld. Dozen vol potscherven en aardewerk, menselijke…

De jaarlijkse veldschool vind dit jaar plaats in Geffen, gemeente Oss. Onderzoekers en studenten van de Faculteit Archeologie zijn er hard aan het werk.

In 2011 troffen onder meer Leidse archeologen in Uden de resten aan van een jurk uit 800 voor Christus. 'Het was een vrij normale opgraving, tot we opeens een rechthoekige kuil aantroffen', vertelt archeoloog Richard Jansen, betrokken bij de ontdekking. Een reconstructie van de jurk wordt nu tentoongesteld…

Corrie Bakels staat bekend als één van de grondleggers van de bio-archeologie in Nederland. Één van haar oud-studenten, dr. Marco Langbroek, werkzaam in de sterrenkunde, verzocht de Internationale Astronomische Unie een recent ontdekte planetoïde naar haar te vernoemen. Bij het horen van het nieuws…

Tot onze spijt moeten wij meedelen dat onze gewaardeerde collega Laura van Hoof, werkzaam bij Dienst Onderwijs- en Studentzaken van de faculteit Geesteswetenschappen en Leidse alumnus, op woensdag 1 oktober, na een ziekbed van ruim een jaar, is overleden. Laura werkte als onderwijscoördinator voor de…

Het onderzoeksproject Tussen Land en Zee heeft in mei een toekenning gekregen van het Stichting Reuvens Innovatiefonds. In het project werken archeologen, aardwetenschappers, ecologen en maatschappelijke partners samen om de vroegste bewoning van Zeeland te onderzoeken.

Hoe leg je kinderen iets uit over verlies, sociale ongelijkheid of psychische gezondheid, zonder de ernst van het onderwerp uit het oog te verliezen? Het nieuwe Honoursvak Van Onderzoek naar Kinderboek, gedoceerd door Annelies van Bentum, daagt studenten uit om complexe wetenschappelijke thema’s toegankelijk…

Overheden investeren enorme bedragen in hun digitale dienstverlening. Het doel van effectiviteit en efficiency wordt echter niet voor alle mensen gehaald.

Antropoloog Rodrigo Ochigame bestudeert hoe wetenschapsbeoefening verandert door AI. Van sterrenkunde tot wiskunde tot klimaatmodellen: het gebruik van AI roept de vraag op wat precies telt als wetenschappelijk bewijs, vindt de onderzoeker.

Na het nieuws dat TomTom 300 banen schrapt door inzet van kunstmatige intelligentie (AI), reageerden FGGA-onderzoekers Friso Selten en Alex Ingrams met opiniestukken. Zij plaatsen het nieuws in breder perspectief en pleiten voor een genuanceerder debat over AI en banenverlies.

Enige tientallen studenten en medewerkers van de Universiteit Leiden protesteerden dinsdag op het pleintje voor het Lipsiusgebouw tegen de classroom scanners die zijn opgehangen in gebouwen en collegezalen. Ze eisen dat de scanners worden weggehaald.

Chen Wang heeft onlangs haar promotieonderzoek afgerond en zal op 13 mei haar proefschrift verdedigen. Voor haar proefschrift onderzocht ze het lood in voorwerpen uit het oude China aan de hand van isotopenonderzoek om de herkomst te bepalen. Ze paste analytische methoden toe in nieuwe contexten en…

Jasper Knoester startte op 1 januari als onze nieuwe decaan. Hoe gaat het met hem, wat doet hij precies en hoe ziet zijn dag eruit? In elke nieuwsbrief geeft Jasper een inkijkje in zijn leven.

Röntgen- en CT-scanners zijn veelgebruikte apparaten bij onderzoek, diagnostiek en in de industriële sector. Toch zijn ze nog lang niet zo snel en nauwkeurig als we zouden willen. Mathé Zeegers onderzoekt bij het Centrum Wiskunde en Informatica de nieuwste techniek in het vakgebied: spectrale röntgenbeeldvorming.…

De toeslagenaffaire onthulde dat er nog veel te verbeteren valt aan het gebruik van algoritmen door de overheid. Volgens universitair docent Melanie Fink moeten empathie en waardigheid terugkeren bij bestuursorganen. Zij kreeg een Veni-subsidie om dit te onderzoeken.

Jelena Prokic, universitair docent en onderzoeker bij het Leiden University Centre for Digital Humanities, gaat studenten voorbereiden op de uitdagingen en mogelijkheden van de digitale wereld. In september starten zes cursussen over onder meer statistiek en het digitaal doorzoeken van teksten. Daarvan…

Met wiskunde bepalen of wetenschappelijke resultaten wel of niet significant zijn. Peter Grünwald, hoogleraar Statistisch Leren aan het Mathematisch Instituut (MI) en senior onderzoeker in de Machine Learning onderzoeksgroep van het Centrum Wiskunde & Informatica (CWI), heeft een ERC Advanced Grant…

Als Europeanen minder vlees en zuivel eten, heeft dat grote gevolgen voor boeren. Nieuw onderzoek laat zien dat veel stallen en machines hun waarde kunnen verliezen. Met goed beleid zijn die verliezen te beperken. Dat blijkt uit onderzoek van Leiden, Oxford en Wenen.

De AI-chatbot ChatGPT heeft een duidelijke links-liberale voorkeur bij het invullen van de Stemwijzer. Dat ontdekte masterstudent Merel van den Broek tijdens een opdracht voor het vak Machine Learning for Natural Language Processing.

Op vrijdag 20 mei van 13.00 uur tot 18.00 uur kwamen ongeveer 60 docenten samen in de Faculty Club voor de Onderwijsparade 2022.

Onderzoekers van de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen werken elke dag aan fundamentele vragen over de wereld om ons heen en aan oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen. Hiervoor ontvangen zij subsidies, prijzen of andere onderscheidingen. Wij zetten hen in de schijnwerpers.

In onderzoeken is het een oude vertrouwde, de p-waarde. Maar wiskundige Peter Grünwald wil daar vanaf. De p-waarde is te fraudegevoelig en kan leiden tot een vertekend beeld van werkelijkheid en toeval. Daarom wil hij aan de slag met de e-waarde. De Volkskrant sprak hem daarover.

AI kan elke dag meer dan de dag ervoor, maar niemand kan uitleggen hoe AI precies doet wat het doet. In het nieuwe televisieprogramma 'We gaan er allemaal aan' onderzoekt Valerio Zeno verschillende rampscenario’s waardoor de mensheid ten onder kan gaan.

Verslaggever Aad Rietveld van het Leidsch Dagblad gaat met Leidse archeologiestudenten op pad in de Vrouw Vennepolder in Oud Ade. In dit polderlab onderzoeken Leidse archeologiestudenten welke planten er vroeger groeiden. Afgelopen september ging in Oude Ade een uniek onderzoek van start: boeren en…

Maar liefst vier wetenschappers van de Universiteit Leiden hebben een prestigieuze Vici-beurs gekregen. De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) heeft dat bekendgemaakt. De gehonoreerde aanvragen zijn afkomstig van onderzoekers van de Faculteit der Sociale Wetenschappen, de Sterrewacht…

Onderwijs, Veiligheid

Topstukken uit de Nederlandse bronstijd zijn nu te zien in het Rijksmuseum van Oudheden.

Els de Busser (Faculteit Governance and Global Affairs), Ayo Adedokun (LUC The Hague) en David Fontijn (Faculteit der Archeologie) zijn genomineerd voor de LUS-onderwijsprijs 2020-2021.

supercomputer ALICE is uitgebreid. Hierdoor kunnen onderzoekers en studenten met zwaardere modellen werken. Van onderzoek naar taal tot scans van hersenactiviteiten, de uitbreiding is goed nieuws voor uiteenlopende onderzoekers.

Haar blijft slecht bewaard in de fossiele archieven. Wat weten we wel? Het NRC stelde deze vraag aan archeoloog Gerrit Dusseldorp.

Onderzoek

Bibliotheek

Vroege Neanderthalers in Spanje hielden mogelijk een winterslaap. Archeoloog Gerrit Dusseldorp werd geïnterviewd over dit nieuws in het radioprogramme Nieuwsweekend.

De Neanderthaler is inmiddels uitgestorven, of leeft een deel van hen toch nog voort in ons? Archeoloog Gerrit Dusseldorp vertelt in de podcastserie Alledaagse Vragen hoeveel we op deze oermens lijken.

Lezing, YAL & Studium Generale

Paarden werden voor het eerst getemd in Zuidwest-Rusland, concludeert een internationaal team van wetenschappers in het gerenommeerde tijdschrift Nature. Daarmee lossen zij een oud archeologisch vraagstuk op. Maar die domesticatie heeft opvallend genoeg niet bijgedragen aan de snelle verspreiding van…

Vet is een zeer waardevol voedingsbestanddeel en vooral belangrijk als andere hulpbronnen schaars zijn. Onze vroegste voorouders in Afrika kraakten al botten open om het vetrijke merg eruit te halen. Maar een nieuwe studie in Science Advances, laat zien dat Neanderthalers nog een stap verder gingen.

Opwarming van de aarde, ontbossing, natuurbehoud. Allemaal grote milieu-uitdagingen die vragen om grote maatregelen. Om te zien wat de effecten van deze maatregelen zijn, gebruikt men observatiegegevens van de aarde. Onderzoekers van het LIACS krijgen 90.000 euro van het European Space Agency (ESA).…