341 zoekresultaten voor “biologische knaw” in de Medewerkerswebsite
-
Promovendus legt bondgenootschap tussen Noord-Korea en zuidelijk Afrika bloot
Van Noord-Korea wordt vaak gedacht dat het een geïsoleerd land is. Maar het tegendeel is waar volgens promovendus Tycho van der Hoog van het Afrika-Studiecentrum Leiden. Noord-Korea heeft namelijk sterke bondgenootschappen in zuidelijk Afrika. Dat probeert Van der Hoog aan het licht te brengen. Als…
-
Collegecolumn: Academische vrijheid onder druk
Onze academische vrijheid is een groot goed. Maar die vrijheid staat in toenemende mate onder druk. Wat betekent dat voor onze universiteit?
-
‘Popularisering kan juist interessante effecten hebben op je wetenschap’
Mediatraining en het populariseren van onderzoek komt de wetenschap ten goede. Tenminste, als het aan Leo Lucassen ligt, hoogleraar migratiegeschiedenis. Volgens hem kan popularisering zijn mede-onderzoekers helpen hun plek op te eisen in het publieke debat, maar gebeurt dat nog te weinig. 'Daar is…
-
‘Het verleden is lang niet zo omstreden geweest als nu’
Omstreden monumenten en ander erfgoed, protesten in Nederland in de vorige eeuw, discussies over de canon, Verlichting, slavernij, islam en centrale examens waren enkele onderwerpen binnen het thema van deze ICLON-nascholingsdag Geschiedenis.
-
In memoriam: Andrea Evers (1967 - 2025)
Tot ons grote verdriet is onze dierbare collega Andrea Evers op maandag 4 augustus 2025 overleden. Sinds 2013 was Andrea verbonden aan de Faculteit der Sociale Wetenschappen van de Universiteit Leiden, als hoogleraar Gezondheidspsychologie. Ze was een onmiskenbare drijvende kracht, binnen het Instituut…
-
Francesca Arici zet zich in voor erkenning van wetenschapscommunicatie
Wiskundige Francesca Arici is benoemd tot lid van de Raising Public Awareness Committee van de Europese Mathematische Sociëteit. Ze wil de Europese activiteiten die zich richten op de communicatie en promotie van wiskunde beter coördineren en verenigen. ‘We hopen ook meer erkenning te krijgen voor mensen…
-
Lorentz Center ontvangt structurele steun van NWO en Universiteit Leiden
Het Lorentz Center is als een snelkookpan voor wetenschappers uit de hele wereld. In interactieve workshops van één werkweek 'gebeuren er wonderen.' Het 25-jarig bestaan is extra feestelijk. Op 28 april ondertekenden NWO en de Universiteit Leiden hun nieuwe overeenkomst. NWO en alle faculteiten van…
-
Diversere beelden van de universitaire geschiedenis
Drie nieuwe initiatieven zorgen letterlijk en figuurlijk voor een diverser beeld van de academische geschiedenis: een historisch onderzoek naar de achtergrond van studenten en wetenschappers, een nieuw boek over het Academiegebouw en twee sculpturen van vrouwelijke wetenschappers: astrofysicus Ewine…
-
Gezonde grond voor gezonde darmen
Beïnvloedt de bodem waarop we onze gewassen verbouwen ook de gezondheid van onze maag en darmen? En geeft een betere bodem de gewassen ook een betere kwaliteit en smaak? Dat zijn enkele van de vragen waar bodemecoloog Emilia Hannula met een groot consortium aan gaat werken. Dankzij een NWO-KIC subsidie…
-
‘Het is erger dan ik dacht, het raakt ons allemaal’
Hoe kan de academische wereld omgaan met de nieuwe politieke werkelijkheid in de Verenigde Staten? Daarover bogen zich vrijdagmiddag bestuurders, docenten, onderzoekers en studenten van de Universiteit Leiden in het Kamerlingh Onnes Gebouw. ‘Geef je niet bij voorbaat gewonnen, verdedig de academische…
-
Even voorstellen: Quinten Somsen & Joost Welten
Dit jaar begon het project 'Monarchy in Turmoil'. Dit project bracht twee nieuwe onderzoekers naar het Instituut voor Geschiedenis: PhD-kandidaat Quinten Somsen en postdoc Joost Welten. Hieronder stellen zij zich voor en lichten zij hun project toe.
-
Nieuwjaarsreceptie
Congres/symposium
-
Basisschoolleerlingen doen onderzoek: willen mensen eigenlijk wel naar Mars?
Maar liefst 138 werkstukken werden ingestuurd voor de werkstukkenwedstrijd van het ICLON en het Wetenschapsknooppunt Leiden. Tijdens het Wetenschapscongres Junior waren er prijzen voor onder andere originaliteit en doorzettingsvermogen, en natuurlijk voor het beste werkstuk. Met een kindercollege en…
-
Paco Barona Gomez klaar voor Leiden: ‘Fundamenteel onderzoek creëert mogelijkheden’
Paco Barona Gomes is de nieuwste universitaire hoofddocent bij het Instituut Biologie Leiden (IBL). De Mexicaanse onderzoekers is gefascineerd door de evolutie van natuurstoffen, die microben, planten en dieren uitscheiden. ‘Het is alsof we chemische zwarte gaten onderzoeken.’
-
Krachtig nieuw Leids 'superantibioticum' kan resistentie overwinnen
Het prestigieuze tijdschrift Science Translational Medicine heeft een studie gepubliceerd van Leidse onderzoekers over een krachtig nieuw antibioticum dat resistentie kan overwinnen. ‘Het idee was om het originele antibioticum aan te passen en een ‘next-generation’ medicijn te maken’, zegt Nathaniel…
-
Chemotherapie zonder bijwerkingen? Het kan, met licht
Misselijkheid, zenuwpijn en haaruitval: een greep uit de nare bijwerkingen van chemotherapie. Het kan ook anders, liet biochemicus Liyan Zhang zien. Samen met onder meer Leidse biologen deed ze onderzoek naar een medicijn dat alleen actief is in combinatie met licht. Zhang promoveert op 4 juli.
-
LIFES: van herbruikbare data tot nieuwe behandelingen en snellere diagnoses
Vroegtijdige diagnose, nieuwe behandelingen en gepersonaliseerde zorg: het is allemaal mogelijk als we de schat aan informatie in gezondheidsdata beter kunnen ontsluiten. Helaas is deze data vaak slecht georganiseerd, moeilijk toegankelijk en niet goed uitwisselbaar. Het nieuwe, internationale Leiden…
-
Veelzijdige antivirus-eiwitten ontdekt met computerkracht
Eén klein molecuul dat zowel griep-, corona-, hiv- en zika-virussen kan vernietigen: het bestaat. Biofysicus Niek van Hilten droeg eraan bij, hij promoveert 14 september.
-
‘Promoveren is afwisselend!’ Hoe Guido Stam een microscoop bouwde die bacteriën heel laat
Een microscoop die ongelooflijk scherp kijkt en daarbij preparaten intact laat: Guido Stam hielp bij de ontwikkeling ervan. In zijn promotieonderzoek combineerde hij licht met elektronen – en kon hij zelfs levende bacteriën bestuderen. ‘We kunnen meten wat eerder niet kon.’
-
Geadopteerd uit China, terug als journalist: ‘Ik wil de stereotypering doorbreken’
Haar hele leven wilde de geadopteerde Cindy Huijgen terug naar haar geboorteland China. Inmiddels is de alumnus Chinastudies en Journalistiek en Nieuwe Media er correspondent.
-
Medical Delta hoogleraar Andrea Evers: ‘Ik vind het belangrijk om nieuwe wegen te zoeken’
Prof. dr. Andrea Evers is gezondheidspsycholoog en onderzoekt de rol van gedragsfactoren voor gezondheid en ziekte. Als Medical Delta hoogleraar is ze nu verbonden aan de Universiteit Leiden (faculteit der Sociale Wetenschappen), TU Delft (Industrieel Ontwerpen) en de Erasmus Universiteit (ESHPM). Vanuit…
-
Ruim 700.000 euro voor de strijd tegen agressieve borstkanker
Eiwitten remmen die een rol spelen bij de groei van agressieve kankercellen, dat is het plan van professor Bob van de Water en zijn team. Zij ontvangen hiervoor ruim 700.000 euro van KWF Kankerbestrijding. Onderzoeker Maaike Vreeswijk en patholoog Danielle Cohen zijn aangesloten vanuit het LUMC.
-
Van virtuele patiënten naar betere medicijnen: hoe data kankeronderzoek helpt
Kankeronderzoek produceert bergen data, maar hoe zet je die slim in voor betere behandelingen? Promovendus Marina Gorostiola González gebruikt geavanceerde analysetechnieken om medicijnen sneller en effectiever te ontwikkelen. Haar aanpak brengt precisie en snelheid samen voor kankerpatiënten wereld…
-
Huidonderzoeker pleit voor multidisciplinaire samenwerking: ‘Ik wil expertise bundelen.'
In de dermatologie zou op grote schaal multidisciplinair moeten worden samengewerkt tussen instituten en specialisten, stelt Robert Rissmann, hoogleraar Translationele Dermatologie, in zijn oratie van 8 juli. Hij bouwt een infrastructuur om pre-klinisch en klinisch huidonderzoek prominent op de kaart…
-
De Grachtwacht sleept prijs in de wacht
De Grachtwacht, die sinds 2018 de grachten schoonmaakt, ontving dinsdag de NWO Communication Initiative Award.
-
Hoe laten we vaders minder werken en meer doen in het huishouden?
Gaan vaders minder werken als andere vaders dat ook doen? Helpt betaald ouderschapsverlof hen om meer op te pakken in het huishouden? Hoe bepalend zijn sociale normen voor verschillen op de arbeidsmarkt? Onderzoeker Max van Lent gaat het uitzoeken.
-
Hoe eetgewoonten van een beperkte groep Amerikanen bepalend zijn voor duurzaamheid
Veel hamburgers, steaks, kaas en heel veel eieren: Amerikanen zijn dol op hun dierlijke producten. Toch ontdekte onderzoeker Oliver Taherzadeh dat een relatief kleine groep grootverbruikers hun dieet aan hoeft te passen om een enorme milieuwinst te behalen.
-
Hoera! Deze extreem gevoelige microscoop heeft zijn verhuizing overleefd
Een elektronenmicroscoop van 2000 kg verplaatsen is een delicate uitdaging. Het uiterst gevoelige instrument moest worden verplaatst naar een nieuwe meethal, maar zelfs een kleine schok zou het kunnen beschadigen. Na enkele zenuwslopende weken van voorbereiding voor de verhuizing en herinstallatie hebben…
-
‘Exposure-therapie’ voor bachelorstudenten: voorbereiden op de realiteit van wetenschappelijk onderzoek
Al tijdens hun bacheloropleiding krijgen studenten Biofarmaceutische wetenschappen uitdagende projecten voorgeschoteld. Een daarvan is de Bachelor Onderzoeksopdracht (BOO): voor veel studenten hun eerste echte ervaring met wetenschappelijk onderzoek. Dat betekent: veel verantwoordelijkheid, mislukkingen,…
-
‘We maken onze eigen planeet kapot’ (en Latijns-Amerika betaalt de prijs)
De hele wereld haalt grondstoffen uit Latijns-Amerika, maar dat gaat ten koste van de natuur. Håvar Solheim onderzoekt de rol van de georganiseerde misdaad in deze milieucriminaliteit en Soledad Valdivia onderzoekt duurzame stedelijke initiatieven in Latijns-Amerika. Hoe zien de universitair docenten…
-
Slimmer zoeken naar antibiotica
Bacteriën herbergen in hun DNA talloze goudklompjes: stukken DNA die de bouwstenen kunnen vormen voor nieuwe medicijnen. Maar hoe kies je uit miljoenen stukjes de meest veelbelovende? Kijk naar de aan- en uitschakelaars, zegt moleculair bioloog Gilles van Wezel.
-
De verrassende traditie van fabels in het Franse onderwijs: 'Het slaat bruggen tussen generaties'
In Nederland is men waarschijnlijk opgegroeid met De Fabeltjeskrant, maar in Frankrijk speelt de kennismaking met fabels een veel belangrijkere rol in de opvoeding van een kind. Promovenda Céline Zaepffel onderzocht de rol van fabels in het Franse onderwijs en lesmethodes. Het blijkt dat nostalgie de…
-
Onderzoek naar ferritine: ‘we hopen dat dit uiteindelijk meer inzicht geeft in Alzheimer’
Martina Huber, Jacqueline Labra Munoz onderzoeken de ziekte van Alzheimer. Ze bestudeerden ferritine, ofwel de opslag van ijzer in de hersenen. Een inbalans van ijzer kan een rol spelen bij deze vorm van dementie.
-
‘Seeing Stars wordt een experiment waar heel Leiden aan meedoet’
Wat gebeurt er als alle verlichting in een groot gedeelte van de stad wordt uitgezet? Hoeveel sterren kun je zien zonder al die lichtvervuiling? Dat gaan wetenschappers, kunstenaars en inwoners van Leiden samen onderzoeken tijdens Seeing Stars Leiden, op 25 september. ‘Leiden is de ideale plek voor…
-
Van boer tot beleidsmaker: studenten bekijken de stikstofketen van alle kanten
Zeven dagen stikstof-arm leven, op excursie naar een veeboerderij en telkens nieuwe gastdocenten. Zo zien de weken eruit van masterstudenten die sinds begin oktober het keuzevak Nitrogen & Sustainability volgen. Het doel? Een oplossing vinden voor het Nederlandse stikfstofprobleem.
-
Twee jonge onderzoekers winnen Krijn Rietveld Award voor innovatief onderzoek naar bloeddonatie en darmkanker
De één gebruikte 3D-celmodellen om darmkanker te bestuderen, de ander zette machine learning in voor efficiënte bloeddonatie. Voor deze prestaties ontvingen Marieke Vinkenoog en Simon Christian Hansmann op dinsdag 2 september de Krijn Rietveld Memorial Innovation Award.
-
Politiecontact bij kind geen zekere voorbode van criminele carrière
Kinderen met een politiecontact zijn niet voorbestemd om een aanhoudend crimineel ontwikkelingspad te volgen. Dat blijkt uit onderzoek van Babette van Hazebroek, die op 27 mei 2021 haar proefschrift verdedigt.
-
Nieuw onderzoek toont verband tussen vingertikken en Alzheimer
Steeds vaker verdwalen, familieleden niet meer herkennen of woorden en namen vergeten: het zijn bekende symptomen van de ziekte van Alzheimer. Psychologen hebben nu ontdekt dat de ziekte zich ook op subtielere manier uit: in het ritme van een vingertik.
-
Deelauto’s en tweedehands telefoons niet zo groen als ze lijken, blijkt uit onderzoek
Niet alle duurzame businessmodellen hebben de impact die ze beloven, onthult Leidse milieuwetenschapper Levon Amatuni. Het delen van auto’s of het hergebruiken van telefoons, bijvoorbeeld, hebben een minder grote impact dan gedacht. Amatuni raadt mensen aan om ‘te focussen op echte veranderingen in…
-
Van druppeltjes in de vriezer tot het begin van een krachtig nieuw antibioticum
Wat begon als een idee tijdens een borrel, leidde tot een onverwachte doorbraak in het onderzoek naar resistente bacteriën. Leidse biologen en chemici ontwikkelden een nieuwe stof die goed blijkt te werken tegen bacteriën die resistent zijn tegen antibiotica. Ze publiceerden hun vinding in Nature Ch…
-
Hoe je een oud antibioticum honderd keer krachtiger maakt
Wat zou er gebeuren als je antibioticum dat al 70 jaar bekend is, verbetert met de nieuwste tools uit de moderne chemie? Hoogleraar Biologische chemie Nathaniel Martin nam de proef op de som. Het resultaat? Een antibioticum dat tot wel honderd keer krachtiger is en de groei van sommige antibiotica-resistente…
-
Verhalen van vrouwen uit de natuurkunde: ‘Ik wil weten hoe de wereld werkt’
Voor de Internationale Dag van Vrouwen en Meisjes in de Wetenschap vertellen vrouwelijke studenten en onderzoekers uit de natuurkunde over wat hen inspireert in hun werk. Van kwantum tot kosmologie en biofysica, hun nieuwsgierigheid naar hoe de natuur werkt is wat deze vrouwen verbindt. Wat willen deze…
-
‘Homo sapiens is te arrogant: noem ons Homo faber, de gereedschapsmaker’
We moeten afrekenen met het arrogante idee dat de huidige moderne mens superieur is ten opzichte van vroegere mensensoorten. We zijn wie we zijn mede dankzij al die eerdere voorgangers zoals neanderthalers. Dat stelt Marie Soressi, hoogleraar Hominin Diversity Archaelogy, in haar oratie op 23 mei.
-
De Nobelprijs voor Scheikunde ging dit jaar naar een AI-model (en dat is meer dan terecht)
Geen proefjes en labjassen, maar computers en kunstmatige intelligentie: dit jaar ging de Nobelprijs voor de Scheikunde naar de bedenkers van het baanbrekende AI-model Alphafold. Dit programma voorspelt met indrukwekkende nauwkeurigheid eiwitstructuren aan de hand van hun genetische code. Dat is cruciaal…
-
‘Het is heel motiverend als je onderzoek het leven van mensen kan veranderen’
Onze universitaire labs barsten van het baanbrekend onderzoek, maar hoe commercialiseer je al deze uitvindingen en ontdekkingen, en hoe vertaal je ze in resultaten die de samenleving ten goede komen? Hoogleraar biologische chemie Nathaniel Martin startte een spin-off-bedrijf met zijn team. ‘Als het…
-
De toekomst van quantum
Hoe ziet de toekomst van quantum eruit? Vedran Dunjko (universitair docent bij LIACS en LION) is medeoprichter van het Leidse interfacultaire initiatiefonderzoek applied quantum algorithms (aQa) dat dit gaat onderzoeken. Zij maken deel uit van het Quantum Delta NL consortium dat onlangs via een zogenaamd…
-
Maatschappij- en Gedragswetenschappen: van inzicht naar impact
Werken aan veerkrachtige samenlevingen, transparante wetenschap en aansluiting op de arbeidsmarkt – dat zijn de drie thema’s waar de Maatschappij- en Gedragswetenschappen van de Nederlandse universiteiten op inzetten. Op 11 februari presenteerden zij een gezamenlijk sectorplan aan Marcelis Boereboom,…
-
Bijna 200 miljoen voor nieuwe onderzoeksgebouwen en -faciliteiten
De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) investeert 197 miljoen euro in 11 infrastructurele projecten met grote waarde voor wetenschap en samenleving. De Universiteit Leiden en het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) participeren in 8 van de 11 voorstellen.
-
Psychology Connected over genderverschillen: ‘Meer onderzoek gedaan naar buitenaards leven dan het vrouwelijk lichaam’
In de medische en psychologische wetenschap is weinig onderzoek gedaan naar vrouwen. Te ingewikkeld, die grillige hormoonhuishouding. Ja, onderzoek naar verschillen tussen mannen en vrouwen is complex, weten neurowetenschappers Ellen de Bruijn en Lara Wierenga, maar juist daarom zo belangrijk.
-
Vrouwen met hartproblemen moeten sneller de juiste diagnose krijgen
Bij vrouwen met hartklachten duurt het vaak langer voordat de juiste diagnose wordt gesteld. In haar Annie Romein-Verschoorlezing vertelt hoogleraar Hester den Ruijter over de invloed van hormonen op het hart en het belang van medisch onderzoek dat zich specifiek richt op de vrouw.