De middeleeuwse geschiedenis is fascinerend: door het verleden te bestuderen, leer je het heden beter kennen. In de minor De middeleeuwen en de vroegmoderne tijd bestudeer je een dynamische periode van 1000 jaar.

Dit thematische gebied richt zich op wereldwijde transformaties rond geweld en de preventie ervan. Gerelateerde onderwerpen zijn technologische innovaties in hedendaagse oorlogsvoering, transnationaal terrorisme, vrouwen en veiligheid, de opkomst van niet-statelijke veiligheidsactoren en nieuwe strategieën…

Ivo Wolsing vertelt in een tweedelige podcast aflevering over de kruistochten.

Deze geheel herziene editie van Eeuwen des Onderscheids probeert de essentie van de grote middeleeuwse transformatieprocessen te vangen en begrijpelijk te maken.

In de Bibliotheca Thysiana, een zeventiende-eeuwse bibliotheek aan het Leidse Rapenburg, is in een boekband een deel van een Duits ambtelijk archief uit de Late Middeleeuwen aangetroffen. Het betreft niet minder dan 132 handgeschreven papieren bladen en notitievelletjes afkomstig van een ongeïdentificeerd…

Aan de hand van een verzameling tekstuele, literaire en andere bronnen wordt nieuw licht geworpen op de leeftijd waarop vrouwen in de middeleeuwen bevielen.

In 'Vaderland en vrede 1672-1713' beschrijft en analyseert Donald Haks de publiciteit over veertig jaar oorlog vanuit drie invalshoeken: publieke opinie, vroegmodern patriottisme en reflectie op oorlogsvoering.

Archeoloog Roos van Oosten sprak in de uitzending van Science071 over beerputten, hygiëne en afvalscheiding in middeleeuwse steden. Beluister het interview hier.

Tegenwoordig worden conservatieve maatschappelijke problemen weggezet als middeleeuws. Dit komt omdat de Middeleeuwen vaak een negatief beeld van een donkere gruwelijke periode oproepen. Historica Lieke Smits, die de religieuze cultuur van de Middeleeuwen bestudeert, bepleit op Overdemuur.org dat dit…

De Middeleeuwen: een gewelddadige tijd, waarin de wereld plat was, iedereen stonk en jong stierf, toch? Er bestaan veel misverstanden over de Middeleeuwen; een nieuwe podcast van de Universiteit Leiden scheidt feiten van fictie.

Ouderen hadden een hoge status in de vroege middeleeuwen, zo concludeerden diverse Britse historici de afgelopen decennia. Een nieuw boek van de Leidse cultuurhistoricus Thijs Porck schept een ander beeld: ouderen moesten het respect wel eerst verdienen en ouderdom werd bepaald niet opgehemeld in teksten…

Bij het boerenleven in de vroege Middeleeuwen denk je al snel aan hard werk en relatieve armoede. Toch worden er bij archeologische opgravingen van boerennederzettingen vaak luxe gouden en zilveren objecten gevonden. Hoe zit dat? Professor Frans Theuws vertelt erover in de nieuwste aflevering van de…

Drie jaar geleden, op 13 oktober 2017, werd de Leiden Medievalists Blog opgericht. Leidse onderzoekers vanuit alle disciplines vertellen in hun blogs op leuke en interessante wijze over de middeleeuwen. Redacteuren Jip Barreveld, Marlisa den Hartog en Thijs Porck vertellen over de blog en waarom ook…

De vroegmiddeleeuwse bevolking van Europa was niet zo simpel als het cliché wil. In een graf bij Nijmegen lagen bijvoorbeeld kralen die duizenden kilometers ver weg gemaakt zijn. Volgens archeoloog Frans Theuws hadden de mensen 'een veel wijdere sociale horizon' dan gedacht.

Dit jaar zal er een digitale editie van de Radboud Studiedag Middeleeuwen georganiseerd worden, waarin Radboud-onderzoekers toegankelijke lezingen zullen verzorgen rondom het thema 'Orde en chaos in de middeleeuwen'. De studiedag zal plaatsvinden verspreid over twee avonden, op woensdag 7 en donderdag…

De Middeleeuwen liggen ver achter ons, maar zijn verrassend genoeg ook heel dichtbij. Ondanks een donker imago biedt juist deze periode ook nu inspiratie voor wetenschappers en kunstenaars. Middeleeuwse handschriften zijn door hun vorm en functie bij uitstek geschikt om ons te inspireren en met bewondering…

Vrede, wie wil dat nu niet? Toch staan we er niet bij altijd bij stil hoe fragiel vrede is. Daarom was de Universiteit Leiden van 21 tot 25 september 2016 medeorganisator van het Just Peace Festival.

Aangebrachte verwondingen tastten in middeleeuws Friesland de eer aan en moesten dan ook gecompenseerd worden. Er bestonden hele lijsten van boetes voor elke soort verwonding, maar de betaling liet vaak lang op zich wachten. Han Nijdam promoveert 2 oktober op de Oudfriese boeteregisters.

Coen Maas laat zien hoe politici de middeleeuwen inzetten als retorisch argument. Dat gebeurt nu, dat gebeurde in de vroegmoderne tijd (ca. 1500-1800). Maas onderzocht hoe mensen in die periode dachten over de middeleeuwen. Daarvoor gebruikte hij onder meer oude handschriften als nieuwe bron. Promotie…

Te midden van de huidige gewapende conflicten, autoritaire regeringen, cyberaanvallen, georganiseerde misdaad, economische onzekerheid en ecologische vernietiging, kan het moeilijk zijn om je vrede voor te stellen. Wat bedoelen we met 'vrede', afgezien van de afwezigheid van oorlog? Wat voor soort vrede…

Universitair docent Claire Weeda van de Universiteit Leiden bekritiseert AI-video's over de middeleeuwen op sociale media.

Op maandag 17 september is de jubileumeditie van Herfsttij der Middeleeuwen, het bekendste werk van de historicus Johan Huizinga, gepresenteerd. Het eerste exemplaar is door minister-president Mark Rutte, historicus en alumnus van Universiteit Leiden, in ontvangst genomen. Herfsttij der Middeleeuwen…

Ter gelegenheid van het afscheid van Bart Besamusca als hoogleraar Middelnederlandse tekstcultuur in internationaal perspectief aan de Universiteit Utrecht op 25 januari 2023 is de digitale tentoonstelling ‘De verrassende Middeleeuwen’ gemaakt door mediëvisten van het Utrecht University Centre for Medieval…

Wie denkt dat #MeToo een nieuw fenomeen is, heeft het mis. Al in middeleeuwse islamitische literatuur zijn onderwerpen als seksuele intimidatie, vrouwelijke zelfverdediging en onderwerping aan mannelijke verlangens te ontdekken. Universitair hoofddocent Asghar Seyed-Gohrab vertelt erover op het Leiden…

De Leidse wetenschappers Frans Osinga en Anna Marhold zijn door huidig demissionair minister van Buitenlandse Zaken, Wopke Hoekstra, benoemd voor de Commissie Vrede en Veiligheid van de Adviesraad Internationale Vraagstukken.

Wat is de relatie tussen democratie en vrede? Gaan die twee hand in hand, zodat minder democratie minder vrede betekent? Of kan democratie vrede juist tegenwerken, bijvoorbeeld door protectionistische en militaristische regeringen te produceren? Of is er iets fundamenteel mis met de democratie zoals…

Het COCO project (Connected Communities in early Medieval Europe), dat in 2025 een European Research Council subsidie ontving, werd afgelopen maand afgetrapt met een driedaags programma. Van 28 tot en met 30 april vonden in het Rijksmuseum van Oudheden en de Faculteit Archeologie bijeenkomsten plaats…

In de rijke middeleeuwse boekencollectie van de UB is een bijzonder manuscript ontdekt door Erik Kwakkel, onderzoeker bij de Faculteit der Geesteswetenschappen. Het betreft een boek uit de eerste helft van de elfde eeuw dat volledig vervaardigd is uit afval van de verwerking van dierenhuiden tot perkament.…

Generaties Leidse studenten en wetenschappers deden archeologisch onderzoek naar de vroeg-middeleeuwse geschiedenis van Oegstgeest. Dat maakt de oude nederzetting een van de best gedocumenteerde vindplaatsen uit die tijd. In een nieuw boek maken Leidse wetenschappers de balans op.

Sinds april 2023 heeft de huidige oorlog in Soedan meer dood, vernietiging en ontheemding veroorzaakt dan enig ander aanhoudend gewapend conflict ter wereld. Deze dialoog bracht wijze denkers en excellente sprekers uit de academische wereld, het maatschappelijk middenveld, beleidsmakers en jongeren…

Tachtig jaar na 1945 wordt Europa opnieuw geconfronteerd met oorlog in de eigen regio. Hoe kunnen we dit tij keren en duurzame vrede in Europa bewerkstelligen? Om deze vraag te bespreken, onderzocht deze dialoog de ervaringen van de oorlog in Oekraïne; de ​​rol van Rusland in Europa; lessen uit de Europese…

Bestond middeleeuws Europa uitsluitend uit witte mensen? En hoe dacht men in de Middeleeuwen over ras en etniciteit in de Middeleeuwen? In een nieuwe aflevering van de podcast Middeleeuwse Toestanden wordt gekeken naar de mythe van de witte Middeleeuwen.

Dertig jaar geleden verwachtten internetpioniers dat deze nieuwe technologie een drijvende kracht zou zijn voor vrijheid, democratie, rechtvaardigheid en vrede. Toch gaat digitale communicatie tegenwoordig vaak gepaard met mensenrechtenschendingen, criminele activiteiten, desinformatie, gendergerelateerd…

Op donderdagmiddag 15 mei 2025 organiseert Universitaire Bibliotheken Leiden het symposium ‘De Middeleeuwen als inspiratiebron’. Aanleiding voor dit symposium is de publicatie van het rijk geïllustreerde publieksboek 'Schatten op schrift, 50 manuscripten uit middeleeuws Europa'.

De laatste jaren is er een groeiende belangstelling in de Middeleeuwen – kijk maar naar de populariteit van “medievalist” TV-series als Game of Thrones en Vikings, en de populaire re-enactments van middeleeuwse veldslagen. Aan de Universiteit Leiden houden veel specialisten zich bezig met deze fascinerende…

De wereld van vandaag wordt geconfronteerd met grootschalige klimaatverandering en andere milieuverstoringen. Het aangaan van deze uitdagingen vereist ingrijpende aanpassingen aan economie en maatschappij, met een aanzienlijk potentieel voor conflict en geweld. Deze dialoog bracht vooraanstaande autoriteiten…

Joanita Vroom, universitair hoofddocent archeologie, probeert regelmatig met een groepje archeologiestudenten oude recepten uit. 'Je moet echt van knoflook houden.'

'Het besef dat we gezamenlijke voorouders hebben en dat ons verleden niet statisch maar dynamisch is, zorgt dat we anderen meer accepteren.' Sada Mire is archeoloog aan de Universiteit Leiden én een voormalig vluchteling: ze vluchtte voor de burgeroorlog in Somalië. Op de HagueTalks discussieavond tijdens…

Een verhaal van Twee Mosuls, De wederopstand van de Irakese strijdkrachten en de militaire nederlaag van ISIS. In dit artikel, gepubliceerd in het Journal of Strategic Studies, bespreken de auteurs Maarten Broekhof, Martijn Kitzen en Frans Osinga de militaire aanpassing door de Iraakse strijdkrachten…

Oplossingen bedenken voor het conflict tussen Israëliërs en Palestijnen: met die niet geringe opdracht gaat de Peace Academy in Den Haag van start. Twaalf studenten uit verschillende conflictgebieden beginnen samen met hoogleraar Maurits Berger een creatief denkproces met als doel: basisvoorwaarden…

Met behulp van het JEDI fonds ging Fatima al Moufridji samen met een docent op zoek naar culturele contacten tussen vroegmiddeleeuws Engeland, Noord Afrika en het Midden-Oosten. Samen maakten ze vier kennisclips die nu te zien zijn op YouTube.

Lezing

De NTR, EO, KRO-NCRV, BNNVARA en het Caribisch Netwerk nemen ieder één nacht voor hun rekening. Jonge makers verzorgen vernieuwende nachtradio met scherpe en persoonlijke verhalen over onderwerpen die raken en aanzetten tot nadenken. De programma’s kenmerken zich door een onvoorspelbare en kwetsbare…

Het tijdig verlenen van voedselhulp en het verspreiden van medicijnen kunnen levens redden na een ramp. HumanityX helpt hulporganisaties bij dit soort complexe humanitaire operaties.

Dit project brengt het beleid van ‘Paz Total’ (Totale Vrede) en de lopende vredesonderhandelingen tussen gewapende niet-statelijke groeperingen en de regering van Colombia onder het presidentschap van Gustavo Petro (2022-2026) in kaart.