Een eerlijker verdeling van welvaart en gelijke rechten voor iedereen op deze aardbol zijn broodnodig in de strijd voor een leefbare planeet, betoogt hoogleraar antropologie Marja Spierenburg. ‘Dat levert ook brede steun op voor verduurzaming.’

Universiteit Leiden publiceert het hoogste percentage preprints van Nederland. Hoe komt dat en waarom zou je je artikel al voordat het door vakgenoten is beoordeeld online zetten?

Ouders blijken behoorlijk gevoelig voor feedback die ze over hun kind ontvangen. Hoe gevoelig is bovendien afhankelijk van de (‘roze’) bril waarmee ze naar hun kind kijken. Dit alles is terug te zien in hun brein. Neurowetenschapper Lisanne van Houtum en haar Leidse collega’s publiceerden erover in…

Georgië, Oekraïne, Palestina, Tunesië, Indonesië, Singapore, Australië, Ethiopië, Tanzania, Nigeria, Suriname en Brazilië: de Universiteit Leiden heeft maar liefst twaalf Europese uitwisselingssubsidies gekregen. En dat is goed nieuws voor studenten, docenten en onderzoekers in binnen- én buitenland…

Online en in printadvertenties komen allerlei prikkelende vragen langs die onderdeel blijken te zijn van een landelijke campagne van universiteitsfondsen. Het Leids Universiteits Fonds doet ook mee aan deze campagne. We bellen met Lilian Visscher, directeur van het Leids Universiteits Fonds (LUF).

Hoe zorgen we ervoor dat jongeren minder gaan vapen? Voorkomen we de verspreiding van schurft onder studenten? En stimuleren we beweging op werk? Studenten Health and Medical Psychology presenteerden hun antwoorden op deze vragen aan professionals uit de praktijk.

Het kabinet-Schoof heeft de rijksbegroting gepresenteerd. Zoals verwacht krijgt het hoger onderwijs te maken met zeer forse bezuinigingen. Het college van bestuur gaat de komende tijd regelmatig in op de gevolgen van dit in hun ogen onverantwoorde beleid.

Onderwijsvernieuwing levert docenten kansen én uitdagingen op. Hoe breng je innovatieve ideeën tot uitvoering of kies je de juiste digitale leermiddelen voor jouw onderwijs? Voor ondersteuning en inspiratie kunnen docenten vanaf nu terecht bij het nieuwe Leiden Learning & Innovation Centre (LLInC),…

Hoe zorg je voor structurele veranderingen zodat de universiteit een meer inclusieve gemeenschap wordt? Welke uitdagingen komen vrouwelijke collega’s tegen in hun carrière en wat is er voor nodig om als vrouw een leidinggevende functie te bekleden? Ruim veertig vrouwelijke medewerkers van de universiteit…

Werelden met elkaar verbinden, onderzoek en onderwijs verrijken en innovatieve oplossingen aandragen voor complexe maatschappelijke vraagstukken: dàt is de gedachte achter interdisciplinair onderzoek. Er gebeurde in 2023 enorm veel binnen de Universiteit Leiden op dat vlak. We doen een kleine, veelbelovende…

Racisme en discriminatie, het komt voor in veel verschillende vormen. Ook in Nederland. Naroepen, stereotypen en geweld, sommige mensen worden er dagelijks mee geconfronteerd. Een groep die vaak niet wordt meegenomen in onderzoek en het debat over racisme, zijn mensen met een Aziatische afkomst. Het…

De Europe Hub verbindt onderzoekers van verschillende faculteiten. Het netwerk biedt hun de kans snel vakkennis uit te wisselen en projecten gezamenlijk te beginnen. Door de hub is een nieuwe minor in ontwikkeling en hij biedt kansen voor onderzoeksfinanciering.

Het is een van de meest besproken onderwerpen van dit moment: hoe bannen we seksueel grensoverschrijdend gedrag en geweld uit? Alumnus Femke Eisma is woordvoerder van Mariëtte Hamer, de regeringscommissaris die dit hardnekkige maatschappelijke probleem moet aanpakken. Eisma studeerde Nederlands in Leiden.…

Antropoloog Rodrigo Ochigame bestudeert hoe wetenschapsbeoefening verandert door AI. Van sterrenkunde tot wiskunde tot klimaatmodellen: het gebruik van AI roept de vraag op wat precies telt als wetenschappelijk bewijs, vindt de onderzoeker.

Maar liefst twaalf wetenschappers van de Universiteit Leiden hebben een beurs van 800.000 euro toegekend gekregen van wetenschapsfinancier NWO. Met deze Vidi-financiering kunnen de onderzoekers de komende vijf jaar een eigen onderzoekslijn opzetten.

Uit alle hoeken van de universiteit brengen ouders hun kinderen naar De Kattekop. Dit universitaire kinderdagverblijf bestaat 45 jaar en aan het roer staat directeur Ellen Buschman. Hoe komt haar studie psychologie van pas in haar werk?

Een Europese bachelor, een enorm web aan samenwerkingen en talloze mooie kansen voor wetenschappers én ondersteunende professionals: in twee jaar tijd zijn we als universiteit ver gekomen binnen de Una Europa-alliantie, ziet hoogleraar Joanne van der Leun. Begin dit jaar trad zij opnieuw toe tot de…

Mensen werken niet alleen liever samen met leden van hun eigen ingroup, ze concurreren er ook liever mee, lieten Leidse onderzoekers in een sociaalpsychologische studie in 51 landen zien. Dit ‘nasty neighbor’- effect was een grote verrassing voor de onderzoekers, totdat ze in studies over dieren doken.…

Hoe verhoog je het EQ van de EU, zodat burgers en landen zich beter herkennen en veilig voelen in de EU, en er beter kan worden samengewerkt? Om een antwoord te vinden, werkt jurist Armin Cuyvers onder meer samen met sociaal psychologen. Oratie op 9 december.

Een betere balans tussen onderwijs- en onderzoekstaken, afrekenen met al te simplistische beoordelingscriteria en meer waardering voor teamprestaties. De paper ‘Academia in Motion’ van de stuurgroep Erkennen en Waarderen Universiteit Leiden kaart de belangrijkste knelpunten aan en komt met aanbeveli…

Steeds vaker verdwalen, familieleden niet meer herkennen of woorden en namen vergeten: het zijn bekende symptomen van de ziekte van Alzheimer. Psychologen hebben nu ontdekt dat de ziekte zich ook op subtielere manier uit: in het ritme van een vingertik.

Het mag inmiddels een Leidse universitaire traditie genoemd worden: de strategische conferentie die ieder jaar eind juni gehouden worden. Zo’n honderd collega’s waaronder de faculteitsbesturen, de wetenschappelijk directeuren, directeuren van de expertise centra en het Bestuursbureau, de medezeggenschap…

Overblijfselen uit het verleden liggen voor een groot deel verborgen in rivieren, meren en zeeën. Helaas kijken we zelden onder water, en onbekend maakt onbemind. Martijn Manders vertelt in zijn oratie waarom onderwaterarcheologie zo belangrijk is voor het begrijpen van onze geschiedenis.

Een spirituele openbaring, een behandelmethode of een esthetische ervaring: psychedelica als LSD, paddo’s en ayahuasca zijn populairder dan ooit. Toch heeft de wetenschap nog steeds veel vragen over de geestverruimende middelen. Het Leiden Institute for Brain and Cognition (LIBC) organiseert daarom…

De Universiteit Leiden treedt toe tot de European University Una Europa. Samen met de andere partneruniversiteiten zal de Universiteit Leiden zich sterk maken voor de toekomst van Europa met behulp van innovatief onderwijs, onderzoek en internationale uitwisseling.

Elk jaar op de verjaardag van de universiteit geven hoogleraren les op basisscholen in de regio Leiden en Den Haag. Over opereren met robots en kinderrechten bijvoorbeeld. De kinderen mogen vooral ook veel doen. En vragen stellen. ‘Hoe kun je professor worden?’

Ook zonder een medisch diploma op zak kun je iets betekenen voor iemand die (misschien) suïcidale gedachten heeft. Dat benadrukken drie collega’s die een training volgden van Stichting 113 Zelfmoordpreventie. ‘Ik weet nu beter op welke signalen ik moet letten en hoe ik studenten naar de juiste hulp…

Mensen hebben te weinig vertrouwen in de betrouwbaarheid van anderen, stelt psycholoog Manon Schutter onder meer in haar proefschrift. Daarin belicht ze ook de negatieve effecten van actief gewantrouwd worden. Want wat doet wantrouwen met de onderlinge relatie in de toekomst?

Van pijnlijke gewrichten tot intense vermoeidheid: een derde van de mensen met reuma heeft veel last van deze chronische ziekte en gebruikt langdurig medicijnen. Leidse psychologen gaan dankzij een subsidie van ReumaNederland onderzoeken of placebotechnieken helpen bij de afbouw van medicatie.

50 jaar geleden publiceerde Lauterburhet basisprincipe van MRI. Sindsdien is MRI steeds duurder geworden. Hoogleraar Andrew Webb beschrijft wat er nodig is om iedereen te laten profiteren van MRI.

Onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) hebben succesvol een baby met de ernstige aangeboren afweerziekte SCID behandeld met stamcelgentherapie. Een belangrijke mijlpaal: het is de eerste stamcelgentherapie van Nederlandse bodem die is toegediend aan een patiënt en wereldwijd…

Om beter zicht te krijgen op het godsbeeld van mensen met persoonlijkheidsproblematiek heeft klinisch psycholoog Henk Stulp een nieuw meetinstrument ontwikkeld met religieuze afbeeldingen. 'In de mondelinge reacties daarop krijg je beter inzicht in het wat en hoe, dan in de standaard vragenlijsten.'…

Arbeids-en gezondheidspsycholoog Nathal de Wijn concludeert in haar onderzoek dat de aanpak van het management ertoe doet bij stressklachten onder de verpleegkundigen van de spoedeisende hulp (SEH). ‘Zorg dat je als management in je ziekenhuis communiceert over interventies voor hun welbevinden en neem…

Alumnus Sanne Rijkhoff werkt op een universiteit in Texas en probeert studenten meer bewust te maken van de Amerikaanse verkiezingen.

Terwijl tienduizenden bezoekers dansen op snoeiharde muziek probeert een team Leidse psychologen op Lowlands harde data te verzamelen voor hun onderzoek. Hoe beleven festivalgangers een virtuele trip? En welke rol spelen factoren als weinig slaap en wel of geen ervaring met psychedelica?

‘Een moslim en een jood in het huis van God.’ Zo introduceerde historicus Nadia Bouras het gesprek met haar collega Sara Polak in de Leidse Hooglandse Kerk. Ze bespraken de oplopende spanningen vanwege de oorlog tussen Israël en Hamas. ‘Durf elkaar vragen te stellen.’

Op een zonnige editie van het Lowlands-festival werd afgelopen weekend niet alleen gefeest en gedanst. Bezoekers kregen als proefpersoon ook een inkijkje in wetenschappelijk onderzoek. Hoe doe je onderzoek naar angst en stille communicatie op een festival?

Op maandag 22 januari ontvingen vijftien gedreven docenten hun Senior Kwalificatie Onderwijs (SKO). Rector magnificus Hester Bijl feliciteerde hen in het Academiegebouw. Vier docenten vertellen over wat hen motiveerde het SKO-traject te volgen en wat het hen heeft opgeleverd.

In een virtuele wereld gaan Artis-chimpansees op zoek naar voedsel, waarbij ze zelf keuzes maken en hun nieuwsgierigheid laten zien. Onderzoeker en Artis-hoogleraar Karline Janmaat vergelijkt dit gedrag met dat van chimpansees in het wild. Hierover en meer vertelt Karline Janmaat in NRC.

In de rubriek ‘Onderwijsheden’ delen Psychologiedocenten hun belangrijkste inzichten over college geven. Deze maand: Laura Nawijn ontwikkelt met collega’s een e-learning om de scriptiebegeleiding van klinische psychologiestudenten te verbeteren. ‘Je wilt de handjes van studenten niet gaan vasthouden,…

Oogcontact tussen ouder en kind verhoogt bij beiden hun stemming en gevoel van verbondenheid. Maar niet bij tieners met depressie, ontdekte Mirjam Wever. Naast therapie voor het kind, kan hulp voor ouders hun soms verstoorde onderlinge band versterken. Wever promoveert 11 januari.

Loes Janssen en collega’s ontwikkelden een vernieuwende methode om te meten hoelang en hoe vaak ouder en kind in het dagelijks leven dichtbij elkaar zijn. Ze gebruikte 'Bluetooth low energy beacons' in combinatie met de smartphone-app Ethica om de fysieke nabijheid van deelnemers te tracken en automatisch…

De Damschreeuwer. Voor Michiel van der Wolf markeert deze gebeurtenis de opkomst van een nieuw fenomeen: die van de verwarde personen. Want sinds die bewuste dodenherdenking in 2010 groeit het aantal meldingen van verwarde personen in Nederland in rap tempo in de statistieken. Maar, vraagt Van der Wolf…

Brengen videogesprekken ons écht met elkaar in verbinding? Nieuw onderzoek suggereert van wel. Psychologen ontdekten dat onze lichamen online bijna evenveel synchroniseren als in offline gesprekken. Al is dat geen reden om fysieke vergaderingen te schrappen, zegt onderzoeker Fabiola Diana.

Jonge onderzoekers kwamen deze maand bijeen voor de vijfde Summer School Wetenschapscommunicatie. Een van de coördinatoren, Julia Cramer: ‘De deelnemers ontmoeten soms voor het eerst andere wetenschappers die ook graag aan wetenschapscommunicatie doen. Dat is mooi om te zien.’

Ondernemen als wetenschapper: hoe pak je dat aan? Waarom zou je überhaupt met je onderzoek de markt op? En welke obstakels kom je dan tegen? ‘Het kost tijd een bedrijf te vinden dat matcht met jouw motieven.’

De relatie tussen wetenschap en democratie is complex. Moeten beleidsmakers luisteren naar wetenschappers of naar burgers? Over die vraag gaan Valérie Pattyn en Johan Christensen in discussie met een panel van experts tijdens het wetenschappelijke congres EuroScience Open Forum (ESOF).

Er gaat veel mis met de behandeling van patiënten met PTSS als gevolg van jeugdtrauma. Bijzonder hoogleraar Maartje Schoorl wil dat oplossen door wetenschappelijk onderzoek en praktijk nader tot elkaar te brengen. Oratie op vrijdag 29 april.

Dit jaar onderzoekt een drieluik van symposia hoe we interdisciplinair samenwerken de Universiteit Leiden kunnen bevorderen. Tijdens de tweede sessie in maart ontdekten deelnemers dat het onderkennen van je eigen ritme en plaatsbepaling essentieel is bij het aangaan van een interdisciplinair project…

Van mensenrechten in Soedan tot een nieuwe heldencultus in China. Het Instituut voor Privaatrecht en het Institute for Area Studies maakten tijdens het bezoek van de collegeleden hun maatschappelijke relevantie glashelder. Wat speelt hier in het onderwijs en onderzoek?