Subsidies voor onderzoek naar immuuncellen, vegan kaas en PFAS‑detectie
Onderzoekers van de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen werken elke dag aan fundamentele vragen over de wereld om ons heen en aan oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen. Hiervoor ontvangen zij subsidies, prijzen of andere onderscheidingen. Wij zetten hen in de schijnwerpers.
Subsidies voor onderzoek naar atypische B-cellen en T-celtherapie
Amanda Foks heeft samen met Menno van Zelm en Marvin van Luijn (Erasmus MC) een ZonMw-subsidie ontvangen binnen de Open Competitie. Met deze bijdrage onderzoekt het team de rol van atypische B‑cellen bij hart- en vaatziekten en multiple sclerose. Deze immuuncellen kunnen zowel schadelijke als beschermende effecten hebben. De onderzoekers gaan onderzoeksgegevens uit het lab combineren met patiëntdata. Zo hopen ze beter zicht te krijgen op het ziekteproces en op een mogelijke behandeling voor de toekomst.
Ook Joost Beltman heeft, in samenwerking met Monika Wolkers (Amsterdam UMC), een subsidie toegekend gekregen uit de ZonMw Open Competitie. In dit project brengen de onderzoekers in kaart hoe menselijke T‑cellen hun cytokine-respons reguleren tijdens de strijd tegen kanker, inclusief omstandigheden die lijken op tumorstress. Door geavanceerde experimenten te combineren met computersimulaties wil het team bijdragen aan een beter begrip én verbetering van toekomstige T‑celgebaseerde immunotherapieën.
Drie nieuwe hoogleraren voor FWN
FWN is drie hoogleraren rijker: Daniel Rozen, Frank Takes en Matthijs van Leeuwen zijn per 1 april benoemd. Rozen is benoemd tot hoogleraar Microbial Evolution bij het IBL. Takes is hoogleraar Network Science bij het LIACS en houdt zich bezig met algoritmen voor het besturen van complexe systemen. Van Leeuwen, benoemd tot hoogleraar Explainable Machine Learning, tevens bij het LIACS, wil meer aandacht geven aan explainable machine learning in onderzoek en onderwijs.
Lees hier meer over de drie nieuwe hoogleraren.
Subsidie voor duurzame productie van vegan kaas
Leidse onderzoekers hebben samen met academische en industriële partners een subsidie van 1,3 miljoen euro ontvangen voor het project FungCows, gericht op de duurzame productie van vegan kaas via precisiefermentatie. Onder leiding van Arthur Ram en Han de Winde ontwikkelt het consortium een nieuwe schimmel die dierlijke melkeiwitten (caseïnes) kan produceren op basis van gras als koolstofbron. Dit maakt het proces goedkoper en aanzienlijk duurzamer dan conventionele zuivelproductie. Met bijdragen van onder meer Bioscienz, Avans Hogeschool, HAN Biocentre en verschillende faciliteiten voor opschaling werkt het team toe naar markttoepassing.
Lees hier meer over de schimmel die vegan kaas goedkoper en duurzamer kan maken.
Open Competitie XS-toekenningen voor vijf onderzoekers
Maar liefst vijf onderzoekers van de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen ontvangen een NWO Open Competitie ENW-XS-subsidie. Met ENW‑XS subsidies ondersteunt NWO risicovol en vernieuwend onderzoek dat nieuwe richtingen opent binnen de wetenschap, ook als de uitkomst nog onzeker is.
Verdwenen zwavel in de ruimte
Thanja Lamberts onderzoekt met quantum-scheikunde hoe zwavelatomen zich gedragen op ijzige stofdeeltjes in de ruimte en waarom dit element zo moeilijk te detecteren is in stervormingsgebieden.
Snelle detectie van PFAS en andere vervuiling
David Poole ontwikkelt goedkope, fluorescerende sensoren om hardnekkige milieuverontreiniging zoals PFAS snel op te sporen in water, bodem en voedsel.
Wanneer ontsnappen cellen uit weefsel?
Emanuel Fortes Teixeira gebruikt computermodellen om te begrijpen hoe celdichtheid en onderlinge hechting celmigratie beïnvloeden, met toepassingen in kankeronderzoek.
Zachte materialen voor mini‑weefsels
Lu Su werkt aan een eenvoudig materiaal dat cellen ondersteunt bij het vormen van organoïden en daarna weer kan worden verwijderd zonder schade.
Eenvoudigere CAR‑T‑celtherapie
Heyang Zhang ontwikkelt een veiliger en schaalbaar alternatief om T‑cellen te herprogrammeren voor CAR‑T‑therapie, met als doel behandelingen toegankelijker te maken.