Medewerkerssymposium studentenwelzijn: ‘Veerkracht kan groeien door betekenisvolle relaties – thuis en aan de universiteit’
Hoe creëren we verbondenheid, en wat kunnen we van elkaar leren om studenten veerkrachtiger te laten zijn? Met deze en andere vragen gingen studieadviseurs, docenten en studentbegeleiders aan de slag tijdens het Medewerkerssymposium studentenwelzijn.
‘Ik geef het op.’ Het is vast niet de meest gebruikelijke zin om een symposium mee te openen, maar toch de eerste die de aanwezige medewerkers in het Haagse Wijnhavengebouw te horen krijgen. Want het is juist deze uitspraak die studentenhost Jelle de Boer veel om zich heen hoort, licht hij toe. Van studenten die worstelen met hun cijfers of het vinden van een huis, of die op een andere manier bang zijn om de boot te missen. ‘Die angst achtervolgt hen, waardoor ze geneigd zijn om minder hun best te doen en eerder op te geven.’
Sneller, intenser en minder voorspelbaar
Het is dus niet zonder reden dat het symposium rondom studentenwelzijn al voor het vijfde jaar op rij wordt georganiseerd door expertisecentrum SOZ. ‘Dit thema blijft relevant’, zegt rector magnificus Sarah de Rijcke. ‘Omdat studenten, en wij allemaal, in een samenleving leven waarin alles steeds sneller, intenser en minder voorspelbaar lijkt.’
Het welzijn van studenten staat ook niet los van hun studiesucces en betrokkenheid bij de universiteit, blijkt uit ervaringen binnen onze gemeenschap, maar ook uit diverse onderzoeken. Als voorbeeld noemt De Rijcke de recent uitgebrachte Monitor Mentale gezondheid en Middelengebruik Studenten van het Trimbos instituut. ‘Een veerkrachtige student is vaak meer in staat om te navigeren door uitdagingen, levert betere studieprestaties en ervaart hun tijd aan de universiteit als betekenisvoller en meer gedragen. Veerkracht kan groeien door betekenisvolle relaties – thuis, maar ook hier aan de universiteit. Het mooie is dat we daar allemaal een bijdrage aan kunnen leveren.’
‘Betrek jongeren bij onderzoek’
Keynotespreker Eveline Crone is hoogleraar Developmental Neuroscience in Society en geeft leiding aan het Society, Youth & Neuroscience Connected lab in Rotterdam. Als het over jongerenwelzijn gaat, zijn mensen volgens haar vaak geneigd om te zeggen: neem gewoon die smartphone weg. ‘Maar dat is zeker niet de enige factor’, stelt Crone. Want jongeren van nu groeien op in een tijd met grote complexe veranderingen: van klimaatverandering en groeiende sociale ongelijkheid tot de algemene gezondheid die wereldwijd onder druk staat. ‘En dan heb je nog wereldleiders die zomaar oorlogen beginnen, en een technische revolutie. Dat alles heeft effect op hoe het leven in elkaar zit.’
Jammer is volgens Crone dat zelfs bij onderzoek náár jongeren zij vaak maar in één klein deel van de onderzoeksketen worden betrokken. ‘Maar jongeren zijn experts over hun eigen leven. Zijn we dan niet alleen goede onderzoekers als we hen in alle fasen van het onderzoek betrekken?’ Ze roept sociale wetenschappers op om met hun onderzoeksontwerp vaker buiten de gebaande paden van de empirische cyclus te treden. ‘Als Apple een nieuwe iPhone op de markt brengt, draait alles ook om user testing.’
Gelukkig zijn er al wel gedegen studies naar wat jongeren met welzijnsklachten kan helpen: het gevoel dat je ergens onderdeel van bent, en dat je kunt bijdragen. ‘Jongeren die veel stress ervaren of ongemak voelen willen impact hebben’, zegt Crone. Misschien zijn juist zij daarmee wel de sleutel tot positieve verandering. ‘De kanaries in de kolenmijn, die het ongemak voelen en zeggen: “Er zit iets niet goed in onze samenleving en dat heeft effect op mijn welzijn, maar ik wil dat het anders wordt.” Laten wij bijdragen aan die kansen.’
-
Levi van Dam, bijzonder hoogleraar Veerkrachtig Opgroeien -
Na de keynotes namen Crone en Van Dam deel aan een paneldiscussie met studenten Alissa Koerselman (studentambtenaar bij de Gemeente Leiden) en Friso Croon Boucher (voorzitter Leids Universitair Studenten Platform (LUS)) -
's Middags namen de aanwezigen deel aan interactieve workshops over actuele thema’s rondom studentenwelzijn en veerkracht, gegeven door verschillende experts vanuit de universiteit -
Rector magnificus Sarah de Rijcke -
Wie is jouw achtminutenpersoon?
Hierna is het woord aan Levi van Dam, bijzonder hoogleraar Veerkrachtig Opgroeien. Het scherm achter hem vult zich met krantenkoppen over hoe steeds meer jongeren kampen met burnout, stress en prestatiedruk. Toch vindt Van Dam dat er ook waarde in zit dat jongeren beter in staat zijn om bij zichzelf aan te geven dat ze mentale klachten hebben. ‘Is dat geen adequate respons op een ingewikkelde tijd?’
Volgens Van Dam is het belangrijk dat we jongeren helpen om namen te geven aan verschillende gevoelens, en duidelijk te krijgen wat een ander echt bedoelt. ‘Als iemand somber is, maar zegt dat ze depressief zijn, denk jij misschien: “depressie kan ik niet behandelen, dus hier kan ik niet bij helpen”. Hij adviseerde medewerkers ook om in hun gesprekken met studenten te vragen of zij een ‘achtminutenpersoon’ hebben: iemand die je altijd kunt bellen en die er, ongeacht het tijdstip van de dag, acht minuten voor jou zal zijn.
Van Dam sluit af met een praktijkvoorbeeld van hoe jongeren niet in de klas, maar juist in hun vrije tijd aan hun mentale welzijn en veerkracht kunnen werken. Samen met evenementorganisatie Q-Dance richtte hij de Mentale Wasstraat op. Op het scherm start een filmpje van jongeren die in een festivalachtige setting ademoefeningen doen, dansen, in sharing circles staan en zich in een ijsbad laten zakken. ‘Ik ben altijd sceptisch over zweverige dingen’, zegt een jonge vrouw in beeld. ‘Maar dit was juist heel fijn.’
Wat vonden bezoekers van het symposium?
Cleody van der Eijk, studieadviseur en uitwisselingscoördinator bij Archeologie
‘Ik weet niet hoe zichtbaar veerkracht is. Maar als ik zie wat sommige studenten op hun bord krijgen, vind ik het soms wonderbaarlijk hoe vastberaden ze zijn om hun studie voort te zetten – of om juist de dappere stap te nemen om even te stoppen. Dus in de praktijk zie ik juist zeer veerkrachtige mensen tegenover mij in gesprekken. En soms zijn ze gewoon even zoekende, maar zoals vandaag tijdens de plenaire sessie terugkwam, hoort dat er in deze fase nu eenmaal heel erg bij. Beide keynotesprekers vond ik heel inspirerend, het was fijn om die achtergrond vanuit de wetenschap mee te krijgen. Ik ben ook coördinator van ons studentmentoraat, dus misschien kan ik wat ik hier vandaag heb gehoord ook daarvoor inzetten. Hoe kunnen we studenten bij bepaalde beslissingen nog beter betrekken, zodat zij zich daar ook meer eigenaar van voelen?’
Rosalinde Spitters, Student Wellbeing Officer, Verbinder Student Plaza FSW en Vaardigheidsdocent bij het faculteitsbureau FSW
‘Ik heb vandaag zelf een workshop gegeven over verbindend begeleiden en hoe dat veerkracht vergroot, maar ben ook als deelnemer aanwezig. Ik vond de keynotes heel mooi aanvullend. Het verhaal van Eveline was sterk vanuit de wetenschap en haar enthousiasme werkte aanstekelijk. Wat ik krachtig vond aan Levi’s keynote was de uitnodiging om na te denken over wat bepaalde cijfers zeggen, en of dat iets goeds of slechts is. Ik vind het een mooi beeld dat het juist iets goeds is dat veel jongeren in deze fase met hun mentale welzijn aan de slag gaan. Dat is ook iets wat ik zelf aan studenten probeer mee te geven. Want hoe eerder je dit soort levensthema’s met jezelf aangaat, hoe vanzelfsprekender het wordt dat ze er zijn en dat je bijvoorbeeld hulp mag zoeken. Dan komt het ook niet ineens als een skippybal uit een zwembad omhoog in een ander deel van je leven.’
Elizabeth Buimer, universitair docent bij de programmagroep Forensische gezinspedagogiek en jeugdhulpverlening
‘Ik heb een dubbele rol bij dit symposium. Vanuit het Resilience Center Leiden hebben we samen met stichting Augeo een workshop gegeven waarin we wetenschappelijke kennis en ervaringskennis samenbrachten om veerkracht bij studenten te versterken. En als docent ben ik hier om tips te krijgen over hoe ik mijn studenten het beste kan ondersteunen in hun welzijn. Vanuit mijn eigen workshop neem ik vooral de verhalen mee van de ervaringsdeskundigen met jeugdtrauma. Ik heb daar veel van geleerd, bijvoorbeeld dat colleges heel erg overprikkelend kunnen zijn. Verder benadrukt deze dag vooral voor mij hoe belangrijk het is dat wij als docent een soort gatekeeper zijn, ook al zijn we geen studentenpsychologen of welzijnsmedewerkers. Studenten kunnen toch als eerste bij ons aankloppen, dus daar moet je voor open staan.’
Aftermovie: Medewerkerssymposium studentenwelzijn 2026 - Veerkracht in verbinding
Vanwege de gekozen cookie-instellingen kunnen we deze video hier niet tonen.
Bekijk de video op de oorspronkelijke website ofTekst: Evelien Flink
Foto's: Danique ter Horst (banner en lopende tekst) en Álvaro García López (portretten)
Video: Álvaro García López