Onlangs is er een KIEM-beurs ​​toegekend aan een diverse groep Leidse onderzoekers, met als doel om in 2026 een interdisciplinaire conferentie te organiseren getiteld ‘Ancient Religions and the Materiality of Danger’. Het onderwerp van de conferentie markeert een verschuiving naar het bestuderen van…

Het is een vreemd gegeven: er leeft nu maar één mensensoort op aarde, terwijl dat in meer dan 95% van onze geschiedenis niet het geval was. Archeoloog dr. Gerrit Dusseldorp verklaart deze kwestie in de Quest van Augustus 2021.

In 2019 ontdekten een team archeologen in een grot in de Tibetaanse provincie Xiahe een 160.000 jaar oud stuk onderkaak van een denisoviër. In diezelfde grot heeft een Chinees-Deens team nu onderzoek gedaan naar het voedingspatroon van de denisoviërs, hiervoor analyseerde zij meer dan tweeduizend botresten.…

In Duitsland is een grot uit de steentijd her opgegraven, dit keer met een ongekende combinatie van nieuwe technieken. Tijdens de opgraving vonden archeologen honderden botten en een aantal werktuigen in dezelfde laag. De botten zijn onderzocht met behulp van een spectrometer om oeroude eiwitten in…

In een afgesloten ruimte in het Van Steenisgebouw staan honderden dozen onder TL-lichten te wachten tot iemand ze komt bekijken. De wirwar van handgeschreven en gedrukte labels verraadt hoe vaak de collectie al is gereorganiseerd, verhuisd en opnieuw ingedeeld. Dozen vol potscherven en aardewerk, menselijke…

In 2011 troffen onder meer Leidse archeologen in Uden de resten aan van een jurk uit 800 voor Christus. 'Het was een vrij normale opgraving, tot we opeens een rechthoekige kuil aantroffen', vertelt archeoloog Richard Jansen, betrokken bij de ontdekking. Een reconstructie van de jurk wordt nu tentoongesteld…

De jaarlijkse veldschool vind dit jaar plaats in Geffen, gemeente Oss. Onderzoekers en studenten van de Faculteit Archeologie zijn er hard aan het werk.

Corrie Bakels staat bekend als één van de grondleggers van de bio-archeologie in Nederland. Één van haar oud-studenten, dr. Marco Langbroek, werkzaam in de sterrenkunde, verzocht de Internationale Astronomische Unie een recent ontdekte planetoïde naar haar te vernoemen. Bij het horen van het nieuws…

Tot onze spijt moeten wij meedelen dat onze gewaardeerde collega Laura van Hoof, werkzaam bij Dienst Onderwijs- en Studentzaken van de faculteit Geesteswetenschappen en Leidse alumnus, op woensdag 1 oktober, na een ziekbed van ruim een jaar, is overleden. Laura werkte als onderwijscoördinator voor de…

Het onderzoeksproject Tussen Land en Zee heeft in mei een toekenning gekregen van het Stichting Reuvens Innovatiefonds. In het project werken archeologen, aardwetenschappers, ecologen en maatschappelijke partners samen om de vroegste bewoning van Zeeland te onderzoeken.

Hoe leg je kinderen iets uit over verlies, sociale ongelijkheid of psychische gezondheid, zonder de ernst van het onderwerp uit het oog te verliezen? Het nieuwe Honoursvak Van Onderzoek naar Kinderboek, gedoceerd door Annelies van Bentum, daagt studenten uit om complexe wetenschappelijke thema’s toegankelijk…

Verslaggever Aad Rietveld van het Leidsch Dagblad gaat met Leidse archeologiestudenten op pad in de Vrouw Vennepolder in Oud Ade. In dit polderlab onderzoeken Leidse archeologiestudenten welke planten er vroeger groeiden. Afgelopen september ging in Oude Ade een uniek onderzoek van start: boeren en…

Maar liefst vier wetenschappers van de Universiteit Leiden hebben een prestigieuze Vici-beurs gekregen. De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) heeft dat bekendgemaakt. De gehonoreerde aanvragen zijn afkomstig van onderzoekers van de Faculteit der Sociale Wetenschappen, de Sterrewacht…

Onderwijs, Veiligheid

Topstukken uit de Nederlandse bronstijd zijn nu te zien in het Rijksmuseum van Oudheden.

Els de Busser (Faculteit Governance and Global Affairs), Ayo Adedokun (LUC The Hague) en David Fontijn (Faculteit der Archeologie) zijn genomineerd voor de LUS-onderwijsprijs 2020-2021.

Haar blijft slecht bewaard in de fossiele archieven. Wat weten we wel? Het NRC stelde deze vraag aan archeoloog Gerrit Dusseldorp.

Onderzoek

Bibliotheek

Vroege Neanderthalers in Spanje hielden mogelijk een winterslaap. Archeoloog Gerrit Dusseldorp werd geïnterviewd over dit nieuws in het radioprogramme Nieuwsweekend.

De Neanderthaler is inmiddels uitgestorven, of leeft een deel van hen toch nog voort in ons? Archeoloog Gerrit Dusseldorp vertelt in de podcastserie Alledaagse Vragen hoeveel we op deze oermens lijken.

Lezing, YAL & Studium Generale

Paarden werden voor het eerst getemd in Zuidwest-Rusland, concludeert een internationaal team van wetenschappers in het gerenommeerde tijdschrift Nature. Daarmee lossen zij een oud archeologisch vraagstuk op. Maar die domesticatie heeft opvallend genoeg niet bijgedragen aan de snelle verspreiding van…

Vet is een zeer waardevol voedingsbestanddeel en vooral belangrijk als andere hulpbronnen schaars zijn. Onze vroegste voorouders in Afrika kraakten al botten open om het vetrijke merg eruit te halen. Maar een nieuwe studie in Science Advances, laat zien dat Neanderthalers nog een stap verder gingen.

Leidse archeologen doen booronderzoek op een weiland bij het Zeeuwse Grijpskerke. Hier werd in 2002 een offerkuil uit de IJzertijd gevonden. De hoop is dat verder onderzoek meer informatie zal opleveren over het gebruik van het gebied in de IJzertijd.

Met de knieën in het zand en graven: vanaf maandag 17 mei speuren tweehonderd archeologie studenten van Leiden Universiteit naar bijzondere vondsten in de Osse ondergrond. De Osse gemeente heeft hoge verwachtingen bij het zogeheten ‘veldpracticum’ van de universiteitsstudenten.

Archeoloog Femke Reidsma (33) doet onderzoek naar de rol van vuurgebruik in de evolutie van de mens. Leids Universiteits Weekblad Mare schreef over haar onderzoek. ‘Je wordt beter in een kampvuur aan de gang houden als je het chemische proces begrijpt.’

Per 1 april 2024 kunnen verenigingen voor vrijwilligers in de onderwaterarcheologie ontheffing aanvragen voor het doen van kleinschalig onderzoek naar vindplaatsen onder water.

In KIJK Magazine geven ze antwoord op verschillende “wat als…”-scenario’s, waaronder de vraag: “hoe zouden de afgelopen duizenden jaren zijn verlopen als de neanderthalers niet waren uitgestorven?”

Jagers-verzamelaars zorgden al 125 duizend jaar geleden voor verandering van ecosystemen, dat blijkt uit een interdisciplinaire studie van archeologen van de Universiteit Leiden in samenwerking met andere wetenschappers. Verschillende media schreven over dit belangrijke nieuwe inzicht.

Moet er te midden van het erfgoed van de oude vissershaven van Middelharnis een nieuwe brug komen? Dat was de case-study waar studenten van archeoloog Martijn Manders zich over bogen. Ze bezochten de haven zelf en haalden de lokale krant Eilanden Nieuws.

Dr. Arjan Louwen mag zichzelf sinds donderdag doctor in de Archeologie noemen. Hij heeft voor de Universiteit Leiden vier jaar lang onderzoek gedaan naar hoe mensen in de tijdsperiode 1300 tot 400 BCE hun geliefden begroeven. 'Het voelt alsof ik deze mensen leerde kennen.', zei hij in het interview…

Leeggehaalde graven zijn niet altijd ten prooi gevallen aan rovers, denken archeologen. Het kan ook een ritueel zijn geweest. Onderzoek van onder meer Dr. Martine van Haperen staat centraal in een artikel in de NRC.

De suggestie dat complexe zingeving afhankelijk is van het leven in grote groepen en het hebben van schrift is pertinent onjuist. Dat bepleit archeoloog Gerrit Dusseldorp in een opiniestuk in de Volkskrant.

Het Streaming the Past project, opgezet door archeologen en historici van de Universiteit Leiden, heeft recentelijk een NWA-beurs toegekend gekregen. Het Leidsch Dagblad en universitair weekblad Mare schreven een artikel over dit bijzondere project.

Met archeologische technieken is de plek gevonden waar de nu 83-jarige Jits van Straten in de oorlog verborgen zat. Daan Postma, alumnus van Saxion en nu masterstudent Archeologie in Leiden, vond het hol samen met een medestudent terug.

Een tiental studenten archeologie van de Universiteit Leiden zoekt deze maand samen met vrijwilligers een gedeelte van de Utrechtse Heuvelrug bij Elst af naar eeuwenoude grafheuvels. De Gelderland volgde de groep op de voet. 'Ja hoor, we hebben hoogstwaarschijnlijk een grafheuvel gevonden.'

Een goud- en zilverschat van munten en sieraden uit de vroege Middeleeuwen is opgedoken in Twente. Waarschijnlijk werden de kostbaarheden bewust achtergelaten. De Volkskrant interviewde archeoloog Frans Theuws over deze unieke vondst.

Er bestaat niet zoiets als één optimaal dieet. Zoveel is universitair hoofddocent archeologie Amanda Henry wel duidelijk geworden in al die jaren dat zij de eetgewoontes van onze prehistorische voorouders bestudeert. In het Leidse alumnimagazine Leidraad vertelt ze over haar onderzoek.

Ze worden wel de laatste getuigen genoemd, de sporen van de Tweede Wereldoorlog in het landschap. Samen met vrijwilligers en studenten zoeken onder meer Leidse archeologen naar bomkraters, loopgraven en onderduikholen. Dagblad Trouw schreef er een uitgebreid artikel over.

Hij is met emeritaat maar nog altijd volop bezig met archeologie. Aan het NRC vertelde Wil Roebroeks over zijn meest bijzondere opgraving, moderniteit en toekomstplannen.

Organisatie

Wanneer heb je voor het laatst vuur gemaakt? Geen kaars aansteken met een lucifer, maar een echt vuur vanaf nul? Duizenden jaren geleden maakten mensen al vuur. Archeoloog Andrew Sorensen (Universiteit Leiden) legt uit wanneer en hoe ze dat deden.

De rondreizende tentoonstelling ‘Presenteren met de stad’ is neergestreken in het Lipsius. In de presentatie laten studenten en onderzoekers zien hoe hun onderzoek een bijdrage heeft geleverd aan de stad.

De Amerikaanse antropoloog Rosemary Joyce krijgt tijdens de diesviering op 8 februari een Leids eredoctoraat. De hoogleraar zorgde voor belangrijke nieuwe inzichten in de oude Mayaculturen van Midden-Amerika.