Een perspectief, een cel, een levensopvatting: waarin kunnen we wel allemaal niet gevangen zitten? Dit is de vraag die Vrij Nederland stelde aan verschillende experts, waaronder universitair docent en research fellow bij de afdeling Criminologie, Joni Reef.

Twee getalenteerde, recent gepromoveerde Leidse wetenschappers ontvangen een Rubicon-beurs van NWO. De beurs geeft hen de kans om tijdelijk te werken bij een buitenlands instituut dat de beste omgeving biedt voor hun onderzoek.

Computer says no: einde verhaal. Twintig jaar geleden een hilarische uitspraak in de Britse tv-serie Little Britain, nu de werkelijkheid. We volgen allemaal weleens blind de technologie, met wisselende gevolgen. Voor ISGA-docent en onderzoeker Daan Weggemans een onderwerp om op te promoveren.

Yuchen Lian verdedigde haar proefschrift over AI en taalevolutie bij de Universiteit Leiden.

Als je online iets koopt, kan de webwinkel de prijs aanpassen op basis van jouw data. Kimia Heidary deed onderzoek naar dit fenomeen: online prijsdiscriminatie. ‘Het hóeft niet oneerlijk te zijn. Prijsverschillen tussen mensen bestaan offline sinds jaar en dag.’

Er is iets vreemds aan die nieuwe student Angela Ignatius. Ze is briljant, behulpzaam en altijd beschikbaar. Ze vat lesstof voor je samen, helpt met opdrachten en is zelfs bereid je thesis voor je te schrijven. Maar in hoeverre laat je dat toe? Het is de grote vraag in dit – soms prettig ongemakkelijke…

AI wordt steeds menselijker. Zo lijkt AI in staat tot creatieve dingen, denk aan de schilderijen die DALL-E kan maken of de gedichten die ChatGPT schrijft. Maar creativiteit, dat is toch ons menselijke ding? Zijn we nog wel bijzonder als mens? Informaticus Maarten Lamers (Universiteit Leiden) legt uit…

Als onderdeel van het onderzoeksteam onderzocht Dr. Amanda Henry de evolutie van bacteriën die in onze mond leven en die daar helpen met de spijsvertering. Op basis van prehistorisch tandplak van de vroege mens en neanderthalers hebben ze hier uitspraken over kunnen doen. De meest opmerkelijke vinding…

In het zuid-oosten van Zuid-Afrika graaft steentijd-archeoloog Gerrit Dusseldorp van de Universiteit Leiden een bijzondere vindplaats op. Op die plek leefde 70.000 jaar geleden de vroeg-moderne mens. Dusseldorp is op die plek op zoek naar de spullen van die allereerste mensen. Gerrit Dusseldorp werd…

We zijn het er inmiddels over eens dat de moderne mens zijn oorsprong heeft in Afrika. Maar wanneer en waar die dat continent verliet om zich te verspreiden over Eurazië is onderwerp van een verhit debat. Een reconstructie van het klimaat van de afgelopen 300.000 jaar moet helderheid verschaffen over…

Programmeren is een belangrijke vaardigheid die kinderen niet of nauwelijks leren op school. Dat is vreemd, want inmiddels komt ieder mens dagelijks in aanraking met codes en algoritmes.

In zijn serie over de materialen die onze wereld vormgeven werpt Maikel Kuijpers nu een blik op hout. Hout is overal en van alle tijden; de mens is een houtbewerker. Dat we de afgelopen 150 jaar onze huizen nauwelijks meer van hout bouwden, is een modegril. Tijd voor een comeback van het duurzaamste…

Kan een robot net zoals een monnik een religieus ritueel uitvoeren? En wat is een religieus ritueel eigenlijk? Robots en religie lijken twee verschillende onderwerpen, maar volgens universitair docent Elpine de Boer kunnen beide ons laten nadenken over wat het betekent om mens te zijn en wat we van…

De film Blade Runner als onderdeel van het rechtencurriculum? Helemaal niet zo gek vinden hoogleraar Rechtssociologie, Maartje van der Woude en hoogleraar Literatuur, Cultuur en Recht, Frans-Willem Korsten. ‘De film stelt een heel principiële vraag: wat is mens en wat niet?’ Vanaf komend studiejaar…

Het Instituut voor Wijsbegeerte breidt zijn kennis verder uit: Annemie Halsema bekleedt sinds 1 september de leerstoel Wijsgerige antropologie en de grondslagen van het humanisme. De komende vijf jaar bekijkt ze hiervoor actuele maatschappelijke problemen vanuit een humanistisch perspectief.

Wat als AI niet alleen ingenieurs ondersteunt, maar ook echt met ze samenwerkt? Een groot samenwerkingsverband, waaronder de Universiteit Leiden, krijgt 3,7 miljoen euro om dit te onderzoeken. Ze richten zich op slimme samenwerking tussen mens en AI in technische vakgebieden, zoals de autotechniek.

De snelste chemische reactie in het universum vindt plaats in ons oog.

Mirjam Luijten, toxicoloog bij het RIVM, gaat per 1 juli aan de slag als bijzonder hoogleraar bij het LACDR.

Anne Urai krijgt de kans om gedurende vier jaar haar ideeën verder te ontwikkelen over hoe het brein keuzes maakt. Waarom zij in de prijzen valt? Neurowetenschapper Urai beantwoordt vijf vragen over haar Veni-beurs voor jonge onderzoekers.

De uitdrukking ‘zingen als een nachtegaal’ moet misschien wel letterlijker worden genomen dan gedacht. Gedragsbioloog Verena Ohms toont in haar promotieonderzoek aan dat menselijke spraak en vogelzang meer overeenkomsten hebben dan eerst werd aangenomen. Ohms promoveert dinsdag 3 mei.

‘AI kan echt nog niet zoveel als een hoop mensen denken’, zegt informaticus en psycholoog Roy de Kleijn. Hij probeert robots schijnbaar eenvoudige dingen te leren, en ontdekt daardoor telkens weer hoe knap de menselijke intelligentie in elkaar zit. Drie dingen die computers nog lang niet kunnen.

Op 11 januari 2026 is onze gewaardeerde en geliefde oud-collega prof.dr. Marc Spijker overleden.

Als de tokay gekko zijn staart verliest, groeit de nieuwe aan vanuit stamcellen bij de stomp. Spieren, bot en huid ontstaan elk vanuit specifieke stamcellen. Deze vinding van bioloog Luthfi Nurhidayat kan interessant zijn voor regeneratieve geneeskunde bij mensen. Hij promoveert 9 januari.

Wat hebben tienjarige kinderen en chatbots met elkaar te maken? Promovendus Bram van Dijk onderzocht de taalontwikkeling in kinderen én in AI-taalmodellen. ‘Het is eigenlijk heel praktisch dat we menselijke eigenschappen toekennen aan een chatbot.’

Universele Verklaring voor de Rechten van de Mens en het Genocide verdrag, 75 jaar Oekraine

Vanaf september 2024 is Amanda Henry begonnen in een nieuwe rol als bijzonder hoogleraar over de evolutie van het menselijke dieet bij Naturalis Biodiversity Center in Leiden. Ze zal deze positie gebruiken om nauwere banden te smeden tussen de Faculteit der Archeologie en Naturalis, en manieren te verkennen…

De kunstcommissie van de Faculteit heeft de expositie in de C-vleugel van de beeldhouwwerken van de Leidse kunstenaar Koen de Vries “Zie Justitia” verlengd tot eind januari 2023. . Op donderdag 8 december zal de finissage van de expositie plaats vinden om 16.45 uur in de C-vleugel met een feestelijke…

Leidse onderzoekers vertellen samen met Rijksmuseum Boerhaave over hun baanbrekende werk met embryo-modellen. Luister nu naar een podcast over het onderwerp, en praat op vrijdag 17 november in het museum mee over verwante ethische dilemma’s. Dat helpt de wetenschap enorm.

Op 30 december ontvingen wij het droevige bericht dat onze Keniaanse collega Kennedy Kaminju Kariuki op 28 december 2023 in het NW ziekenhuis in Nairobi op 35-jarige leeftijd is overleden aan orgaan- en hartfalen. Kennedy was promovendus bij het Instituut voor Milieuwetenschappen, Universiteit Leiden…

Om het wereldwijde verlies van biodiversiteit tegen te gaan, vond in december de VN-biodiversiteitstop COP15 plaats in Montreal. Na twee weken onderhandelen, waren de landen het eens over nieuwe maatregelen. Die moeten voor 2030 een derde van het land- en zeeoppervlakte beschermen tegen verlies van…

Van torenhoge mechanische helden tot stadsverwoestende veldslagen: gigantsiche robots uit Japan zijn uitgegroeid tot een van de meest iconische beelden in animatie. Op 28 april 2026 organiseert de Universiteit Leiden 'Giant Robots, Big Ideas', een middagprogramma dat onderzoekt hoe deze spectaculaire…

Dat er 13.000 jaar geleden in Amerika gejaagd werd op mammoeten, beren en andere grote dieren weten we inmiddels. We kennen immers allemaal de plaatjes en verhalen over de jacht met speren. Maar klopt dit allemaal wel?

Vrijhandelsonderhandelingen en –verdragen zijn belangrijke instrumenten in het EU-handelsbeleid. Een toenemend aantal EU-doelstellingen ten aanzien van klimaat, milieu en duurzame ontwikkeling speelt een rol in vrijhandelsverdragen.

Op 3 mei 2022, de Nationale Dag van de Empathie, organiseerden Maartje van der Woude (hoogleraar Rechtssociologie) en Martijn Bergsma een Living Library in bibliotheek BPlusC in de Merenwijk. Tijdens een Living Library leen je geen boek, maar een mens met een bijzonder verhaal om mee in gesprek te g…

Mikael en zijn moeder mogen vooralsnog toch in Nederland blijven: de jongen is een nieuwe procedure gestart. In radioprogramma Nieuws en Co vertelt hoogleraar Marlou Schrover er meer over.