Bij een zandwinningsproject voor een nieuwe haven van Surabaya, waarbij Harold Berghuis als geoloog was betrokken, keek hij plotseling uit over zo’n honderd hectare opgespoten land dat bezaaid lag met fossielen. Een promotieonderzoek was geboren. De Telegraaf publiceerde een groot artikel over de 'Indiana…

We zijn het er inmiddels over eens dat de moderne mens zijn oorsprong heeft in Afrika. Maar wanneer en waar die dat continent verliet om zich te verspreiden over Eurazië is onderwerp van een verhit debat. Een reconstructie van het klimaat van de afgelopen 300.000 jaar moet helderheid verschaffen over…

In 2011 troffen onder meer Leidse archeologen in Uden de resten aan van een jurk uit 800 voor Christus. 'Het was een vrij normale opgraving, tot we opeens een rechthoekige kuil aantroffen', vertelt archeoloog Richard Jansen, betrokken bij de ontdekking. Een reconstructie van de jurk wordt nu tentoongesteld…

Editie NL dook in historische gezichtsreconstructies. In het item van 6 oktober 2021 stond naast een middeleeuwse monnik ook Krijn centraal, een neanderthaler waarvan een reconstructie te zien is in het Rijksmuseum van Oudheden. Gerrit Dusseldorp geeft duiding.

In de rubriek ‘O, zit het zo!’ onderzoeken Odeke en Jordy hoe een Neanderthaler zich eigenlijk scheerde. Op reconstructies zien we vaak gladde gezichten, maar hoe kregen ze dat voor elkaar zonder moderne scheermesjes?

Het oudste bekende kledingstuk van Nederland is een felrood en blauw geblokte wollenjurk van bijna 2800 jaar oud, zo blijkt uit recent onderzoek. Fragmenten van dit kledingstuk zijn samen met bronzen en ijzeren sieraden in 2010 gevonden in een rijk graf uit de ijzertijd, tijdens opgravingen van een…

Astronomen onder leiding van Simon Portegies Zwart gebruikten simulaties om te reconstrueren hoe drie sterren 60.000 jaar geleden uit de sterrenhoop R136 werden geslingerd. Uit de analyse blijkt dat er vijf sterren betrokken waren bij de gebeurtenis in de Tarantulanevel.

Ook tijdens de coronapandemie worden veel goede afstudeerscripties geschreven door Leidse geschiedenisstudenten. De allerbeste scripties worden voorgedragen voor de Fruinprijs: de jaarlijkse prijs voor de beste onderzoeksmaster-, master- of Europaeumscriptie van de opleiding Geschiedenis. Dit jaar schreef…

Thijs Porck (Universiteit Leiden) en Monika Opalińska (Universiteit van Warschau) hebben een kleine subsidie ontvangen van het Neil Ker Memorial Fund (British Academy) voor hun onderzoek naar de fragmenten van een 11e-eeuws manuscript die verspreid over Europese bibliotheken in Nederland, Polen, Duitsland…

De Swifterbantman van museum Batavialand heeft na 20 jaar een make-over gekregen. Jarenlang was de man een toonbeeld van een stereotiepe Germaan. Vanaf nu heeft hij een mediterrane uitstraling, de grootste aanpassingen waren zijn huidskleur en zijn haar.

Scanners en 3D-printers: museum het Catharijneconvent maakt gebruik van de modernste technieken om te bepalen wat de beste restauratiebeslissingen zijn. NRC nam een kijkje bij het proces, waarbij ook technisch kunsthistoricus Liselore Tissen betrokken is.

In aflevering 53 van de Leidse Studium Generale podcast Radio Horzelnest verkennen we de vroegste bewoningsgeschiedenis van ons land met archeologen Gerrit Dusseldorp en Yannick Raczynski-Henk. Samen schreven zij: ‘De eerste mensen in de Lage Landen’.

Van Romeinse schepen tot ruitermasker ‘Gordon’. Alumnus Tom Hazenberg was betrokken bij spectaculaire vondsten die de grens van het Romeinse Rijk in Nederland op de kaart zette. Zijn missie is erfgoed teruggeven aan een groot publiek. Hoe doet hij dat?

Nano-plastics verstoren de ontwikkeling. Meiru Wang, onderzoeker bij het Instituut Biologie Leiden, keek naar de extreme effecten die piepschuim nano-deeltjes kunnen hebben, met kippenembryo’s als model. Haar resultaten zijn alarmerend. Zeker omdat nano-plastics overal zijn. In de lucht, drijvend door…

Drie Leidse wetenschappers ontvangen een prestigieuze Vici-beurs. Dat maakte de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) dinsdag bekend. Het gaat om twee onderzoekers aan de Universiteit Leiden en één onderzoeker die verbonden is aan het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC)…

Musicoloog Dinko Fabris is benoemd tot hoogleraar bij de Academy of Creative and Performing Arts (ACPA). Per 1 september is hij gestart. ‘Ik zie ernaar uit om een connectie te maken met de maatschappij.’

Namens het mr. ir. Deisz Barendregt Fonds heeft het LUF een projectsubsidie van €12.000 toegekend voor onderzoek naar de geschiedenis van het zeerecht in de zeventiende eeuw.

De islamitische traditie kent vanaf het allereerste begin een mondelinge overdracht. Pas tweehonderd jaar later schreven de moslims over de geschiedenis van de islam, op steen of andere harde materialen. Arabische epigrafie (opschriftkunde) blijkt een essentieel hulpmiddel bij historisch stamboomonderzoek.…

Hoogleraar Marieke Liem ontkracht mythes over dodelijke agressie in haar nieuwe boek 'Mythen over Moord'.

Waar komt het Nederlands vandaan? Nieuwe hoogleraar Alwin Kloekhorst kijkt voor een antwoord op die vraag naar millennia-oude talen uit Anatolië, het Aziatische gedeelte van het huidige Turkije. ‘Een nieuwe interpretatie in één van de Anatolische talen kan gevolgen hebben voor tientallen andere tale…

Het nieuwste boek van politicoloog Matthew Longo kwam dit voorjaar uit: ‘The Picnic: A Dream of Freedom and the Collapse of the Iron Curtain’. Naast vele lovende recensies, ontving het boek deze zomer ook de prestigieuze Orwell Prize, die in het leven geroepen is om bijzondere boeken over politiek in…

Een nieuw onderzoek van de Leidse archeologe Anastasia Nikulina en een internationaal team uit Frankrijk, Denemarken, het Verenigd Koninkrijk en Nederland, weerlegt het idee dat jager-verzamelaars vóór de opkomst van de landbouw een verwaarloosbare impact hadden op hun leefomgeving.

De gemeente Leiden wil de binnenstad klimaatbestendig maken: door te vergroenen, moet hittestress worden tegengegaan. Tegelijkertijd moet recht worden gedaan aan het erfgoed. Onderzoeksmedewerker Fenna IJtsma duikt in historisch groen om inspiratie te bieden.

Archeoloog prof.dr. Bleda Düring heeft een prestigieuze ERC Advanced Grant toegekend gekregen voor zijn onderzoek naar het ontstaan van sociale ongelijkheid in de overgang van de koper- naar de bronstijd op Cyprus. Aan de hand van opgravingen, isotopenanalyse en culturele interpretaties onderzoekt hij…

On 8, 9 & 10 October Share the LUVE takes place, the graduation show with the work of this year’s graduates of the Cultural Anthropology master Visual Ethnography. In three days 22 films, a graphic novel, artwork and photos will be presented in De Buurt, close to Leiden Central Station. If you don’t…

Er is steeds meer sprake van kruisbestuiving tussen de Leidse Faculteit Archeologie en de opleiding Archeologie van Hogeschool Saxion. In een serie interviews belichten we de inspirerende samenwerkingsverbanden, nieuwe onderwijsinitiatieven en mooie projecten die hieruit voortkomen. We spreken met Peter…

Michaël Peyrot is met terugwerkende kracht per 1 januari benoemd tot hoogleraar Vergelijkende Indo-Europese Taalwetenschap aan het Leiden University Centre for Linguistics. Hij kijkt ernaar uit om de liefde voor het vak door te geven aan een nieuwe generatie studenten.

Met een extra grote en muzikale optocht op 7 februari luidt de universiteit haar 450e verjaardag in. Net als in 1575 loopt een gemengd gezelschap van wetenschappers, studenten en muzikanten naar de Pieterskerk. Ook zijn er vele andere bijzondere gasten bij.

Siemen Geerts is de eerste masterstudent van Archeologie die niet afstudeerde met een scriptie maar met een afstudeerproject. Voor zijn project ging hij aan de slag met de oude stadsverdediging van Haarlem. We spreken Siemen over zijn ervaringen. ‘Ik vind het leuk dat Gemeente Haarlem iets heeft aan…

De belangrijkste deelverzameling middeleeuwse handschriften uit de Bijzondere Collecties van de Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL), de Codices Vossiani Latini, is nu open access beschikbaar via Digital Collections. De 324 Latijnse handschriften vervaardigd in middeleeuws Europa (en 48 namiddeleeuwse…

Victoria Nysts liefde voor gebarentaal ontvlamde toen ze tijdens haar studie Afrikaanse taalkunde toevallig op een dovenschool terechtkwam. Inmiddels heeft de universitair docent een Vici-beurs toegekend gekregen om de geschiedenis van deze talen te onderzoeken.

Een team van wetenschappers van De Jonge Akademie en het Huygens ING/NL Lab bracht een drie eeuwen oude geur tot leven op basis van een recept van Constantijn Huygens. De geur maakt het verleden meer tastbaar en kan mensen de geschiedenis op een nieuwe manier laten ervaren.

Het ‘zwaard van Ommerschans’ uit de collectie van het Rijksmuseum van Oudheden behoort tot een groep van zeldzame ‘reuzenzwaarden’ uit de bronstijd (1000-800 v.Chr.). De in totaal zes zwaarden zijn de afgelopen jaren intensief onderzocht door een internationaal team van wetenschappers van onder meer…

Het grote internationale onderzoeksproject Connected Communities in early medieval Europe (COCO) heeft een belangrijke Europese subsidie ontvangen: de ERC Synergy Grant. Het gaat om een omvangrijke subsidie van € 11.194.464 voor de onderzoeksperiode van zes jaar. Het project COCO wordt geleid vanuit…

Tot nog toe was van de Indische schrijfster Dé-Lilah, pseudoniem van Lucy van Renesse-Johnston, slechts één foto bekend. Onlangs vonden onderzoekers Rick Honings, Nick Tomberge en Olf Praamstra – verbonden aan het Leiden University Centre for the Arts in Society (LUCAS) – in de Leidse Digital Collections…

Industrieterreinen zijn ontworpen met het oog op veiligheid, maar zijn ze ook bestand tegen dreigingen van buitenaf? Nu de zorgen over de nationale veiligheid toenemen, vormen deze locaties een potentieel doelwit. Het Securdomino-project ontwikkelde een hulpmiddel om beter voorbereid te zijn op mogelijke…

De oorlog in Oekraïne leidt niet alleen tot menselijk leed. Ook het cultureel erfgoed van Oekraïne ondervindt de gevolgen van de oorlog: musea worden gebombardeerd en door de ‘russificatie’ in de bezette gebieden leren kinderen geen Oekraïens meer. Onderzoeker Evelien Campfens onderzoekt in opdracht…

Onderzoekers aan de Universiteit Leiden gaan dit jaar nauwer samenwerken met collega's van negen partneruniversiteiten binnen Una Europa. Aan drie onderzoeksprojecten is tot € 40.000 aan startfinanciering van Una Europa toegekend om vragen op het gebied van democratie en AI, trackingtechnologie en…

Roderick Bouman is collectiebeheerder van de Leidse Hortus botanicus. Hij houdt bij welke planten er in de Hortus zijn, waar die vandaan komen en zorgt dat bezoekers er de juiste informatie over kunnen vinden. ‘Wij zijn ook gewoon een museum’ , zegt Bouman. ‘Alleen zijn onze objecten levend. Dat maakt…

Een röntgenscanner, wat kogellagers en een nieuw ontwikkeld algoritme. Dat is alles wat je nodig hebt om met een 3D-model kunstobjecten vanbinnen te bekijken zonder ze te ontmantelen. Door het onderzoek van Francien Bossema (Centrum Wiskunde & Informatica en Leiden Institute of Advanced Computer Science)…

De dagen dat een archeoloog met een schep in de hand een grondspoor bestudeert lijken geteld te zijn. Digitaal archeologen lanceren binnenkort software dat in staat zal zijn om een virtuele opgraving uit te voeren.

Voor historisch onderzoek zijn bronnen de basis van het vak geschiedenis. Maar hoe ga je goed met bronnen om? Dit is iets wat leerlingen moeten leren en een belangrijke taakstelling voor docenten. Want hoe maak je van leerlingen kritische denkers? En wat zijn verrassende bronnen om mee om te gaan?

Drie jaar later en de belangtelling voor Oekraïne is zeker niet verminderd. Het auditorium op locatie Wijnhaven was maandag juist volledig volgeboekt. Honderden mensen, inclusief de militaire top, luisterden naar de speech van defensieminister Brekelmans. Hij wees hen erop: ‘We leven in Nederland nu…

Veel neuropsychologen maken voor hun onderzoek gebruik van de hersenscanners in het LUMC. Toen de coronacrisis uitbrak werden de toegangseisen voor het ziekenhuis flink aangescherpt, en dreigde heel wat psychologisch onderzoek in de soep te lopen. Dankzij goede protocollen kunnen de onderzoekers nu…