Voor goed onderzoek is het nodig om buiten de grenzen van vakdisciplines te kijken, stelt hoogleraar moleculaire en cellulaire biochemie Remus Dame in zijn oratie op 10 mei. Zo zouden processen die plaatsvinden op DNA niet alleen moeten worden onderzocht in een reageerbuis maar ook in levende cellen…

Zorg- en welzijnspersoneel is minimaal 25 procent van de werktijd kwijt aan administratie.* Tijd die ook ingezet kan worden voor zorg. Met kunstmatige intelligentie kan een groot deel geautomatiseerd worden. Het LUMC is daarom als eerste in Nederland gestart met programmeringsstages voor AI-taalmodellen…

Dankzij een slimme onderzoeksmethode zit er schot in het onderzoek naar betere medicijnen tegen tuberculose. Binnen een Amerikaans consortium dat 30 miljoen dollar subsidie kreeg, speelt de Leidse onderzoeker Rob van Wijk een belangrijke rol. ‘De volgende doorbraak in tbc-onderzoek komt heel wat sneller…

Een Europese bachelor, een enorm web aan samenwerkingen en talloze mooie kansen voor wetenschappers én ondersteunende professionals: in twee jaar tijd zijn we als universiteit ver gekomen binnen de Una Europa-alliantie, ziet hoogleraar Joanne van der Leun. Begin dit jaar trad zij opnieuw toe tot de…

Jager-verzamelaars vergaren hun voedsel met complexe gender-specifieke verzameltechnieken voor een relatief stabiele en diverse toevoer van energie. Nieuw onderzoek toont aan dat de specialisatie van jongens en meisjes al op zeer jonge leeftijd start. Waarschijnlijk ontwikkelden mensen hierdoor een…

Mensen werken niet alleen liever samen met leden van hun eigen ingroup, ze concurreren er ook liever mee, lieten Leidse onderzoekers in een sociaalpsychologische studie in 51 landen zien. Dit ‘nasty neighbor’- effect was een grote verrassing voor de onderzoekers, totdat ze in studies over dieren doken.…

Een nieuwe klasse polymeren is voor het eerst bij patiënten toegepast. Het gaat om de eerste nieuwe hulpstof in decennia die medicijnen beter oplosbaar maakt. Scheikundige Matthias Barz introduceerde de stof in 2014, die een uniek alternatief op de huidige opties biedt.

Op maandag 14 maart verzamelden de deelnemers van de Denktank Humanities Campus zich voor de eerste bijeenkomst in het restaurant van het Pieter de la Courtgebouw van FSW.

Giulio Barbero and Matthias Müller-Brockhausen did their PhD research at the Leiden University Game Research Lab.

Mensen die op meer dan één gender vallen ervaren vaak een achtergestelde positie op de werkvloer. Waarom is dat zo en hoe kan hun positie verbeteren?

Een ster staat niet zomaar van de ene op de andere dag aan de hemel. Het ontstaan duurt enkele tienduizenden jaren. Twintig jaar geleden maakten astronomen een plaatje van een ster in zijn geboortefase. De James Webb Space Telescoop (JWST) kon diezelfde ster nu veel gedetailleerder vastleggen. Dat levert…

Autistische kinderen hebben wel degelijk potentie: bijna al hun emotionele vaardigheden verbeteren naarmate ze ouder worden. Dat concludeert ontwikkelingspsycholoog Boya Li in haar onderzoek naar de emotionele ontwikkeling van autistische kinderen. Promotie op 10 november 2021.

‘Iedereen heeft het erover, iedereen denkt dat de ander er al mee bezig is, maar de werkelijkheid valt nog tegen’, zegt biochemicus Gerard van Westen in zijn 3 October University-lezing in het Van der Werfpark. In de goed gevulde tent krijgt hij de lachers op zijn hand met de stelling: kunstmatige intelligentie…

Promovenda Jianhong Zhou wilde beter begrijpen of en hoe plantensoorten zich aanpassen aan bijvoorbeeld klimaatverandering. Ze ontwikkelde twee databanken waarmee ze analyseerde hoe gemakkelijk of moeilijk planten zich aanpassen aan veranderende omstandigheden. Zhou promoveerde op 4 september.

“Klimaatburgerschap” onderzoekt hoe het aanpassen van de omgeving aan klimaatverandering de manier kan veranderen waarop mensen met elkaar en met bestuur omgaan. Het richt zich op natuurgebaseerde of 'groene' klimaatinfrastructuurprojecten die gebruik maken van natuurlijke entiteiten of processen. Met…

Literatuurwetenschap is altijd een moderne discipline, vooral als je het durft te combineren met andere vakgebieden, betoogt Nidesh Lawtoo.

Hoe kunnen we ecosystemen in duinen het beste herstellen? Het project TERRA-Dunes onderzoekt daarvoor de rol van bodemmicroben in de ontwikkeling van natuurlijk duingebied. Het project is nu een nieuwe fase ingegaan: het planten van 412 eikenboompjes gekweekt in verschillende soorten bodems.

Om studenten beter voor te bereiden op hun laboratoriumonderwijs, heeft een team van onderwijsdeskundigen en studenten van het LACDR interactieve video’s gemaakt. Na de lancering van hun website labprep.video is het materiaal beschikbaar voor iedereen in het hoger onderwijs. Projectleider Marjo de Graauw:…

Onderzoek naar de werkelijke impact van houtkap: Inzichten van antropologe Tessa Minter op de Salomonseilanden.

Wat zou er gebeuren als je antibioticum dat al 70 jaar bekend is, verbetert met de nieuwste tools uit de moderne chemie? Hoogleraar Biologische chemie Nathaniel Martin nam de proef op de som. Het resultaat? Een antibioticum dat tot wel honderd keer krachtiger is en de groei van sommige antibiotica-resistente…

Een orang-oetan lacht niet gauw hard om een video waarin een soortgenoot dat ook doet. Een peuter doet het meer dan een volwassene, een Japanner weer iets minder. Chris Riddell leerde uit zijn vele experimenten ook dat geduld loont. Hij promoveert 16 september.

Nederland verliest plantensoorten die afhankelijk zijn van bestuiving door insecten. Milieuwetenschapper Kaixuan Pan toont dat aan na analyse van 87 jaar aan metingen van meer dan 365.000 locaties. Het nieuws is verontrustend voor onze biodiversiteit en de voedselzekerheid. ‘75% procent van onze gewassen…

De staalproductie zal waarschijnlijk een groot deel van ons toekomstige koolstofbudget opslokken. Het afvangen van CO₂ bij de productie lost het probleem niet op. Technologieën op basis van hernieuwbare energiebronnen zijn effectiever, maar niet voldoende om netto-nul-uitstoot te bereiken.

Internationale gerechtshoven (ICT’s) zijn financieel afhankelijk van de landen die ze oprichten, wat een risico vormt voor ongewenste staatsinvloed op de juridische rechtsgang. In haar proefschrift onderzoekt Maria Manolescu mechanismen die de rechterlijke onafhankelijkheid waarborgen, zodat rechters…

Van onderzoek naar sterrenwind tot gebarentaal: maar liefst zeven wetenschappers van de Universiteit Leiden krijgen een prestigieuze Vici-beurs van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO).

Steeds drukker is het in populaire banen rond de aarde voor ruimtevaart. Niet alleen met satellieten, vooral met meer afval, wat onveilig is. Zhuang Tian promoveert op de juridische kant van afgedankte ruimte-apparaten. Wie troep veroorzaakt, moet het weer opruimen.

Han Meyer, Carola Hein, Paul van de Laar en Sabine Luning pleiten in de huidige crisestijd voor een radicale heroverweging van de vaargeulen. Op 13, 14 en 15 oktober brengt het internationale symposium 150 jaar Nieuwe Waterweg academici, kunstenaars en beleidsmakers samen om te discussiëren over de…

Zelfs met de allermodernste technieken is het bijna niet te zien: een kosmische neutrino. Toch is het wetenschappers gelukt dit deeltje in beeld te brengen met een telescoop op 3450 meter diepte in zee. En dat kan helpen om ons universum beter te begrijpen. Leidse deeltjesfysici werkten mee aan dit…

In de voetsporen van hoogleraar Jan Zaanen onderzoekt visiting fellow Louk Rademaker quantumeffecten in zogenaamde vreemde materialen. Onderzoek dat leidt tot nieuwe materialen voor gebruik in nieuwe technologie.

Van straatintimidatie tot intieme terreur: gendergerelateerd geweld kent vele gezichten. Universitair docent Mischa Dekker onderzocht straatintimidatie in Nederland en Frankrijk en helpt instellingen en organisaties om verandering structureel te verankeren.

In de rubriek ‘Onderwijsheden’ delen Psychologiedocenten hun belangrijkste inzichten over college geven. Deze maand: Ambra Brizi gebruikt AI om studenten te laten reflecteren en kritischer te leren denken. ‘Wat zijn de beperkingen en wat is de kracht van deze technologie?’

Jagers-verzamelaars zorgden al 125 duizend jaar geleden voor verandering van ecosystemen, dat blijkt uit een interdisciplinaire studie van archeologen van de Universiteit Leiden in samenwerking met andere wetenschappers. Met gebruik van vuur hielden neanderthalers stukken landschap open en hadden daarmee…

Terrorisme is geen succesvolle communicatiestrategie. Na het plegen van een aanslag verschuift de aandacht al snel van de terroristen naar autoriteiten en burgers. Dat betoogt Jeanine de Roy van Zuijdewijn in haar proefschrift: ‘De nasleep: betekenisgeving na terroristische aanslagen in West-Europa’.…

Het aantal studenten met angst- en stressklachten daalde iets ten opzichte van 2021. Maar nog altijd heeft ongeveer de helft last van psychische problemen. Het alcoholgebruik blijft onverminderd hoog. Dat blijkt uit de landelijke Monitor Mentale gezondheid en Middelengebruik. Hoe bevordert de Universiteit…

Charlotte Vrendenbarg is universitair docent intellectueel eigendomsrecht (IE) aan de Universiteit Leiden. Ze is recent beëdigd als rechter-plaatsvervanger bij de rechtbank Den Haag, precies 30 jaar na de installatie van haar moeder als rechter in Breda. ‘In haar voetsporen treden was geen doel op zich,…

Misschien ken je het als citizen science. Of misschien ken je het als volunteer mapping, patient co-researcher, of zelfs community engaged learning. Participatief onderzoek en onderwijs hebben veel verschillende namen, maar welke jij ook kiest: weet dat er veel van dit soort open science gaande is bij…

Hoe veilig zijn de nanodeeltjes in transparante zonnecrème, anti-geursokken en bacterie-werende pleisters? Hoewel er op alle organismen microben zitten, houden de tools die de veiligheid van nanomaterialen inschatten daar nog nauwelijks rekening mee. Die invloed van microben bracht Bregje Brinkmann…

De nachtkant van exoplaneet WASP-43b blijkt, tot verrassing van sterrenkundigen, geen methaan te bevatten. Waarschijnlijk zorgt extreme wind ervoor dat er te weinig tijd is om methaan te vormen. Dat stelt een internationaal team wetenschappers, met Leidse en Amsterdamse inbreng, in Nature Astronomy.…

Met een Rubiconbeurs de grens over? Niet in tijden van Covid 19. Toch kon Janna Marie Bas-Hoogendam een groot internationaal onderzoek naar de erfelijke kwetsbaarheid voor sociale angst voortzetten. Met bestaande datasets van kinderen met een terughoudend karakter en een vernieuwende onderzoeksmethode…

Jasper Knoester is de decaan van de Faculteit Wiskunde & Natuurwetenschappen. Hoe gaat het met hem, wat doet hij precies en hoe ziet zijn dag eruit? In elke nieuwsbrief geeft Jasper een inkijkje in zijn leven.

Promoveren is een moeilijke opgave. Verhuizen naar het buitenland is ook geen sinecure. Promovendus Ilya Kokorin, geboren in een kleine stad in Siberië, ging beide uitdagingen aan. Het werd allemaal nog lastiger dan hij had kunnen vermoeden, en intussen moest hij ook werken aan zijn toekomst na de p…

Bij vrouwen met hartklachten duurt het vaak langer voordat de juiste diagnose wordt gesteld. In haar Annie Romein-Verschoorlezing vertelt hoogleraar Hester den Ruijter over de invloed van hormonen op het hart en het belang van medisch onderzoek dat zich specifiek richt op de vrouw.

Ieder wetenschappelijk instituut heeft zijn eigen dynamiek. Het College van Bestuur bezoekt instituten om te horen wat er speelt. Op 24 juni gingen ze langs bij het Instituut voor Geschiedenis. ‘Geschiedenis helpt het heden begrijpen, of het nu gaat om familieverhalen, lokale kwesties of wereldpolit…

Vijf vragen aan James Shires, universitair docent bij ISGA, over zijn nieuwe boek: The Politics of Cybersecurity in the Middle East. Het boek is nu te bestellen.

Voor het eerst kan een internationaal team van wetenschappers onder leiding van de Sterrewacht Leiden en SRON de extreme straalstromen die rond de evenaar van alle reuzenplaneten worden waargenomen met één model verklaren.

Wanneer een internationaal kartel wordt ontmaskerd, worden de partijen vaak door meerdere autoriteiten beboet voor dezelfde gedraging. Daarbij vindt nauwelijks internationale coördinatie plaats. Dat moet en kan anders, stelt promovendus Pieter Huizing in zijn proefschrift dat hij verdedigt op 10 maart…

Tot nog toe was van de Indische schrijfster Dé-Lilah, pseudoniem van Lucy van Renesse-Johnston, slechts één foto bekend. Onlangs vonden onderzoekers Rick Honings, Nick Tomberge en Olf Praamstra – verbonden aan het Leiden University Centre for the Arts in Society (LUCAS) – in de Leidse Digital Collections…

Zes medewerkers van de Universiteit Leiden ontvangen dit jaar de Erasmus+ International Credit Mobility-beurs voor uitwisselingsprojecten met niet-Europese partneruniversiteiten. Het totale bedrag van zo'n 357.000 euro wordt gebruikt voor de uitvoering van ongeveer 50 internationale mobiliteiten.

Van mensenrechten in Soedan tot een nieuwe heldencultus in China. Het Instituut voor Privaatrecht en het Institute for Area Studies maakten tijdens het bezoek van de collegeleden hun maatschappelijke relevantie glashelder. Wat speelt hier in het onderwijs en onderzoek?

De ontwikkelingen op het gebied van kunstmatige intelligentie zijn in de afgelopen jaren snel gegaan. In aanloop naar het AI & Humanities-syposium spraken wij met Stephan Raaijmakers, bijzonder hoogleraar Communicatieve AI, over de impact van kunstmatige intelligentie en waarom het iedereens aandacht…