Symposium

Lezing, Studium Generale

Het lijkt mogelijk te zijn om nitraat uit grondwater te halen en tegelijk op een duurzame manier ammoniak te produceren, schrijven promovendus Phebe van Langevelde en hoogleraar Marc Koper van het Leids Instituut voor Chemie in Joule (26 januari). Samen met een Duitse collega deden ze een literatuuronderzoek…

De traditionele scheiding van leeuwen in een Afrikaanse en een Aziatische ondersoort is onterecht, zegt bioloog Laura Bertola. In Afrika leven twee ondersoorten. Promotie 18 maart.

Hoe gevaarlijk zijn micro- en nanoplastics? Hebben ze invloed op het milieu? Zijn ze schadelijk voor ons lichaam? Deze vragen kunnen we dankzij Fazel Abdolahpur Monikh eindelijk gaan beantwoorden. Samen met zijn collega’s ontwikkelde hij een methode om plasticdeeltjes van nanoformaat te detecteren en…

Kleinere computerchips, smallere cameraatjes; ze worden steeds moeilijker om te maken. Maar wat als de bouwstenen zichzelf opbouwen? Natuurkundige Daniela Kraft bedacht een methode om deeltjes aan te sturen in samenklonteren. Publicatie in ACS Nano.

Hans Ulrich Scherer, Leidse hoogleraar translationele reumatologie, staat met zijn ene been in de kliniek, waar hij patiënten helpt. Daarnaast begeleidt hij onderzoekers in het laboratorium. In zijn zoektocht naar reumatische auto-immuunziektes slaat hij een brug tussen beide werelden.

Kennis van islam en moslimsamenlevingen is onmisbaar om de geglobaliseerde wereld te kunnen duiden en om de eigen Nederlandse maatschappij goed te begrijpen. Leidse onderzoekers verdiepen zich daarom in de talen, cultuur en religie van moslimsamenlevingen. Over hun werk en inzichten leest u in het webdossier…

Prof. dr. Sarah de Rijcke volgt per 1 januari 2024 Paul Wouters op als decaan van de Faculteit der Sociale Wetenschappen (FSW) van de Universiteit Leiden. Paul Wouters gaat begin januari met emeritaat.

Nierfalen is een serieus probleem omdat nieren zichzelf niet kunnen regenereren na ernstige beschadiging. Een mogelijke oplossing bestaat uit het kunstmatig laten groeien van gezond nierweefsel. Daarvoor moeten wetenschappers eerst de ontwikkeling begrijpen tijdens de allereerste fase, in de foetus.…

Om te weten hoe hersenen werken, is het essentieel om ze goed in kaart te brengen. Dat blijkt mogelijk met een microscopietechniek waarin Leidse natuurkundigen uitblinken. Deze Amerikaans-Nederlandse doorbraak kan de menselijke zoektocht naar het begrip van hersenfuncties aanzienlijk vooruithelpen.

Bacteriën leven tijdelijk zonder hun celwand als er voor hen gevaarlijke virussen in de buurt zijn. Opmerkelijk, want de celwand vormt een stevige barrière tegen dreigingen van buitenaf. Toch is de vondst goed te verklaren én kan het een gevolg hebben voor het bestrijden van ziekteverwekkende bacteriën,…

De afgelopen decennia hebben vrouwen in Japan en Zuid-Korea een grote inhaalslag gemaakt op het gebied van opleidingsniveau en economische activiteit. Toch blijft het aantal vrouwen in leiderschapsposities achter. Promovenda Yorum Beekman onderzocht hoe dit komt.

Is interdisciplinariteit vooral een buzzwoord voor beleidsmakers of leidt het echt tot vernieuwende concepten en verrassende uitkomsten? Herman Paul en Andrea Evers zijn mede-auteurs van de KNAW uitgave 'Grensverleggend: kansen en belemmeringen voor interdisciplinair onderzoek'.

Twee Leidse onderzoeksprojecten die zich focussen op het vergroten van de biodiversiteit van het Nederlandse productiesysteem voor voedsel en sierteelt, kunnen van start dankzij financiering binnen de KIC-call van NWO.

Torenhoge schoolkosten, energienota’s en zorgverzekeringen: veel mensen worstelen met de rekeningen maar maken geen gebruik van toeslagen waar ze recht op hebben. Onderzoekers van het Kenniscentrum Psychologie en Economisch Gedrag onderzochten wat deze mensen belemmert. Wat zijn de aanbevelingen?

Acute zorginstanties in Nederland zijn overbelast en dat zorgt voor grote problemen. Arts-onderzoeker Naomi Minderhout deed daarom de afgelopen jaren aan de Health Campus in Den Haag onderzoek naar hoe de acute zorg in Nederland op alle niveaus verbeterd kan worden, zodat deze zorg voor iedereen toegankelijk…

Voor eerstejaars bachelorstudenten is het een bekend fenomeen: studentmentoren. Deze ouderejaars helpen de nieuwelingen in groepjes op weg. Vanwege de coronacrisis is er dit jaar voor gekozen om ook een mentorprogramma op te richten voor de nieuwe masterstudenten. Wij gingen in gesprek met drie studentmentoren…

Complex onderzoek met een flinke scheut vakjargon: promoties zijn voor leken vaak lastig te volgen. In het nieuwe verplichte lekenpraatje leggen promovendi eerst kort en helder hun proefschrift uit. Dat blijkt niet alleen fijn te zijn voor oma en de vriendenclub.

De intentie van Plan S, het streven naar open access in de wetenschap, is absoluut goed. Dat stelt de League of European Research Universities (LERU) waar ook de Universiteit Leiden bij is aangesloten. Maar het voorgestelde implementatieplan levert teveel moeilijkheden op voor onderzoekers en instituten.…

Het Netherlands Centre for Electron Nanoscopy (NeCEN) in Leiden opent zijn deuren op 27 oktober 2011. NeCEN geeft iedereen toegang tot de meest geavanceerde cryo-transmissie-elektronenmicroscopen ter wereld. Tien academische partners, lokale en nationale overheden en bedrijven werkten samen om dit centrum…

Een consortium van zeven farmaceutische ondernemingen, twee biotechnologiebedrijven en veertien academische instellingen, waaronder de Universiteit Leiden, gaat werken aan een snellere voortgang in de ontwikkeling van nieuwe toedieningsvormen voor biofarmaca. Prof.dr. Wim Jiskoot van het Leiden Academic…

Een memorabel afscheidssymposium én een koninklijke onderscheiding: mooier kon professor Joke Bouwstra haar Leidse carrière niet afsluiten. Op vrijdag 14 juni ontving zij een Koninklijke Onderscheiding uit handen van burgemeester Peter van der Velden. Hij benoemde Bouwstra tot Ridder in de Orde van…

Op 16 juni opende de Universiteit Leiden de MIGRADROME: een unieke kunstmatige rivier van zeven meter lang. Onderzoekers testen er hoe licht en geluid trekvissen beïnvloeden. ‘We bootsen de echte rivier na, maar dan onder volledig gecontroleerde omstandigheden.’

De bevordering van een speciale samenwerking tussen planten en schimmels, die een belangrijke rol speelt bij het vastleggen van koolstof in de bodem, kan klimaatverandering vertragen. Nu neemt de opname van koolstof in de bodem door menselijk handelen juist af. Dat stellen onderzoekers in een publicatie…

De Leidse promovenda Jo-Anne Verschoor ontdekte dat bijna twintig procent van de bacteriële stammen die ze onderzocht, plastic kon afbreken. Al hadden ze daar wel wat aanmoediging voor nodig. ‘Want bacteriën zijn net als mensen’, zegt Verschoor. Haar onderzoek verscheen in het tijdschrift Communications…

Stel: je moet reizen, maar je hebt geen auto en je bent volledig blut. Wat doe je? Liften natuurlijk! Leidse biologen hebben ontdekt dat bepaalde bacteriën precies deze tactiek toepassen: hun sporen springen op beweeglijke bacteriën en gebruiken die als taxi. Zo kunnen ze de juiste omgeving bereiken…

Op 28 maart 2023 is onze gewaardeerde collega prof.dr. Harry Wijshoff overleden. Hij overleed na een strijd van enkele maanden tegen een ernstige ziekte.

Vroegere volkeren hebben mogelijk de kracht van vuur gebruikt om hun omgeving te veranderen.

Promotie

Promotie

Door tekortkomingen in de regelgeving rond arbeidsomstandigheden lijden piloten en bemanning van luchtvaartmaatschappijen aan vermoeidheid en onvoldoende bescherming. De Leidse promovendus Yuran Shi onderzocht hoe internationaal recht kan helpen om de arbeidsomstandigheden en veiligheid in de luchtvaartsector…

Menselijke maatregelen om leeuwen te beschermen, hebben impact op de genetische gezondheid van de populaties. Dat ontdekten Leidse en Keniaanse wetenschappers door het DNA van 171 Keniaanse leeuwen te analyseren. ‘Door bijvoorbeeld reservaten te omheinen, neemt de kans op inteelt toe.’ Met de kennis…

Goed nieuws voor de heterogene katalyse en de waterstofeconomie: reacties van (waterstof)moleculen met oppervlakken kunnen nu met de computer accuraat worden voorspeld. Een internationaal team van onderzoekers, onder leiding van Leids theoretisch chemicus Geert-Jan Kroes, publiceert hierover in het…

Als je CO2 met behulp van elektriciteit kan omzetten naar bouwstenen voor andere moleculen, kun je de chemische industrie flink verduurzamen. Leidse chemici hebben een fundamenteel onderdeel van dit proces ontrafeld en die kennis toegepast in een echt apparaat, schrijven ze in Nature Catalysis en Nature…

Kunstmatige intelligentie wordt vaak verbeeld als een technisch redmiddel in de strijd tegen klimaatverandering. Maar er kleven risico’s aan, zegt Barrie Sander.

Een team onderzoekers is erin geslaagd de meest natuurlijk huidcrème die er bestaat, na te maken. Met behulp van de DUBBLE bundellijnen (Dutch Belgian Beamline) bij de European Synchrotron Radiation Facility (ESRF) in Grenoble waren de onderzoekers in staat de samenstelling en de structuur van vernix…

Mirjam van Reisen pleit voor big data, opgebouwd met lokale input in ontwikkelingslanden en geschikt voor lokaal gebruik. De nieuwe hoogleraar ‘Computing for Society’ bij de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen koppelt data-science aan ontwikkelingssociologie. Oratie op 10 maart.

Campagnes om mensen hun leefstijl te laten veranderen hebben vaak geen succes. Het is moeilijk om mensen gezonder te laten eten of meer te laten bewegen. Twaalf gedragswetenschappers roepen daarom in een position paper op om gedragsexpertise veel eerder in te zetten bij het ontwikkelen van nieuw beleid.…

Hoe beleven migranten belangrijke levensgebeurtenissen? Onderzoekers van het Living on the Other Side project keken naar de ervaringen van migranten die zich in Marokko vestigden. Tijdens een recente rondreis door Marokko deelden ze hun inzichten met respondenten en collega-onderzoekers.

Submissions are sought for a special issue with Frontiers in Political Science that explores the conceptual and practical aspects of a ‘just’ energy transition both within and beyond Europe. In particular, contributions to the theoretical and interdisciplinary foundations of just transitions, as well…

Als hoogleraar translationele neuro-oncologie in het LUMC onderzoekt Marike Broekman hoe hersentumoren beter te behandelen.

Hoe zorg je ervoor dat iemand die een beroerte gehad heeft op het juiste moment de juiste therapie krijgt? Op die vraag wil wetenschapper Jorit Meesters het antwoord vinden. Het doel: meer patiënten in staat stellen hun arm- en hand weer te kunnen gebruiken na een beroerte.

Vier wetenschappers van de Universiteit Leiden ontvangen de komende vijf jaar financiering van ReumaNederland. Met de financiering moet langlopend onderzoek naar reuma mogelijk gemaakt worden.

Bestuurskundige Mark Reijnders vraagt met zijn promotieonderzoek aandacht voor een groep mensen die hulp nodig heeft maar niet krijgt. Omdat ze de weg niet kunnen vinden in het aanbod of tegen teveel bureaucratie aanlopen. Vraagverlegenheid, heet dit in bestuurskundig jargon. Promotie op 17 juni.

Als docent ben je nooit uitgeleerd, stelt universitair docent Joost Willemse. ‘Studenten stellen vragen over dingen waarover je zelf nog nooit hebt nagedacht. Dat maakt je uiteindelijk weer beter in je vak.’ Hij moedigt zijn studenten dan ook altijd aan om vragen te stellen. En dat wordt gewaardeerd:…

Terrorismedeskundigen Daan Weggemans (Universiteit Leiden) en Beatrice de Graaf (Universiteit Utrecht) onderzochten de wijze waarop gedetineerden met een jihadistische achtergrond in de samenleving terugkeren. Uit het onderzoek blijkt dat het re-integratieproces van dergelijke gedetineerden vaak niet…

Dove en slechthorende kinderen kunnen, ondanks medische ondersteuning, soms moeilijk meekomen op het schoolplein. Verrassend genoeg vonden twee promovendi bij onderzoek in China en Portugal dat deze kinderen zich emotioneel nauwelijks anders ontwikkelen dan hun horende klasgenootjes.

Je ziet het steeds meer: een online enquête van je gemeente met vragen over hoe jij denkt over de herinrichting van een bepaald gebied of het ontwerp van een nieuwe wijk. Maar hoe inclusief zijn online platforms waarin burgers mogen meebeslissen over plannen en beleid van de overheid? En op welke manier…