Universiteit Leiden

nl en
Medewerkerswebsite Vastgoed

Promotie

Pelagic fish and harbour porpoise at North Sea wind farms Acoustic investigation and science communication

  • J.M. Demuynck
Datum
vrijdag 13 maart 2026
Tijd
Bezoekadres
Academiegebouw
Rapenburg 73
2311 GJ Leiden

Promotor(en)

Samenvatting

In de context van de energietransitie worden er op zee steeds meer windmolenparken gebouwd. Voor dit proefschrift werden effecten van geluid door windmolenparken op de Belgisch-Nederlandse grens in de Noordzee onderzocht bij pelagische vissen (een ecologisch en economisch belangrijke groep die zich meestal in het midden van de waterkolom bevinden) en bruinvissen (een kleine walvisachtige en belangrijke jager voor pelagische vissen).

Om geluidsoverlast tijdens het heien van turbines te vermijden, kan op voorhand niet-schadelijk geluid afgespeeld worden wat de dieren zou moeten wegjagen die zich te dicht bij de gevarenzone bevinden. Er werd onderzocht welke geluiden hiervoor geschikt kunnen zijn voor pelagische vissen. Uit de studies bleek dat, ondanks dat vissen reageren op afgespeelde geluiden in een bassin, er geen afschrikreactie waargenomen werd op zee.

Daarnaast werden pelagische vissen en bruinvissen gemonitord in al bestaande, actieve windmolenparken. Frames, waarop meerdere sensors aanwezig waren, werden een bepaalde tijd op de zeebodem geplaatst. Een opvallend resultaat was dat er minder pelagische vissen, maar meer bruinvissen, waargenomen werden binnen de parken dan erbuiten.  

Ten slotte werd ook nog een studie rond geluidsoverlast bij vissen in een andere context gedaan. In een zoo werd onderzocht hoe bezoekers kunnen worden gemotiveerd om stiller te zijn bij de aquariums. Met verstopte microfoons werden geluidsniveaus gemeten, en bezoekers werden met enquêtes bevraagd. Wat bleek is dat bezoekers het zelf ook belangrijk vonden dat het niet te luid is in de omgeving, en dat een bord met boodschap om stiller te zijn het geluidsniveau inderdaad wat kon minderen.

Proefschriften

Ongeveer een week na de promotie zijn proefschriften van Leidse promovendi digitaal beschikbaar via het Leids Repositorium. De proefschriften op deze site zijn vrij toegankelijk. Alleen in sommige gevallen rust er een tijdelijk embargo op een proefschrift en wordt het proefschrift pas later volledig beschikbaar gesteld.

Persvragen (alleen journalisten)

071 - 527 1521
nieuws@leidenuniv.nl 

Algemene informatie

Bureau Pedel
pedel@bb.leidenuniv.nl
071 527 7211

Deze website maakt gebruik van cookies.  Meer informatie.