Historisch en monumentaal, maar ook koud en kostbaar. Met gemengde gevoelens verlaat de universiteit het Gravensteen dat al dateert uit de 12e eeuw. Hoe beviel het werken en studeren in deze voormalige Leidse gevangenis?

Koen Keijzer plakte drie wiskundige rekenmodellen aan elkaar tot één model dat zinnige voorspellingen kan doen over hoe cellen bloedvaten vormen. Dat helpt biologen die onderzoek doen naar de rommelige, lekke bloedvaten in en om tumoren.

Niet alle duurzame businessmodellen hebben de impact die ze beloven, onthult Leidse milieuwetenschapper Levon Amatuni. Het delen van auto’s of het hergebruiken van telefoons, bijvoorbeeld, hebben een minder grote impact dan gedacht. Amatuni raadt mensen aan om ‘te focussen op echte veranderingen in…

Kunnen we de grootste structuren in het universum onderzoeken door te kijken naar de kleinste deeltjes? Daarover gaat het onderzoek van Lydia Stofanova, promovendus aan de Leidse Sterrewacht en SRON — het Nederlandse instituut voor ruimteonderzoek. Ze bestudeert hoe elementen zoals zuurstof de grootschalige…

Jasper Knoester is de decaan van de Faculteit Wiskunde & Natuurwetenschappen. Hoe gaat het met hem, wat doet hij precies en hoe ziet zijn dag eruit? In elke nieuwsbrief geeft Jasper een inkijkje in zijn leven.

Wat op het eerste gezicht een gewoon meerkoetnest leek, bleek een vijfsterrenlocatie met een fascinerende geschiedenis. Onder een steiger bij het Rokin in Amsterdam ontdekte bioloog Auke-Florian Hiemstra een waar tijdcapsulenest, van mondkapjes uit de coronatijd tot een Mars-verpakking uit 1994.

Hoe meet je écht hoe het gaat met een land? Onderzoeker Annegeke Jansen zoekt naar alternatieven voor het bruto binnenlands product (bbp) om de staat van de samenleving te meten. De econoom kijkt naar welzijn, inclusiviteit en een beter milieu. 'De economie moet een middel zijn om die doelen te bereiken',…

Biologisch chemicus Nathaniel Martin en zijn team ontvangen een NWO-beurs om te onderzoeken hoe het blokkeren van het ‘NNMT’-enzym kan helpen bij het bestrijden van bepaalde typen kanker. Experimenten met muizen zijn alvast veelbelovend. Samen met het Nederlands Kanker Instituut hoopt Martin de techniek…

Naast cholesterol en hoge bloeddruk moeten we misschien ons eigen immuunsysteem gaan aanpakken om een hartinfarct of beroerte te voorkomen. Marie Depuydt legde bloot welke cellen er precies in de plaque zitten die een (slag)ader vernauwt. De vele T-cellen duiden op een auto-immuunziekte. Ze promoveerde…

Ze vormen maar liefst 73% van de workforce binnen het Leiden Institute of Chemistry, maar promovendi en postdocs van het instituut weten elkaar nog niet altijd te vinden. LIC73 brengt daar verandering in. Het platform organiseert sociale en professionele activiteiten, en laat de stem van deze jonge…

Een ernstige longontsteking trefzeker behandelen: dat lukt vaak niet. De ziekteverwekker achterhalen gaat moeizaam. Promovenda Ilona den Hartog probeerde iets nieuws: ‘Wij zochten antwoorden in stoffen die ons lichaam zelf maakt.’ Promotie 17 september.

Als artsen beter kunnen inschatten wat de overlevingskansen van een patiënt zijn, helpt dat om te kiezen voor een bepaalde behandeling. Bij het zeldzame en kwaadaardige Ewing-sarcoom dat vooral kinderen en adolescenten treft, zou dat enorm helpen. Wiskundehoogleraar Marta Fiocco mag met een grote KWF-subsidie…

Hoe bestudeer je de groei van micro-organismen, de verspreiding van epidemieën of de genezing van wonden, zonder daadwerkelijk experimenten uit te voeren? Daoyi Wang, promovendus aan het Mathematisch Instituut, werkte aan een specifiek wiskundig model dat de groei van micro-organismen en vele andere…

Jasper Knoester is de decaan van de Faculteit Wiskunde & Natuurwetenschappen. Normaal blikt Jasper terug op een dag uit zijn leven, maar in de laatste nieuwsbrief van het jaar doet hij het wat anders...

Stel je voor: je scant een leeuwendrol of een muizenkeutel en je weet precies wat en hoeveel het bijbehorende dier heeft gegeten. Met behulp van nieuwe DNA-technieken is dit steeds beter mogelijk. Promovendus Kevin Groen testte hoe effectief deze technieken al zijn om het dieet van wilde dieren te o…

Jasper Knoester is de decaan van de Faculteit Wiskunde & Natuurwetenschappen. Hoe gaat het met hem, wat doet hij precies en hoe ziet zijn dag eruit? In elke nieuwsbrief geeft Jasper een inkijkje in zijn leven.

Hoe behandel je infectieziekten het best bij patiënten met obesitas? Ziekenhuisapotheker en promovendus Koen van Rhee onderzocht de invloed van obesitas op bloedwaarden van twee veelgebruikte medicijnen en ontwikkelde een opzet waarmee farmaceuten nieuwe geneesmiddelen kunnen testen op deze patiënte…

Een internationaal team van sterrenkundigen onder wie de Leidse hoogleraar Ewine van Dishoeck heeft voor het eerst het gas benzeen (C6H6) waargenomen in een planeetvormende schijf rond een jonge ster. De waarnemingen vertellen ons meer over het ontstaan van planeten in deze schijf, zoals ook onze aarde.…

Nederlandse muggen zijn beter bestand tegen zout water dan verwacht. Dat ontdekte milieuwetenschapper Sam Boerlijst tijdens zijn promotieonderzoek in de Hortus botanicus. De kennis is belangrijk om beter te begrijpen hoe de verspreiding van ziektes door muggen in de toekomst kan veranderen.

James Webb life’s building blocks

Twee Second Prizes, twee First Prizes en zelfs een Grand Grand First Prize. Vijf Leidse wiskundestudenten en hun teamleider hebben uitzonderlijke prestaties geleverd tijdens de International Mathematics Competition for University Students 2024 in Bulgarije begin augustus. Daarbij is zelfs een Nederlands…

Niet alles wat in de buurt komt van een zwart gat, wordt erin opgeslokt. Zwarte gaten kunnen materiaal ook wegslingeren, en die kans blijkt aanzienlijk groter dan gedacht. Een toevallige ontdekking en wat Martijn Oei daar vervolgens mee deed, leverden hem 12 december een promotie cum laude op, ‘met…

Wat doe je als je de kans krijgt om Nobelprijswinnaars uit jouw vakgebied te ontmoeten? Dan zeg je natuurlijk ‘ja’! Twee jonge Leidse scheikundigen kregen deze kans tijdens de Nobel Laureate Meeting in het Duitse Lindau. Ze vertellen over hun ervaringen.

Wat motiveert burgers om mee te doen aan een citizen science-project over plasticvervuiling? En verandert die motivatie met de tijd? Op deze en andere vragen probeerde Liselotte Rambonnet antwoord te krijgen met haar onderzoek naar het Schone Rivieren-project. Rambonnet is promovendus bij het Instituut…

Tijdens de Consent is Key-week vraagt de Universiteit Leiden aandacht voor de preventie van seksueel ongewenst gedrag. Leids universitair docent Mischa Dekker onderzoekt gendergerelateerd geweld. Hij ziet aanknopingspunten om ongewenst gedrag onder studenten en universitaire staf tegen te gaan.

Met een lustrumeditie van het Grachtenconcert vieren we 450 jaar Universiteit Leiden! Met een orkest van studenten, medewerkers en alumni op het podium.

Een internationaal team van astronomen, met onder anderen de Leidse promovendus Elia Pizzati, heeft een aantal oude quasars waargenomen die verrassend genoeg in hun eentje lijken te zweven in het vroege heelal (minder dan een miljard jaar na de oerknal). Tot nu toe gingen astronomen er op basis van…

Petr Steindl werkt aan quantumstippen in optische microholtes voor zijn phd onderzoek. Hij manipuleert enkele fotonen om complexe lichtstructuren te bouwen. Toepassingen zijn veilige quantumcommunicatie en de poorten in een quantumcomputer.

Door te bestuderen hoe afzonderlijke DNA-moleculen zich gedragen, kunnen we genetische aandoeningen beter begrijpen en betere medicijnen ontwerpen. Tot nu toe was het één voor één onderzoeken van DNA-moleculen een langzaam proces. Biofysici van de TU Delft en de Universiteit Leiden ontwikkelden een…

Wat hebben tienjarige kinderen en chatbots met elkaar te maken? Promovendus Bram van Dijk onderzocht de taalontwikkeling in kinderen én in AI-taalmodellen. ‘Het is eigenlijk heel praktisch dat we menselijke eigenschappen toekennen aan een chatbot.’

De één gebruikte 3D-celmodellen om darmkanker te bestuderen, de ander zette machine learning in voor efficiënte bloeddonatie. Voor deze prestaties ontvingen Marieke Vinkenoog en Simon Christian Hansmann op dinsdag 2 september de Krijn Rietveld Memorial Innovation Award.

Waterstof kan het klimaatprobleem helpen oplossen. Tenminste, als we het op de juiste, schone manier gaan produceren. Leidse onderzoekers brachten de wereldwijde milieu-impact van waterstofproductie in kaart en keken vooruit tot 2050. Ze publiceerden hun werk in Energy & Environmental Science.

Zoekmachines proberen steeds beter onze vragen te beantwoorden. En chatbots gaan steeds vaker het internet op om op zoek te gaan naar relevante bronnen. ‘Zoekmachines en chatbots zullen steeds meer vervlochten raken’, zegt hoogleraar Suzan Verberne.

Een microscoop die ongelooflijk scherp kijkt en daarbij preparaten intact laat: Guido Stam hielp bij de ontwikkeling ervan. In zijn promotieonderzoek combineerde hij licht met elektronen – en kon hij zelfs levende bacteriën bestuderen. ‘We kunnen meten wat eerder niet kon.’

Sneller nieuwe kankermedicijnen ontwikkelen door de krachten te bundelen. Dat is de missie van Oncode Accelerator, een Nederlands consortium waaraan ook drie Leidse promovendi meewerken die kortgeleden zijn gestart. Onder leiding van Gerard van Westen onderzoeken Marc Boef, Remco van den Broek en Lucina-May…

Een team onder leiding van de Universiteit Leiden en het National Radio Astronomy Observatory heeft voor het eerst halfzwaar waterijs gedetecteerd rond een jonge zonachtige ster. In dit ijs is een deel van de gewone waterstofatomen vervangen door deuterium, een zwaardere variant van waterstof.

De nieuwe Humanities Hub in het Huizingagebouw is dinsdag 3 december officieel geopend. Onderzoekers lieten trots zien welke mogelijkheden er in de verschillende labs zijn om digitale technologieën te gebruiken bij geesteswetenschappelijk onderzoek.

Wanneer een bacterie resistent wordt tegen één antibioticum, kan dat er soms juist voor zorgen dat ze gevoeliger wordt voor een ander middel. Dat biologische bijeffect biedt een onverwachte kans in de strijd tegen antibioticaresistentie.

Niet alleen donkere materie, maar ook gewone materie en donkere energie worden gevolgd in de grootste kosmologische computersimulatie ooit. In de FLAMINGO-simulatie zie je over de loop van miljarden jaren virtuele sterrenstelsels en clusters van sterrenstelsels ontstaan. Dat is geen makkelijke klus:…

Ingewikkelde theorie en een moeilijke toets hebben bij studenten in Leiden vaak de voorkeur boven een practicum. Toch is universitair docent Paul Logman van mening dat studenten veel leren van practicumonderwijs. Hij daagt zijn studenten uit om hun eigen onderzoek te bedenken. Het Leids Instituut voor…

Stapel twee laagjes grafeen, draai ze een klein stukje ten opzichte van elkaar, en het ¬materiaal wordt spontaan een supergeleider. Het ¬antwoord op de vraag hoe zoiets magisch kan ontstaan heeft de wetenschap nog niet gevonden, maar natuurkundigen laten met speciale apparatuur zien wat er onder het…

Leidse onderzoekers hebben een nieuw model ontwikkeld om immunotherapie tegen kanker te verbeteren. Met een 3D-printer creëren ze mini-tumoren in een omgeving die lijkt op menselijk weefsel. Ook ontwikkelden ze een manier om in real-time te volgen wat er tijdens tests in deze mini-tumoren gebeurt.

Landen die plastic afval importeren, recyclen daarvan gemiddeld minstens 63 procent. Terwijl we dachten dat het overgrote deel werd verbrand of eindigde als zwerfvuil. Dat ontdekte promovendus Kai Li met collega’s van het Centrum voor Milieuwetenschappen Leiden.

Marc Koper onderzoekt hoe je elektrische energie kunt inzetten om chemische verbindingen te maken of te breken. Voor zijn fundamentele onderzoek naar de werking van deze zogeheten elektrolyse ontvangt de hoogleraar nu een Spinozapremie, de belangrijkste persoonsgebonden wetenschapsprijs van Nederlan…

Astronomen onder leiding van Leidse promovendus Richelle van Capelleveen hebben voor het eerst een exoplaneet ontdekt die een heldere baan heeft gecreëerd in de protoplanetaire schijf van zijn ster. Dit zeldzame beeld biedt inzichten in hoe jonge planeten hun omgeving vormgeven.

‘Onze faculteit is een internationale gemeenschap. En dat is iets waar iedereen van profiteert’, zegt Yun Tian. Als medewerker internationalisering is zij de brug tussen internationale studenten en medewerkers, de faculteit en universiteiten in het buitenland. ‘Wetenschap overschrijdt landsgrenzen en…

Congres/symposium

Studieondersteuning

Astronomen hebben met de James Webb Space Telescope mogelijk atmosferische gassen ontdekt rond 55 Cancri e, een hete rotsachtige exoplaneet die 41 lichtjaar van de aarde is verwijderd. Dit is het beste bewijs tot nu toe voor het bestaan van een atmosfeer van een rotsachtige planeet buiten ons zonnestelsel.…

Het farmaceutische bedrijf Janssen kreeg op 11 maart goedkeuring om zijn coronavaccin op de Europese markt te brengen. Daarmee is Janssen het vierde bedrijf dat groen licht krijgt van het Europees Geneesmiddelenagentschap. Als lead van de Janssen Campus in Nederland was Biologie-alumnus Bart van Zijll…