Mechanica speelt een grotere rol in bloedvatvorming, en andere ontwikkelingsbiologie, dan lang gedacht. Cellen blijken te reageren op mechanische signalen, zoals druk. Via de extracellulaire matrix, een netwerk van vezelachtige eiwitten, zouden cellen die mechanische signalen over grote afstanden kunnen…

Twee onderzoekssamenwerkingen waarbij de Universiteit Leiden betrokken is hebben een grote Europese subsidie, een zogenaamde ERC Synergy Grant, gekregen. Het gaat om onderzoek naar de ontwikkeling van membranen die bijvoorbeeld water en medicijnen kunnen zuiveren en onderzoek naar de biologische klok…

Het Citizen Science Nederland (CS-NL) netwerk is deze maand officieel gelanceerd met behulp van de subsidie van Open Science NL. De nieuwe visie voor dit netwerk werd op 28 mei gepresenteerd.

Om de technologie voor de energietransitie te kunnen verbeteren, is het essentieel om het proces van elektrochemische reacties goed te begrijpen. Brandstofcelauto's bijvoorbeeld, rijden op van waterstof geproduceerd door de elektrolyse van water. Mariana Monteiro deed fundamenteel onderzoek naar dit…

Het College van Bestuur van de Universiteit Leiden benoemt Erwin Muller tot vice-rector Organisatieontwikkeling. Hij gaat in deze rol bijdragen aan de verdere professionalisering en verbetering van de organisatie van de universiteit conform het Strategisch Plan.

De Leidse natuurkundigen Carlo Beenakker en Bas Hensen ontvangen 35 miljoen euro in een consortium met onderzoekers van QuTech en de TU Delft. Ze gaan de fundamentele grenzen van de quantumfysica onderzoeken.

Massa, tijd, ruimte en complexiteit: Leidse natuurkundigen starten acht nieuwe onderzoeken gericht op de belangrijkste thema’s in de quantummechanica. Met als doel om de grenzen van de huidige quantumtheorieën te verleggen.

Ilze Bot wil hart- en vaatziekten helpen verminderen. Daarvoor kijkt ze onder meer naar de mestcel die ons beschermt tegen ziekten. Maar die ons soms ook ziek maakt.

Patiënten die nog geen gewrichtsreuma hebben maar wel al een voorfase van de ziekte, hebben baat bij het eerder starten van de gebruikelijke behandeling. Dat schrijven onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) in The Lancet. Door methotrexaat tijdelijk in deze ‘pre-reumafase’ voor…

Het ontwikkelen van nieuwe geneesmiddelen is een moeilijk proces. Farmaceutisch wetenschapper Xuhan Liu heeft met behulp van kunstmatige intelligentie methoden ontwikkeld die kunnen helpen bij het sneller en goedkoper ontwerpen van medicijnen. Promotie op 15 februari.

Hoogleraar informatica Joost Batenburg krijgt een half miljoen euro van NWO om de conservering van historische schilderijen met behulp van 3D-röntgenbeeldvorming te verbeteren.

Hoe gaan we om met grote uitstoters van broeikasgassen? Zorgen scholen voor een sociale inclusieve omgeving voor alle kinderen? En hoe beschermen we de natuur? Deze vragen hebben twee dingen gemeen: het zijn complexe wereldwijde uitdagingen en data kunnen helpen om ze te beantwoorden. Mitra Baratchi…

Pakketjes van DNA-strengen met daarin zilver, slechts twee of drie nanometer groot. Leidse natuurkundigen Donny de Bruin en Dirk Bouwmeester maken deze pakketjes, die uit zichzelf levende cellen in gaan. Met licht activeren ze vervolgens het zilver waardoor de cellen kapotgaan. En dat kan weer helpen…

Sociaal

De snelste chemische reactie in het universum vindt plaats in ons oog.

Met meer dan duizend kilometer per seconde razen ze voort: de allersnelste sterren in ons Melkwegstelsel. Promovendus Fraser Evans deed onderzoek naar deze ongrijpbare hypersnelle sterren en ontdekte dat ze ons veel kunnen leren over bijvoorbeeld zwarte gaten en supernova’s.

De Fritz Zwicky-prijs 2022 voor astrofysica & kosmologie is toegekend aan Prof. Ewine F. van Dishoeck voor haar baanbrekende, decennialange werk in de astrochemie en moleculaire spectroscopie, en voor haar leiderschap binnen de astronomische gemeenschap. De toekenning van de prijzen is vandaag bekendgemaakt…

Zonder elektronica die computertaken uitvoert zou ons dagelijks leven er heel anders uitzien. Apparaten zoals liften, verkoopautomaten, draaihekken, wasmachines en zelfs verkeerslichten maken gebruik van een eenvoudige vorm van elektronisch computergebruik om van de ene toestand naar de andere over…

Ooit iets voor de eerste keer gedaan en er direct een prijs mee gewonnen? Sabine Wenzel wel. Met haar onderzoek naar het oppervlak van zinkoxide won ze de Surface Science Young Investigator award.

Wat ooit begon als een PhD-project, is uitgegroeid tot een website met jaarlijks 120.000 unieke bezoekers. Met het platform OpenML wil onderzoeker Jan van Rijn bijdragen aan open science, en zo machine learning transparanter, toegankelijker en eerlijker maken.

Een complete transformatie van de staalcyclus in Nederland met als ultiem doel een koolstof-neutrale staalsector in 2050. Daarvoor krijgt het programma Groeien met groen staal 100 miljoen euro van het Nationaal Groeifonds. Vanuit Leiden helpt hoogleraar Industriële ecologie René Kleijn mee.

Medio april bereikte ons het bericht van het overlijden van Prof. A. Hordijk, emeritus hoogleraar aan het Mathematisch Instituut (MI). Arie Hordijk (1940) kwam in 1976 naar de Universiteit Leiden en was tot zijn emeritaat in 2005 hoogleraar Mathematische Besliskunde bij het MI.

Kunstmatige intelligentiesystemen zijn slim. Patronen herkennen kunnen ze bijvoorbeeld beter dan mensen. Toch blijft die mens nog hard nodig. Hoe kun je die AI-systemen beter sturen? LIACS- docent Jan van Rijn schreef er samen met een aantal collega’s een boek over. We stelden hem een paar vragen.

Met welke vraag ga je naar HR en wanneer naar afdeling Personeel? Hoe zit het nou precies met verlof en hoe met loopbaanontwikkeling? In deze rubriek beantwoordt een HR-collega elke keer een andere vraag. We starten met Elice Schöne, hoofd HR bij FWN.

Universiteit Leiden, heeft samen met Universiteit Utrecht, het LUMC en 10 andere Nederlandse universiteiten en instituten een subsidie van ruim 30 miljoen euro gekregen in de NWO-call Roadmap grootschalige wetenschappelijke infrastructuur (GWI).

Met de benoeming eind vorig jaar van Dennis Janssen als operationeel directeur is het bestuur van de Sterrewacht compleet. Janssen werkt al ruim twintig jaar bij de universiteit maar de faculteit en de Sterrewacht zijn nieuw voor hem.

Onderzoekers van de Universiteit Leiden hebben iets unieks ontwikkeld: een nieuw model dat het verloop van ziekte na een dengue-infectie nabootst. Met dit 'dengue-op-een-chip'-model kunnen ze het virus beter bestuderen. De timing is goed: door klimaatverandering rukt dengue wereldwijd op.

Vijf projecten met onderzoekers van Universiteit Leiden ontvangen van NWO een subsidie voor de bouw of vernieuwing van grootschalige onderzoeksfaciliteiten.

Sinds de ontdekking dertig jaar geleden was het een mysterie: hoe beweegt lichaamseigen marihuana zich tussen zenuwcellen in de hersenen? Mario van der Stelt ontdekte met zijn onderzoeksgroep hoe het zit. Dat inzicht kan helpen bij de ontwikkeling van nieuwe medicijnen voor pijn en neurologische aan…

Vandaag heeft ESA’s Gaia-missie haar schatkamer met nieuwe gegevens over onze eigen Melkweg geopend. Een team van honderden onderzoekers onder leiding van de Leidse sterrenkundige Anthony Brown maakte in anderhalf jaar de gegevens toegankelijk voor alle sterrenkundigen wereldwijd.

Het begrijpen hoe we met elkaar communiceren en wat communicatie met ons doet is van essentieel belang. In haar oratie bepleit Nivja de Jong het rechttrekken van de ongelijke waardering in de maatschappij.

Doğukan Yilmaz koos voor een studie die aansloot bij zijn lievelingsvakken, en dat pakte goed uit. Voor zijn bachelorthesis ontwikkelde hij een nieuw model om een belangrijke chemische reactie beter te voorspellen. ‘Op de grens van wat mogelijk is op bachelorniveau,’ schrijven zijn begeleiders. Dankzij…

Hoe weet je of een medicijn echt gaat werken? De Leidse spin-off Omivera ontwikkelt een nieuwe technologie die daar beter antwoord op geeft. Het nieuwe bedrijf heeft hiervoor een startinvestering ontvangen van investeringsfonds UNIIQ.

Twee consortia, onder leiding van Leidse wetenschappers, krijgen meer dan een miljoen euro van NWO en het ministerie van VWS om oplossingen te vinden voor antibioticaresistentie.

Op zaterdag 16 oktober opent de bijzondere tentoonstelling ‘Onder onze hemel‘ in de Oude Sterrewacht in Leiden. De expositie werpt een culturele blik op de sterrenhemel door Aboriginal Australische en Zuid-Afrikaanse artiesten, en bevat kleurrijke kunstwerken die verkennen hoe deze inheemse culturen…

Hoe spoor je mensen met een hoog risico op hart- en herseninfarcten op? En hoe kun je slagaderverkalking beter behandelen? Die vragen houden onderzoeker Marie Depuydt bezig. Ze doet onderzoek naar cellen van ons afweersysteem die ervoor zorgen dat slagaderverkalking steeds erger wordt. ‘Het is een uitdagende…

Elk jaar reikt het CML drie Stans Awards uit. Medewerkers konden studenten en collega's nomineren voor de prijzen: beste studentenscriptie, beste PhD paper en beste outreach van het afgelopen jaar. Juryleden Jan Willem Erisman en Nicole de Voogd maakten de uiteindelijke keuze.

Mensen nemen de wereld waar via verschillende zintuigen: we zien, voelen, horen, proeven en ruiken. De verschillende zintuigen waarmee we waarnemen bestaan uit meerdere informatie kanalen, ook wel multimodaal genoemd. Betekent dit dat wat we waarnemen als multimedia kan worden gezien?

Bierafval omzetten in een nuttig, duurzaam product. Dat was de missie Leidse studenten van het internationale BISC-E evenement. De biologiestudenten leefden zich met succes uit op deze opdracht. Ze wonnen de derde plaats bij de Nederlandse competitie, met de simpele formule: granen + schimmel = onde…

Hoe vormen cellen samen een structuur? Promovenda Daphne Nesenberend laat met wiskunde zien hoe krachten en samenwerking tussen cellen leiden tot structuur – en hoe simulaties en experimenten elkaar aanvullen.

Voordat onderzoekers doelgericht medicijnen kunnen ontwikkelen, moeten ze weten hoe een ziekte precies werkt. Biochemicus Bert Beerkens maakte moleculen waarmee ze dat kunnen uitzoeken. Hij gebruikte cafeïne als basis voor nieuwe moleculen waarmee het onderzoek naar bepaalde receptoreiwitten op cellen…

Op de Universiteit Leiden zijn de gevolgen van de strijd tussen Israël en Hamas duidelijk merkbaar. Medewerkers en studenten zijn boos of bang, ervaren onveiligheid en groepsdruk.

De kwaliteit van het academisch onderwijs valt of staat bij goed docentschap. Geef Leidse docenten daarom meer kansen en ruimte om hun talent te ontplooien, bepleit een taskforce van docenten, onderwijskundigen en hrm-experts. Met een nieuw docentontwikkelingsmodel en concrete adviezen hoopt de groep…

Maar liefst 22 onderzoeksprojecten van Leidse wetenschappers hebben een Veni-subsidie gekregen van wetenschapsfinancier NWO.

Management, Leiderschap

Studievoorlichting

Congres/symposium

Lezing, Tuesday Talks: Science Insights

Didactiek

Kunst en vrije tijd, Kunst en vrije tijd