'Weer de kans om zelf nieuwe dingen te leren'
Sang-Ah Yoo is freelance journalist en volgt het Zij-instroomtraject Nederlands voor niet-neerlandici bij het ICLON Universiteit Leiden. Ze vindt het leuk om leerlingen te laten zien wat taal voor je kan doen.
Ook zonder dat je Nederlands hebt gestudeerd, kun je deze opleiding tot leraar Nederlands volgen. Je moet wel een afgeronde universitaire master hebben met genoeg verwantschap aan de Neerlandistiek.
Een duik in het onderwijs
Toen Sang-Ah als correspondent in Korea werkte, was ze daarnaast docent Engels voor volwassenen en kinderen. Terug in Nederland gaf ze les in crosscultural management. ‘Zo begon ik een beetje met onderwijs. Ik wilde graag kennis overdragen, maar ik durfde er nog niet in te duiken. Twee vriendinnen wezen me ongeveer tegelijkertijd op het Zij-instroomtraject bij het ICLON. Ik had al eerder gekeken wat voor docentenopleiding ik kon doen als student geschiedenis met schrijfervaring. Ik vond de lerarenopleiding Nederlands in het hbo te lang, die duurt vier jaar.’
'Ik ben goed met taal en kan een boodschap overdragen. Ik ben niet in Nederland geboren, maar ik heb de taal voor mij kunnen laten werken. Misschien kan ik dat aan middelbare schoolleerlingen overbrengen. De praktijk is helaas weerbarstig. Het is typisch voor een beginnend docent dat je denkt dat leerlingen op je zitten te wachten. Ze vragen niet “Leer mij alsjeblieft de kracht van taal kennen!” Maar ik wil laten zien dat iedereen het kan.’
Kung fu-film
Sang-Ah geeft les op een school in een grote stad, met kinderen met veel verschillende etnische achtergronden. ‘Ik wist niet wat me te wachten stond. En dat was misschien maar goed ook. Mijn eerste klas was 2 havo met 24 jongens. Zij dachten “Yeah, een nieuwe docent”. Ik voelde me als een antilope voor de leeuwen. Het was net een kung fu-film: alles in slow motion. Wat gebeurt hier? Met dingen gooien, jas nog aan, er ging er zelfs een op de grond liggen. Ze pakken de ruimte die je geeft en ik gaf ze in het begin alle ruimte. Het was pittig maar ik mis ze nu wel een beetje. Ze waren lawaaiig, maar ook grappig en open. What you see is what you get. Mijn begeleider op school zei in het begin al: "Jij en de school zijn een avontuur aangegaan." Hij wist dat vooral het pedagogisch handelen een uitdaging zou worden. Daar is geen woord van gelogen.'
Belangrijk om goed te navigeren
‘Het fijne aan de opleiding bij het ICLON is dat je kennis krijgt en nieuwe dingen leert. Bijvoorbeeld hoe je de verschillende stappen van begrijpend lezen uitlegt. Nu na een jaar leservaring vallen alle puzzelstukjes steeds meer op hun plaats. Je hebt ook veel aan de verhalen van andere studenten, hoe zij het aanpakken, hun ideeën en suggesties. Je wordt enorm gedragen door de opleiding en de andere studenten. Iedereen probeert jou naar het einde te brengen. Het is wel heel veel, hoe leuk het ook is. Je moet twee jaar goed navigeren.’
Fijne momenten
‘Ik ben nu op de helft van de opleiding en moet mezelf gunnen dat ik nog aan het leren ben. Als docent sta je altijd voor een kritisch publiek. Soms moet ik lachen om grappige, slimme dingen die de leerlingen zeggen. Als ik zie dat iemand het snapt, is dat een fijn moment. Bijvoorbeeld wat een signaalwoord of koppelwerkwoord is. “Oh, dus u bedoelt …” Het is ook mooi als leerlingen een jaar later zeggen “we missen u”. Die momenten moeten er zijn, anders hou je het niet vol.
Overeind staan in de klassen kost veel energie. Je krijgt handvatten bij het ICLON, maar in de praktijk moet je het zelf doen. Ik wil graag verder in de bovenbouw om kennis over te dragen. Ik hoop in de bovenbouw minder bezig te zijn met klassenmanagement. En het lijkt me leuk om bijvoorbeeld een boekenclub of schoolkrant op te zetten.
Twijfel je over deze opleiding? Ik zou het gewoon doen! Want wanneer krijg je nou de kans om zelf weer nieuwe dingen te leren? Maar je moet het niet onderschatten. Hou de focus op wat je doel is: kennis aan de leerlingen overdragen over wat taal voor jou kan doen.’