De pijnlijke geschiedenis van koloniale slavernij is lang onderbelicht gebleven. Mensen van wie de voorouders in slavernij leefden stellen nu kritische vragen over hoe we met dat verleden omgaan. Leidse onderzoekers bestuderen het koloniale en slavernijverleden en de langetermijnimpact daarvan op koloniaal…

Van economie en politiek tot architectuur en museale collecties, van een 'ethische roeping' en voor- en naoorlogse migratieverhalen tot hedendaagse debatten in de stad. Alles komt aan bod in dit boek over het koloniale verleden van Rotterdam.

Wat is het Nederlandse koloniale en slavernijverleden nu precies? Waarom juist nu die herontdekking? Wat kunnen we verwachten van excuses en ‘herstel’? Wie vraagt daar eigenlijk om? Is er een goede manier om rekenschap af te leggen over dit verleden en zijn ‘we’ hiermee op de goede weg?

Een hoorcollege over de geschiedenis en rekenschap van het Nederlandse koloniale en slavernijverleden.

Op initiatief en op kosten van Zijne Majesteit Koning Willem‑Alexander verricht de Universiteit Leiden in de periode 2023–2026 onderzoek naar de rol van het Huis Oranje‑Nassau in de koloniale geschiedenis van Nederland.

De sterke betrokkenheid van de Hofstad met de koloniën en slavernij van vele kanten belicht.

Koloniale geschiedenis staat volop in de aandacht. Thema’s als slavernij, machtsmisbruik, ongelijkheid en geweld zijn onderwerp van vurig debat. In dit debat klinkt een roep om meerstemmigheid in de geschiedschrijving en een vraag om nieuwe verhalen.

Nadia Bouras, 'Het Land van Herkomst, Perspectieven op verbondenheid met Marokko, 1960-2010' (2012) Uitgeverij Verloren.

Hoe positioneerde onze academische gemeenschap zich ten opzichte van een systeem dat mensen van hun vrijheid beroofde? Welke rol heeft de universiteit als onderwijsinstelling ingenomen ten opzichte van kolonialisme en het slavernijsysteem? Hoe kunnen wij het beste omgaan met onze bijzondere collecti…

Hoe gebruikten kustbewoners van 18e-eeuws Sri Lanka Nederlandse instellingen om hun belangen te bevorderen en hun leven vorm te geven?

Alicia Schrikker, Sanne Ravensbergen, Lennart Bes, Pouwel van Schooten & Anita van Dissel (eds.)

In ‘Kerk, kolonialisme en slavernij’ belichten Bente de Leede en Martijn Stoutjesdijk de relatie tussen het christendom en slavernij door de eeuwen heen, aan de hand van casussen uit de Nederlandse geschiedenis.

Onderzoek naar de bijdrage van tolken, informanten, jagers en gidsen aan de totstandkoming van koloniale wetenschappelijke kennis.

Dit recent verschenen boek analyseert en verklaart de opkomst en ondergang van Nederland als koloniale mogendheid vanuit militair perspectief.

Wetenschappers op het gebied van Zuidoost Azie en Caraïbische studies (van het KITLV) gaan onderzoek doen naar het koloniale en slavernijverleden van Rotterdam. Het onderzoek wordt uitgevoerd door een team van onderzoekers van het KITLV en andere, voornamelijk Rotterdamse onderzoekers. Voor de wetenschappelijke…

Dit project onderzoekt hoe en waarom Nederlandse ondernemers betrokken waren bij de uitbuiting van de Engelse, Franse en Iberische rijken.

Wie denkt aan Leiden, denkt al snel aan de jaarlijkse 3 Octoberviering. Gekleed in het rood en wit vieren Leidenaren de bevrijding van de Spaanse belegering in 1574. Een hoogtepunt van de jaarlijkse viering is de optocht van praalwagens die door de straten van Leiden trekt. In deze blog kijken we terug…

Op zaterdagmiddag 27 januari presenteerde het streekarchief in de Chocoladefabriek een publicatie over het koloniaal en slavernijverleden van Gouda. De bundel is het resultaat van een verkenning door diverse onderzoekers naar het koloniaal en slavernijverleden. Dit gebeurde in opdracht van de Gemeente…

Het Rijksmuseum geeft zes door Nederland gestolen kunstobjecten terug aan Sri Lanka. Het is de eerste keer dat het museum koloniale roofkunst teruggeeft. Onderzoeker Evelien Campfens legt onder andere uit hoe de teruggave van koloniale roofkunst begonnen is.

In Amsterdam zijn onlangs QR-codes geplaatst die de duistere geschiedenis laten zien achter historische figuren die genoemd worden op straatnaamborden. Emeritus hoogleraar koloniale en postkoloniale geschiedenis Gert Oostindie praat hierover bij de Volkskrant.

Binnen het maatschappelijk debat over racisme komt ook het koloniale verleden van Nederland beelden en musea die met dat verleden samenhangen opnieuw ter sprake. Moeten musea hun collecties niet opschonen en objecten teruggeven aan het land van herkomst? Hoogleraar musea, collecties en samenleving Pieter…

‘Nederland moet al het koloniaal erfgoed teruggeven aan de herkomstlanden, als redelijk zeker kan worden aangetoond dat die landen de stukken onvrijwillig zijn kwijtgeraakt.’ Dat advies gaf de Raad voor Cultuur op 7 oktober aan minister Van Engelshoven. Pieter ter Keurs, hoogleraar Musea, Collecties…

Hoe werkt het koloniale en slavernijverleden van de universiteit door in het heden? En wat moet er nu gebeuren? Over die vragen gingen medewerkers en studenten op 11 maart met elkaar in gesprek.

Leidse onderzoekers hebben een nieuwe methode ontwikkeld om de geografische herkomst van mensen uit het verleden te bepalen. Archeoloog Jason Laffoon en zijn team gebruikten de techniek om te ontdekken waar prekoloniale pioniers in het Caribisch gebied vandaan kwamen.

De Grondwet van Thorbecke legde de basis voor ongelijkheid waarvan de gevolgen tot op de dag van vandaag voelbaar zijn. Er waren grote verschillen tussen wie burgers waren in Nederland en wie burgers waren in de koloniën. Inwoners van het Nederlandse Koninkrijk kregen en krijgen niet overal dezelfde…

Herman Willem Daendels was niet alleen patriot, politicus en militair, maar ook bestuurder in Indië en Elmina. Wat wij weten over zijn koloniale optreden roept vandaag de dag ongemak op, terwijl hij voorheen juist werd geroemd als een man van stavast. Wij kijken nu eenmaal veel kritischer naar koloniale…

Seks en macht zijn nauw met elkaar verbonden, en dat gold zeker in de voormalige Nederlandse koloniën. Promovenda Sophie Rose onderzocht hoe seksuele en liefdesrelaties de achttiende-eeuwse machtsstructuren daar beïnvloedden. ‘Je ziet dat er constant wordt gevochten over wie waar stond in de sociale…

Met onderwijs en onderzoek droeg de Universiteit Leiden vroeger bij aan kolonialisme en slavernij. Ook bestuurders en inwoners van Leiden hadden een actieve rol in koloniale netwerken. Dat is de uitkomst van twee vooronderzoeken die historici op 3 april presenteerden.

Wie hoort Black Powerbeweging zal in eerste instantie denken aan de Verenigde Staten. Toch blijken er in de jaren ‘60 en ‘70 in het Nederlands Koninkrijk ook Black Powergroeperingen geweest te zijn, ontdekte promovendus Debby Esmeé de Vlugt.

In het depot van de Lakenhal liggen drie negentiende-eeuwse contra-stalenboeken, waarin katoenfirma De Heyder & Co precies bijhield wie welke bestelling deed. Geschiedenisstudent Marit Scheepsma gebruikte ze om te achterhalen hoe het met de koloniale contacten van het bedrijf zat.

Alicia Schrikker is helemaal niet van de stadsgeschiedenis. Ze is van de koloniale geschiedenis van Azië en een beetje van Zuid-Afrika. Dat is haar terrein als universitair hoofddocent. Dus dat zij, samen met buurtgenoten, een stadsgeschiedenis-onderzoek gaat doen, dat vindt ze zelf ook best opmerke…

Niet eerder werd onderzoek gedaan naar de gang van zaken in de koloniale rechtbanken op Java tijdens de negentiende eeuw. Sanne Ravensbergen biedt met haar proefschrift Courtrooms of Conflict inzicht in de werking van het koloniaal strafrecht. Haar promotie vond plaats op 27 februari.

Eeuwenlang was Nederland betrokken bij slavenhandel en slavernij, een geschiedenis van uitbuiting en onverholen racisme. Dat verleden speelde zich niet alleen ver weg af, in Afrika en de Cariben, ook dichtbij zijn er sporen van terug te vinden. Zo ook in Leiden zoals deze gids in een vierluik laat z…

Leidse onderzoekers Rick Honings en Nick Tomberge bespreken in Leidsch Dagblad hoe toerisme in Nederlands-Indië tijdens de koloniale periode stereotypes en politieke belangen versterkte.

Slaafgemaakten in de bediening zetten, bestuurder worden van de West-Indische Compagnie of uniformen maken voor het koloniale leger. Ook vele Leidenaren speelden op hun manier een rol in het koloniale en slavernijverleden. Historici doen vooronderzoek en vinden opvallende voorbeelden.

In de achttiende eeuw wemelde het Franse koloniale rijk van de protectionistische wetten. Desondanks speelden zakenlieden uit de Republiek een belangrijke rol in de Franse economie, en daarmee in het koloniale systeem. Promovenda Tessa de Boer zocht uit hoe dit zat.

Het Nederlandse koloniale verleden in Indonesië heeft grote invloed gehad op de literatuur.

Hoe slaagden slaven er in de achttiende eeuw in om zichzelf en hun familie te versterken, en waarom werd dit in de negentiende eeuw steeds moeilijker?

Op 1 juli wordt jaarlijks het Keti Koti feest gevierd: de afschaffing van de slavernij in Nederland (1 juli 1863). De slavernij en Nederlands koloniale verleden is een thema dat gemoederen hoog doet oplopen. Waarom is dat zo en hoe ga je hier als historicus mee om? Gert Oostindie, hoogleraar koloniale…

Het Caribisch gebied van vandaag is fundamenteel gevormd door haar koloniale verleden en globalisering. Als gevolg van het kolonialisme heeft praktisch iedereen die er woont voorouders die afkomstig zijn van een ander continent. De effecten daarvan zijn nog altijd te zien in de regio. Caribische schrijvers…

De universiteit en haar hoogleraren profiteerden van de Nederlandse koloniën, blijkt uit een recent rapport. Onderzoeker Ligia Giay vertelt.

Historici Sjoerd Ramackers en Emma Sow onderzochten de rol van Leiden in het koloniale- en slavernijverleden van Nederland. Waar eerder werd gedacht dat de stad weinig betrokken was, tonen hun bevindingen juist een sterke verwevenheid met deze geschiedenis.

De aandacht voor het koloniale verleden is flink toegenomen. Maar we zijn er nog lang niet, zegt Karwan Fatah-Black, historicus aan de Universiteit Leiden. Lees hier een eerder interview met Karwan Fatah-Black in Vrij Nederland.

Samen met studenten en buurtbewoners deden historici Ariadne Schmidt en Alicia Schrikker onderzoek naar de Leidse Transvaalwijk. Donderdag 20 oktober presenteren ze de resultaten op een speciaal georganiseerd minifestival in de wijk.

Omdat het archief van de oude Nederlandse West-Indische Compagnie (WIC, 1621-1674) bijna helemaal is verdwenen, is er niet veel bekend over de schepen en bemanningen van deze compagnie. In dit project beginnen we met de reconstructie van basisinformatie door gebruik te maken van nieuwe digitale technieken…

Dit project onderzoekt hoe vroege gedrukte media afgelegen geopolitieke conflicten behandelden, met behulp van kranten uit de noordelijke en zuidelijke Lage Landen.

Na een lang verblijf in Groot-Brittannië gaat een bronzen haan terug naar Nigeria. Het beeld maakt deel uit van de Benin Bronzes, een collectie van honderden bronzen maskers, hoofden en reliëfs uit het voormalige Koninkrijk Benin. Op NOS.nl licht Evelien Campfens toe wat deze teruggave betekent in het…

Wereldwijd en ook in Nederland wordt veel gediscussieerd over de teruggave van geroofde cultuurgoederen uit voormalige koloniën. Over claims wordt vaak gesteld dat dat geen juridische kwestie is maar een ethische, terwijl er wel degelijk juridische normen zijn op dit gebied. Zo stelt jurist Evelien…