Een team wetenschappers, waaronder de Leidse Astronoom Alice Booth, heeft siliciummonosulfide-moleculen ontdekt in de stofschijf rondom een jonge ster. Die moleculen duiden op planeetvorming. Het team deed de ontdekking met behulp van de ALMA-telescopen. Deze methode vormt een alternatief voor wanneer…

Met meer dan duizend kilometer per seconde razen ze voort: de allersnelste sterren in ons Melkwegstelsel. Promovendus Fraser Evans deed onderzoek naar deze ongrijpbare hypersnelle sterren en ontdekte dat ze ons veel kunnen leren over bijvoorbeeld zwarte gaten en supernova’s.

Een team van internationale onderzoekers, onder leiding van Tomas Stolker (Universiteit Leiden) heeft een jonge gasvormige reuzenexoplaneet in beeld gebracht bij een ster die slechts 12 miljoen jaar oud is. De planeet in kwestie draait op ruime afstand rond een ster waar de planeetvorming klaar is,…

Het superzware zwarte gat in het centrum van het Circinusstelsel slokt gas op via twee spiraalarmen. Dat ontdekte promovendus Wout Goesaert. Maar slechts een klein deel van het gas verdwijnt uiteindelijk in het zwarte gat, de rest wordt uitgespuugd.

Sterrenkundigen hebben voor het eerst in drie dimensies waargenomen dat gas vanuit spiraalvormige sterrenstelsels met hoge snelheid naar boven en naar beneden wordt geblazen, ver het sterrenstelsel uit. Ze bevestigen hiermee de theorie van de evolutie van sterrenstelsels: dat stervormende sterrenstelsels…

Een ware prijzenregen voor studenten van de Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen tijdens de jaarlijkse uitreikingsmiddag van de KHMW-Jong Talentprijzen. Op maandag 25 november ontvingen maar liefst negen eerstejaars een prijs voor beste studieresultaten in het eerste studiejaar. Daarnaast waren…

Bij gelijkblijvend beleid wordt de Faculteit Geesteswetenschappen in 2024 en de jaren daarna geconfronteerd met een financieel tekort. De Stuurgroep Perspectief 2028 onder leiding van Manon van der Heijden is ingesteld om te adviseren over mogelijke maatregelen.

De Onderwijsparade komt er weer aan. Op donderdagmiddag 20 juni kun je je door je collega’s laten inspireren over onderwijsvernieuwing. Docent Eline Sikkema staat op de informatiemarkt met haar project over authentiek lesmateriaal.

Steeds drukker is het in populaire banen rond de aarde voor ruimtevaart. Niet alleen met satellieten, vooral met meer afval, wat onveilig is. Zhuang Tian promoveert op de juridische kant van afgedankte ruimte-apparaten. Wie troep veroorzaakt, moet het weer opruimen.

Cultureel antropoloog Sabine Luning, cultuur historicus Paul van de Laar en hoogleraar architectuur en stedebouw geschiedenis Carola Hein pleitten dat wat niet getoond wordt op afbeeldingen ook de moeite waard is om bestudeerd te worden

2025 was een gedenkwaardig jaar voor onze faculteit. We vierden ons 450-jarig bestaan, startten nieuwe opleidingen en ontvingen inspirerende sprekers, maar voelden tegelijk de druk van bezuinigingen. Hieronder vind je ons jaar in een notendop:

Onderzoek

Jasper Knoester is de decaan van de Faculteit Wiskunde & Natuurwetenschappen. Hoe gaat het met hem, wat doet hij precies en hoe ziet zijn dag eruit? In elke nieuwsbrief geeft Jasper een inkijkje in zijn leven.

De Universiteit Leiden steunt het nieuwe Versnellingsprogramma Zuid-Holland dat voortbouwt op de Groeiagenda Zuid-Holland en inzet op versnelling van innovatie, duurzaamheid en economische groei in de regio.

Matthew Canfield (universitair docent, Van Vollenhoven Instituut) en Danielle Chevalier (universitair docent Law & Society, Van Vollenhoven Instituut) hebben allebei een NWO XS onderzoeksbeurs toegekend gekregen voor hun onderzoek. Deze beurzen van maximaal €50.000 zijn bedoeld om veelbelovende ideeën,…

Een Europees team van astronomen onder leiding van de Leidse onderzoeker Konstantinos Migkas heeft een groot filament (lange draadachtige structuren) van heet gas blootgelegd dat vier clusters van sterrenstelsels met elkaar verbindt. Het filament bestaat uit zogeheten warm-heet intergalactisch mediu…

Van 13 tot en met 16 juli vindt in Leiden het EuroScience Open Forum plaats. Deze 10e editie van het grootste interdisciplinaire wetenschapscongres van Europa is dit jaar in een volledig vernieuwde, hybride vorm gegoten, dus online en on-sight. Het Kamerlingh Onnes Gebouw is een van de locaties van…

World history is often framed in terms of flows of people and migration: humans coming ‘out of Africa’, the spread of farmers in the Holocene, Phoenician and Greek diasporas over the ancient Mediterranean, the colonization of the world by Europeans from the 16th century onwards. Together with his Exeter…

Op het slotevent van de PRE-Class Rechtsgeleerdheid organiseerden studenten een ‘mocktrial’ over de impact van artificiële intelligentie (AI) op de samenleving. Samen met een aandachtig publiek werden de mogelijkheden en valkuilen van AI verkend. “Ze hebben allemaal fantastisch werk geleverd.”

Zes onderzoekers zijn voor twee jaar aangesteld als themaleider voor de onderzoeksthema's van de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen.

Je hebt nog heel even om over die vraag na te denken, want op woensdag 2 oktober komen twee echte astronauten naar de Leidse Instrumentmakers School. Dit bezoek is onderdeel van het hoogtepunt van NL Moonshot ’24, een evenement onder leiding van de Nederlandse astronaut André Kuipers. Studenten presenteren…

De Universiteit Leiden gaat met vijftien interfacultaire thema’s haar herkenbaarheid en strategische positie verder versterken. Deze thema’s staan vanaf nu op onze website.

Elf docenten van de Universiteit Leiden ontvangen Comenius-onderwijsbeurzen om samen met hun projectteams in hun eigen onderwijs een vernieuwingsproject realiseren. Het gaat om drie beurzen van 100.000 euro binnen het Senior Fellows-programma en vier beurzen van 50.000 euro binnen het Teaching Fello…

NWO heeft veertien Leidse wetenschappers een Vidi-beurs toegekend. Met deze beurs van maximaal 850.000 euro krijgen onderzoekers de kans om in de komende vijf jaar een nieuwe onderzoeksgroep op te zetten en een vernieuwende onderzoekslijn te ontwikkelen.

Onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) hebben ontdekt hoe malariaparasieten ontkomen aan het afweersysteem van muggen. Het zogenoemde QC-enzym verandert eiwitten aan de buitenkant van de malariaparasiet op zo’n manier dat de afweercellen de parasiet niet meer kunnen herkennen.…

Sociaal

De Universiteit Leiden neemt deze week afscheid van de Leidse burgemeester Henri Lenferink, die na 20 jaar stopt. Tijdens een lunch in de Hortus botanicus, met onder andere het voltallige CvB en verschillende decanen en oud-bestuurders, werd stilgestaan bij hoeveel Lenferink voor de universiteit heeft…

Je spreekt Japans, weet alles van middeleeuwse kunst of snapt precies wat Hegel bedoelde. En dan studeer je af. Veel studenten geesteswetenschappen vinden het lastig om de stap naar de arbeidsmarkt te maken. Een relevante bijbaan kan daarbij helpen. Daarom werkt de faculteit sinds november samen met…

De Japanse bladvlo overwintert, plant zich voort en verspreidt zich. Daarmee heeft het diertje potentie om de woekerende duizendknoopplanten te helpen beheersen. De hoopvolle resultaten zorgden voor een roodgloeiende telefoon bij Suzanne Lommen, projectleider Japanse bladvlo van het #uitdeknoop-proj…

Het is een van de beroemdste momenten uit de Nederlandse televisiegeschiedenis: de drieëntwintig uur durende marathonuitzending Open het Dorp. Maar wat gebeurde er daarna met de woongemeenschap voor mensen met een beperking? Monika Baár en Paul van Trigt ontvingen een NWO-subsidie van 750.000 euro om…

Om windmolens en elektrische auto’s efficiënt en onderhoudsvriendelijk te maken, hebben we veel magneten nodig. Die magneten komen grotendeels uit China. Voor onze energietransitie zijn we dus afhankelijk van deze grootmacht. ‘In 2010 zagen we al hoe de export zeldzame aardmetalen werd ingezet als wapen,’…

Vanaf april 2026 versterkt Niels van Willigen het Instituut Politieke Wetenschap van de Faculteit Sociale Wetenschappen (FSW) van de Universiteit Leiden als bijzonder hoogleraar Strategische Studies. Deze benoeming is mogelijk gemaakt door de Atlantische Commissie, die deze leerstoel in het leven heeft…

Lezing

Symposium

Sterrenkundigen van de Universiteit Leiden hebben - voor het eerst - zeldzame isotopen van koolstof en zuurstof gemeten in onze buur-sterren. Het is een nieuwe manier om de chemische evolutie van ons heelal beter te begrijpen. Het resultaat is vandaag gepubliceerd in het vakblad Nature Astronomy.

Niet alles wat in de buurt komt van een zwart gat, wordt erin opgeslokt. Zwarte gaten kunnen materiaal ook wegslingeren, en die kans blijkt aanzienlijk groter dan gedacht. Een toevallige ontdekking en wat Martijn Oei daar vervolgens mee deed, leverden hem 12 december een promotie cum laude op, ‘met…

Antropoloog Rodrigo Ochigame bestudeert hoe wetenschapsbeoefening verandert door AI. Van sterrenkunde tot wiskunde tot klimaatmodellen: het gebruik van AI roept de vraag op wat precies telt als wetenschappelijk bewijs, vindt de onderzoeker.

Met zijn slimme meetmethoden was Ignas Snellen de eerste die met zijn team onder andere koolmonoxide ontdekte bij exoplaneten. Voor zijn pionierswerk ontvangt de Leidse astrofysicus de Spinozapremie, de belangrijkste wetenschapsprijs van Nederland. Dankzij de premie van 2,5 miljoen euro kan zijn onderzoeksgroep…

17 november staat in het teken van hightech. Van overleg met ASML en een onderdeel voor de grootste telescoop ter wereld, tot ons onderwijs over hightech. O ja, en een gesprek met de nieuwe rector magnificus.

Zelfs met de allermodernste technieken is het bijna niet te zien: een kosmische neutrino. Toch is het wetenschappers gelukt dit deeltje in beeld te brengen met een telescoop op 3450 meter diepte in zee. En dat kan helpen om ons universum beter te begrijpen. Leidse deeltjesfysici werkten mee aan dit…

Jasper Knoester is de decaan van de Faculteit Wiskunde & Natuurwetenschappen. Hoe gaat het met hem, wat doet hij precies en hoe ziet zijn dag eruit? In elke nieuwsbrief geeft Jasper een inkijkje in zijn leven.

Jasper Knoester, decaan van de Faculteit Wiskunde & Natuurwetenschappen, blikt terug op 2025 in "het jaar van Jasper".

Een internationaal team van sterrenkundigen onder leiding van de Nederlander Martijn Oei heeft het grootste paar straalstromen bij een zwart gat ooit ontdekt. De 'jumbojets' zijn samen 140 Melkwegen lang. De Leidse Sterrewacht speelt een prominente rol in het onderzoek. De publicatie siert op 19 september…

Jasper Knoester startte op 1 januari als onze nieuwe decaan. Hoe gaat het met hem, wat doet hij precies en hoe ziet zijn dag eruit? In elke nieuwsbrief geeft Jasper een inkijkje in zijn leven als decaan.

Hoe kan Europa het voortouw nemen bij de ontwikkeling van vaccins die snel en wereldwijd beschikbaar zijn? Over deze prangende vraag organiseert hoogleraar Vaccinologie Meta Roestenberg op 14 juli een panelsessie op het Euroscience Open Forum in Leiden.

Op 9 december vond de loterij van de eerste call van het Leiden University Global Fund (LUGF) plaats, waarmee 14 voorstellen €15.000 financiering hebben gekregen. De betrokken onderzoekers krijgen zo de kans om relaties tussen Universiteit Leiden en haar academische partners in Afrika, Latijns-Amerika,…

Hoe gaan we om met afval in de natuur? Kun jij van camerabeelden afleiden of iemand schuldig is? En hoe ziet jouw hartslag er eigenlijk uit? Antwoord op deze vragen en meer krijg je vrijdagmiddag 16 september op het gratis Wijsneus Festival in Park de Leidse Hout.

Promovendus Julia Wąsala zoekt naar uitstoot van broeikasgassen in satellietdata. Als informaticus slaat ze zo een brug tussen computerwetenschappen en ruimteonderzoek. 'We kunnen dit onderzoek echt niet zonder samenwerking doen.'