Van onderzoek naar de eerste menselijke voorouders die Afrika verlieten tot wiskundige patronen in omgevingsruis. Vier Leidse onderzoekers krijgen een prestigieuze Vici-beurs van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO).

Promotie

Onderzoekers stellen in ‘Science’ dat het Proto-Indo-Europees ongeveer 8.120 jaar geleden ontstond in een gebied ten zuiden van de Kaukasus. Universitair docent Guus Kroonen vindt dat onwaarschijnlijk, zo stelt hij in NRC.

Tijdens de EUFEPS-bijeenkomst in Wenen ontvingen Lianne Stevens en haar team de EJPS – Best Paper Award 2024. In haar onderzoek bekeek ze met een nieuw orgaanmodel hoe medicijnen na inname worden opgenomen, afgebroken en uitgescheiden.

Zeg je Nederlandse politiek, dan zeg je polderen. In de Volkskrant geeft hoogleraar Henk te Velde zijn visie op de hang naar consensus.

Op 24 januari 2026 organiseerde de Advanced MSc International Relations and Diplomacy (MIRD) haar jaarlijkse Reconnect & Gala, een bijeenkomst voor alumni van over de hele wereld, huidige studenten en docenten.

Tuberculosebacteriën overleven door zich te verstoppen in onze afweercellen. In haar promotieonderzoek kijkt bioloog Salomé Muñoz Sánchez hoe we het afweersysteem kunnen helpen deze dodelijke bacterie te slim af te zijn. Ze ontdekte dat twee specifieke eiwitten in onze afweercellen een sleutelrol spelen…

Onderzoekers en beleidsmakers bespraken de belangrijke kwesties op het gebied van kunstmatige intelligentie (AI) tijdens de SAILS-conferentie The Future of AI is Here (and Guess What … it’s Human). Waar liggen de kansen en wat zijn de gevaren?

Een internationaal team van astronomen heeft het eerste ‘chemische profiel’ van de atmosfeer van een exoplaneet onthuld. Het team, waaronder de Leidse sterrenkundig Yamila Miguel en provenda Amy Louca, maakten het profiel met de zogeheten Early Release Science-data van de James Webb Space Telescope.…

Niet alleen donkere materie, maar ook gewone materie en donkere energie worden gevolgd in de grootste kosmologische computersimulatie ooit. In de FLAMINGO-simulatie zie je over de loop van miljarden jaren virtuele sterrenstelsels en clusters van sterrenstelsels ontstaan. Dat is geen makkelijke klus:…

De één ontdekte dat slagaderverkalking op een auto-immuunziekte lijkt, de ander ontwikkelde een systeem dat gaat helpen bij de zoektocht naar nieuwe medicijnen. Zowel Marie Depuydt als Jurren de Groot ontvingen daarom op dinsdagavond 4 juni een Krijn Rietveld Memorial Innovation Award.

Protonentherapie is een nieuwe manier om kanker te behandelen waarbij de bestralingsdoses preciezer worden afgegeven. Dit zorgt voor minder schade aan omliggend weefsel en minder bijwerkingen. Prof. dr. Marco van Vulpen is medisch directeur van HollandPTC in Delft waar wordt onderzocht wat de maatschappelijke…

Medisch psycholoog Willeke Kitselaar ontwikkelde op basis van een grote medische database een model dat helpt patiënten met aanhoudende lichamelijk klachten eerder te voorspellen. ‘Ik raad huisartsen ook aan in een vroeger stadium een vragenlijst af te nemen over zowel fysieke als mentale klachten.’…

'Voor mij betekent Academia in Motion het stimuleren en ontwikkelen van Open leermiddelen (Open Educational Resources, OER). Op die manier wordt leren voor iedereen betaalbaar en blijft scholing en onderwijs een zaak van universiteiten en scholen', aldus arts, docent anatomie en ontwikkelaar e-learning…

Vanaf woensdag 13 juli 2022 zal Leiden 4 dagen lang het Europees wetenschappelijke middelpunt zijn met het grootste interdisciplinaire congres van Europa, het EuroScience Open Forum (ESOF). We spreken met Marja Spierenburg, hoogleraar Anthropology of Sustainability and Livelihood. Naast keynote speaker…

Zorg- en welzijnspersoneel is minimaal 25 procent van de werktijd kwijt aan administratie.* Tijd die ook ingezet kan worden voor zorg. Met kunstmatige intelligentie kan een groot deel geautomatiseerd worden. Het LUMC is daarom als eerste in Nederland gestart met programmeringsstages voor AI-taalmodellen…

Kan je superslimme materialen ontwerpen die een langetermijngeheugen hebben en daarom in staat zijn om te leren? Dat is wat bachelorstudent Natuurkunde en Wiskunde Daan de Bos probeerde te achterhalen tijdens zijn scriptieonderzoek. Bij het toepassen van theorieën uit machine learning op materialen…

Nederland en China kunnen van elkaar leren slimmer om te gaan met afvalwater uit huishoudens en veeteelt. Leidse, Wageningse en Chinese wetenschappers gaan samen met betrokkenen werken aan haalbare oplossingen die milieu, gezondheid en economie vooruit helpen.

Wat vind je echt belangrijk? En hoe zet je stappen richting je doelen, juist als het spannend is? Tijdens de startmodule van het Personal Professional Skills Lab ga je daar als eerstejaars student over in gesprek. ‘Uiteindelijk worstelt iedereen met dezelfde dingen.’

Universitair docent Steven Lauritano heeft een Comenius Teaching Fellow-beurs gekregen. Lauritano gaat de beurs van 50.000 euro gebruiken om het hybride onderwijs in lessen met objecten te verbeteren.

Bij de ICT-helpdesk van het ISSC komen dagelijks tientallen vragen binnen van medewerkers en studenten. Een samenwerking tussen TNO, het LUCL en het ISSC moet duidelijk maken of een speciaal ontworpen chatbot hier ondersteuning bij zou kunnen bieden.

De ontdekking van een planeet die veel te groot is voor zijn zon tart de modellen over de vorming van zonnestelsels en planeten. In een artikel in Science rapporteren onderzoekers, onder wie Yamila Miguel van de Sterrewacht, de ontdekking van een planeet die meer dan dertien keer zo zwaar is als de…

Een wereldberoemd lichtexperiment uit 1801, nu voor het eerst uitgevoerd met geluid. Het onderzoek van Leidse natuurkundigen leverde nieuwe kennis op, die onder andere toegepast kan worden in 5G-apparatuur en het onderzoeksgebied quantum-akoestiek.

Maar liefst zeven eerstejaarsstudenten van de Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen zijn als jonge talenten in de prijzen gevallen. Daarnaast lauwerde de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen ook drie masterstudenten en een Sterrenkundeproject tijdens een bruisende uitreikingsmiddag…

Met mini-organen op een chip kun je onderzoeken hoe ziektes ontstaan en medicijnen werken. Hoewel Organ-on-a-Chip niet nieuw is, wordt deze techniek steeds geavanceerder.

‘Onze infrastructuur wordt aangevallen, verkiezingen worden beïnvloed, er vinden politieke moorden plaats. We zíj́n al in oorlog – alleen ziet die er anders uit.’ Hoogleraar Internationale betrekkingen Daniel Thomas is helder: wie denkt dat vrede in Europa vanzelfsprekend is, sluit de ogen voor de w…

Researchmasterstudent geschiedenis Jesse Dijkshoorn werkte mee aan een transcriptiesysteem voor middeleeuwse teksten. ‘Leuk om de middeleeuwen toegankelijk te maken voor mensen.’

Hoe gaan we om met grote uitstoters van broeikasgassen? Zorgen scholen voor een sociale inclusieve omgeving voor alle kinderen? En hoe beschermen we de natuur? Deze vragen hebben twee dingen gemeen: het zijn complexe wereldwijde uitdagingen en data kunnen helpen om ze te beantwoorden. Mitra Baratchi…

Met optimale combinaties van antibiotica kun je bacteriën beter bestrijden en tegelijk voorkomen dat ze snel resistent worden. Wetenschappers uit vijf Europese landen gaan zulke combinaties vaststellen en anderen helpen dat te doen. De Leidse hoogleraar Coen van Hasselt coördineert het project.

Moderne mensen en neanderthalers leefden in Frankrijk en Noord-Spanje mogelijk tot 2.900 jaar naast elkaar totdat de neanderthalers verdwenen. Dat schrijven archeologen van de Universiteit Leiden en Cambridge University in een nieuwe publicatie in Scientific Reports.

Wat ooit begon als een PhD-project, is uitgegroeid tot een website met jaarlijks 120.000 unieke bezoekers. Met het platform OpenML wil onderzoeker Jan van Rijn bijdragen aan open science, en zo machine learning transparanter, toegankelijker en eerlijker maken.

Om onze gebouwen en steden duurzamer te maken, is het belangrijk om eerst te begrijpen waar ze van gemaakt zijn. Industrieel ecoloog Tomer Fishman (CML) ontvangt een ERC Starting Grant om de bouwmaterialen van gebouwen in het Zuidelijke deel van de wereld in kaart te brengen. 'Zonder gegevens kun je…

Ervaringen uitwisselen, inspiratie opdoen of bijpraten: het kan allemaal tijdens de Onderwijsparade op 30 juni aanstaande. Medeorganisator Anna Benjamins vertelt wat de middag in petto heeft.

Dit jaar viert Leiden University College (LUC) haar 15-jarig jubileum met als thema ‘Wereldwijde uitdagingen, lokale impact’. Het onderstreept hoe LUC met onderwijs en onderzoek mondiale vraagstukken aanpakt en tegelijk tastbare bijdragen levert in de Nederlandse samenleving.

Het superzware zwarte gat in het centrum van het Circinusstelsel slokt gas op via twee spiraalarmen. Dat ontdekte promovendus Wout Goesaert. Maar slechts een klein deel van het gas verdwijnt uiteindelijk in het zwarte gat, de rest wordt uitgespuugd.

Hoe helpen demonstratie-experimenten in de klas leerlingen om te leren chemisch redeneren? Dat onderzocht Marie-Jetta den Otter, promovendus bij het ICLON. Zij verdedigt haar proefschrift op 6 december.

De relevantie van inclusieve communicatie in deze tijd van globalisering, internationalisering en wereldwijde migratie is groot omdat nagenoeg iedereen met mensen uit verschillende landen en van verschillende religies te maken heeft. Nu worden mensen met een andere achtergrond nog vaak ‘culturalistisch’…

De uitdrukking ‘zingen als een nachtegaal’ moet misschien wel letterlijker worden genomen dan gedacht. Gedragsbioloog Verena Ohms toont in haar promotieonderzoek aan dat menselijke spraak en vogelzang meer overeenkomsten hebben dan eerst werd aangenomen. Ohms promoveert dinsdag 3 mei.

Een team van Europese astronomen heeft een weersysteem op basis van silicaat gevonden op een wollige gasplaneet rond de ster WASP-107. Het is voor het eerst dat astronomen zandwolken en -regen vinden. Ze concluderen bovendien dat de temperatuur dieper in de atmosfeer snel stijgt. 'De aanwezigheid van…

Sinds 8 januari is Sarah Wolff hoogleraar International Studies en Global Politics. Tijd voor een korte kennismaking over haar vakgebied en academische interesses.

Weleens gehoord van conversationele kunstmatige intelligentie (AI)? Iedereen die wel eens met Siri of Alexa communiceert, kent deze technologie. We gebruiken conversationele AI tegenwoordig dagelijks en het wordt steeds belangrijker in dienstverlening en verkoop. Een consortium van Nederlandse wetenschappers…

Hoe gaan mensen om met spanningen en stress, veroorzaakt door sociale veranderingen? Om dat te onderzoeken heeft de nationale wetenschapsfinancier NWO het project van de Leidse onderzoeker Daan Scheepers en Naomi Ellemers (Universiteit Utrecht) gehonoreerd. Scheppers: 'Ons ultieme doel is om polarisatie…

De Deense wetenschapper Niels Stensen zorgde in de 17e eeuw voor baanbrekende inzichten in de anatomie van het lichaam en de aarde. Het gedachtengoed van deze Leidse alumnus is nog altijd relevant, zo blijkt uit een expositie in de Oude Universiteitsbibliotheek.

Door efficiënter te bemesten met fosfor, is het mogelijk om te voldoen aan de vraag naar voedsel in 2050, zonder wereldwijd meer oppervlakte aan landbouwgrond te gebruiken. Dat ontdekten milieuwetenschapper José Mogollón en collega’s door verschillende toekomstscenario’s voor de voedselproductie en…

In de Volkskrant stelt Susanne Kamerling, associate fellow bij het ISGA, dat met Poetins invasie in Oekraïne ook het strategisch partnerschap tussen Rusland en China wordt getest.

SAILS hield samen met CAIRELab, het AI-expertisecentrum van het LUMC, een bijeenkomst waar zorgprofessionals en computerwetenschappers elkaar ontmoetten. De ontmoeting bleek vruchtbare aarde voor het ontstaan van samenwerkingen.

Doğukan Yilmaz koos voor een studie die aansloot bij zijn lievelingsvakken, en dat pakte goed uit. Voor zijn bachelorthesis ontwikkelde hij een nieuw model om een belangrijke chemische reactie beter te voorspellen. ‘Op de grens van wat mogelijk is op bachelorniveau,’ schrijven zijn begeleiders. Dankzij…

ICT, Onderwijs