Donderdag 17 november vond de 25e editie van de Multatulilezing met als thema "Botsende culturen – het menselijke bewaren in onmenselijke situaties" plaats in Breda. Historicus Gert Oostindie was een van de sprekers bij dit evenement.

Bij de overgang van het Neolithicum naar het Bronzen Tijdperk vond er een maatschappelijke botsing plaats tussen een door mannen gedomineerde oligarchie (ook wel het patriarchaat genoemd) en het matriarchaat. De laatste slaagde erin kwetsbaarheden in de 'bro-code' uit te buiten om het besturingssysteem…

In deeltjesversnellers worden elementaire deeltjes opgejaagd tot bijna de lichtsnelheid om ze vervolgens op elkaar te laten botsen. En dat met steeds hogere snelheden om de allerkleinste deeltjes te onderzoeken. Hoogleraar Theoretische Tatuurkunde Koenraad Schalm werpt hier licht op in Trouw.

Onderzoek

Zonder academische vrijheid zouden we misschien geen antibiotica hebben, en geen diepgaand begrip van het menselijk gedrag. Literaire kritiek, klimaatmodellen, en ecologisch herstel zouden sterk zijn beperkt, net als ethische reflectie op kunstmatige intelligentie, rechtvaardigheid, trauma, opvoeding,…

Je belastingsaangifte, Netflixen of autorijden: steeds meer dagelijkse activiteiten worden ondersteund door computerapplicaties. En omdat het zo moeilijk en duur is om software grondig te testen, zitten er in de meeste applicaties fouten. Promovendus Benjamin Lion maakte een wiskundig framework om dit…

Zelfs met de allermodernste technieken is het bijna niet te zien: een kosmische neutrino. Toch is het wetenschappers gelukt dit deeltje in beeld te brengen met een telescoop op 3450 meter diepte in zee. En dat kan helpen om ons universum beter te begrijpen. Leidse deeltjesfysici werkten mee aan dit…

Houthi-rebellen vallen schepen aan in de Rode Zee. De alternatieve omleiding via Zuid-Afrika is duur, terwijl een route via Antarctica maar één week kost. Vroeger nog een ‘no-go zone’, inmiddels een denkbaar alternatief. Pas wel op voor de nucleaire onderzeeërs…

Leidse wetenschappers en bedrijven ontvangen 1,37 miljoen euro om technologie voor de Einsteintelescoop te ontwikkelen. Deze ondergrondse telescoop gaat zwaartekrachtgolven meten en moet dus extreem gevoelig zijn. Het consortium doet daarom onderzoek naar het dempen van trillingen bij temperaturen rond…

Op de ESO-sterrenwacht La Silla in Chile zijn er drie Nederlands-Belgische telescopen in werking getreden. Deze zogeheten BlackGEM-array zal de zuidelijke hemel scannen om op jacht te gaan naar kosmische gebeurtenissen die zwaartekrachtgolven produceren, zoals fusies van neutronensterren en zwarte gaten.…

Pita Limjaroenrat (45) stond op het punt premier van Thailand te worden, maar in 2024 ontbond het Constitutionele Hof zijn progressieve Move Forward Party en verbood hem politiek actief te zijn. Hij reflecteert nu op de beleidswaarden die de partij groot maakten.

Niet alleen zijn eigen studenten, maar iedereen kan nu genieten van colleges van André Gerrits, hoogleraar Russische geschiedenis en politiek. Gerrits gaf in de week van 1 tot en met 5 juni bij de Universiteit van Nederland vijf colleges over Rusland. Kijk ze hier terug!

De ontmoeting tussen president Zelensky en Donald Trump markeert een historisch kantelpunt, stelt Rob de Wijk in zowel RTL Nieuws als EenVandaag.

Bram Klievink, Hoogleraar Digitalisation and Public Policy, vertelt in Trouw over waarom de overheid zo vaak de mist in gaat met dubieuze algoritmes.

Masterstudenten uit Leiden, Rotterdam en Delft helpen als scriptieonderzoek bij het oplossen van concrete problemen in Den Haag Zuidwest. Dat is de opzet van de zogeheten scriptiewerkplaats. We spraken twee studenten die meedoen aan dit project.

De eurocrisis van 2010 leerde ons dat het in de eurozone ontbrak aan economische harmonie en dat er fiscale integratie nodig is voor een stabiele euro. Kan deze integratie bestaan zonder te botsen met de nationale belangen van de lidstaten? Promovendus Frederik Behre onderzocht dit en verdedigt zijn…

Voedselzekerheid raakt aan mensenrechten, internationaal recht en duurzame ontwikkeling. Deze kaders zijn geen losse werelden, maar diep met elkaar verweven; iets wat schrijnend duidelijk wordt in tijden van klimaatcrisis, gewapend conflict en ongelijkheid.

Met het symposium ‘Hester’s Highlights’ nam de universiteit op 13 januari afscheid van rector magnificus Hester Bijl. De onderwerpen typeerden een turbulent decennium, zoals het bewaken van de academische vrijheid en grote maatschappelijke onrust. En hoe blikte Bijl zelf terug?

De presentatie van het themanummer Filosofie over Gilles Deleuze, waarbij verschillende sprekers hun reflectie gaven over deze filosoof, vond plaats op woensdagmiddag 20 juni in het Lipsiusgebouw. Zo’n veertig geïnteresseerden, waaronder studenten van de Honours Class 'Reading Deleuze' en het honourstraject…

Leiden-Delft-Erasmus introduceert dit jaar drie nieuwe minoren: Space Missions, (Re)imagining Port Cities: Understanding Space, Society and Culture en Living Education Lab. Marja Verstelle, Projectmanager Leiden-Delft-Erasmus onderwijs vertelt over het belang van multidisciplinair samenwerken voor de…

Nu het steeds eenvoudiger wordt om teksten te digitaliseren, lijkt het haast vanzelfsprekend om dat met alles wat ooit geschreven is te doen. Universitair docent Verena Meyer vindt dat te makkelijk gedacht. ‘We moeten ons verdiepen in de politieke en culturele effecten van digitalisering.’

Jasper Knoester is de decaan van de Faculteit Wiskunde & Natuurwetenschappen. Hoe gaat het met hem, wat doet hij precies en hoe ziet zijn dag eruit? In elke nieuwsbrief geeft Jasper een inkijkje in zijn leven.

Het Griekse alfabet dateert uit de achtste eeuw voor Christus. Althans, dat is waar de wetenschap lange tijd van uitging. Universitair hoofddocent Willemijn Waal gaat met een Vici-beurs onderzoeken of het Griekse alfabet niet al eeuwen ouder is, en in eerste instantie alleen werd geschreven op vergankelijke…

Van een space race tussen miljardairs tot de lancering van tienduizenden minisatellieten: het wordt steeds drukker in de ruimte. Dat betekent meer dan genoeg werk voor Tanja Masson-Zwaan, universitair docent aan het Internationaal Instituut voor Lucht- en Ruimterecht. Want wie bepaalt en bewaakt de…

Van telescopen tot sciencefiction: in één semester ontdekken studenten zonder natuur- of sterrenkundige achtergrond het heelal. De eerste lichting studenten begon afgelopen maand aan de nieuwe minor Our Universe.

Na vele jaren voorbereiding heeft CERN een baanbrekend nieuw experiment goedgekeurd: de Search for Hidden Particles (SHiP). Alexey Boyarsky was er vanaf het begin bij betrokken. ‘We weten dat er natuurkunde ontbreekt en die willen we vinden.’

Minuscule elementaire deeltjes die vanuit de ruimte op aarde botsen, kunnen ons een inkijk geven in de verre objecten waar ze vandaan komen. Maar dan moet je ze wel eerst weten te vangen. Met een Vidi-subsidie van NWO gaat onderzoeker Sjoert van Velzen ‘op jacht’ naar neutrino's die afkomstig zijn van…

De energietransitie is al een enorme uitdaging voor de samenleving, maar duurzaam grondstofgebruik is nog ingewikkelder. Toch is die minstens zo urgent. Ester van der Voet werkt er al decennia aan, onder meer binnen de Verenigde Naties. Per 1 februari is ze hoogleraar bij het Centrum voor Milieuwetenschappen…

Een boek schrijven over de recente geschiedenis van de Leidse universiteit in coronatijd. Dat betekende voor onderwijs- en beleidshistoricus Pieter Slaman (34): werken op zolder bij zijn ouders terwijl zij op zijn dochter pasten; veel online gesprekken en weinig tot geen bezoekjes aan het hoofdonderwerp…