De eerste Leiden Science Family Day op zaterdag 6 oktober was een groot succes. Tijdens het Weekend van de Wetenschap brachten ruim 700 bezoekers waarvan 350 kinderen een bezoek aan de faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen. Met een programma bomvol experimenten, lezingen, rondleidingen en demonstraties…

Wie door vroegnegentiende-eeuws Leiden wil zwerven en alles over de panden van toen en hun eigenaars wil weten, kan de sleutelstad nu vinden op www.hisgis.nl. Het oudste kadaster van de binnenstad van Leiden, stammend uit 1832, is vandaag ontsloten als eerste stad in het project HisGIS Nederlandse s…

In 2015 dacht Jorryt Matthee een extreem ver sterrenstelsel ontdekt te hebben waarin geen elementen zwaarder dan helium aanwezig waren, genaamd CR7. Drie jaar later toont hij via metingen met de ALMA-telescoop aan dat het sterrenstelsel toch koolstof bevat en zelfs in normale concentraties. De American…

Filosoof en voormalig Denker des Vaderlands Daan Roovers houdt op donderdag 11 december de 54e Huizingalezing in de Stadsgehoorzaal te Leiden. Onder de noemer 'Wat op het spel staat. De grenzen van politiek en fair play' zal Daan Roovers de ideeën van Huizinga vertalen naar deze tijd.

Tijdens de Nederlandse Astronomen Conferentie te Lommel, België (15 tot 17 mei 2013), zal de Pastoor Schmeitsprijs voor de Sterrenkunde worden uitgereikt aan Dr. Rychard J. Bouwens, verbonden aan de Sterrewacht van de Universiteit Leiden.

We moeten er alles aan doen om klimaatverandering te stoppen. Maar: de aarde blijkt veerkrachtiger dan gedacht. Dat is de verrassende conclusie van een internationaal team van ecologen en wiskundigen, waar ook de Leidse wiskundige Arjen Doelman bij betrokken was. Het team ontdekte dat ecosystemen kantelpunten,…

De faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen (W&N) heeft de samenwerking met China versterkt tijdens een groepsreis eind november. Afgevaardigden van vier instituten bezochten tien Chinese top universiteiten en interviewden meer dan 130 studenten tijdens PhD workshops in Beijing en Shanghai.

Zet een plant in de vensterbank en hij zal binnen enkele uren naar het licht gegroeid zijn. Voor het eerst is dit mechanisme in planten op moleculair niveau in kaart gebracht door Leidse biologen en onderzoekers uit Gent en Lausanne. Ze publiceerden hierover in het prestigieuze Nature Cell Biology.

Ionische vloeistoffen zijn belangrijk binnen de wetenschap omdat ze veel lading kunnen aanbrengen over een oppervlak. Leidse fysici hebben nu ontdekt dat het ladingsproces binnen een ionische vloeistof puur afhankelijk is van tegengestelde ladingen die elkaar aantrekken. Chemische reacties zijn soms…

Een internationaal team van sterrenkundigen onder Leidse leiding heeft een wervelwind van stof en gruis ontdekt in een baan rond een jonge ster. In het gruis is zich mogelijk een planeet aan het vormen. Het team van wetenschappers deed de ontdekking in de tijd die bouwers en bedenkers van een astronomisch…

Catherina Wilson is op 1 oktober 2012 aan ons Instituut begonnen met een promotieonderzoek.

De jaarlijkse bijeenkomst van de European Astronomical Society (EAS) vindt dit jaar plaats in Leiden. De grootste sterrenkundeorganisatie van Europa verwacht zo’n 1500 astronomen. De Universiteit Leiden is de organisator van EAS 2020, dat tegelijk met de jaarlijkse Nederlandse Astronomenconferentie…

Met meer dan duizend kilometer per seconde razen ze voort: de allersnelste sterren in ons Melkwegstelsel. Promovendus Fraser Evans deed onderzoek naar deze ongrijpbare hypersnelle sterren en ontdekte dat ze ons veel kunnen leren over bijvoorbeeld zwarte gaten en supernova’s.

Op vrijdag 28 november wordt de eerste De Zeeuw-Van Dishoeck Afstudeerprijs voor Sterrenkunde uitgereikt. De prijs, gefinancierd vanuit het nieuwe De Zeeuw-Van Dishoeck Fonds, heeft als doel om jong talent in de astronomie te stimuleren. Job Feldbrugge, afgestudeerd in Groningen, ontvangt de prijs van…

Ook planten maken groeihormonen aan, en kennen een proces van veroudering. Het bestuderen van de genen en de mechanismen hierachter is nuttig voor gewasveredeling en landbouw, maar ook voor medisch onderzoek. Dat stelt Remko Offringa, hoogleraar Ontwikkelingsgenetica van Planten. Oratie op 16 maart.

Onlangs werd bekend dat archeologen van de Universiteit Leiden bij opgravingen in Oegstgeest een zeer zeldzame zilveren schaal uit de eerste helft van de zevende eeuw hebben gevonden. Leidse historicus Hans Mol werpt een blik op deze vondst vanuit historisch perspectief.

Een team van astronomen onder Nederlandse leiding heeft ontdekt dat zware sterren anders ontstaan dan hun kleine broertjes en zusjes. Waar kleine sterren vaak een geordende schijf van stof en materie om zich heen hebben, is de materiaalaanvoer bij grote sterren een chaotische puinhoop. De onderzoekers…

Dave Lommen heeft ontdekt dat planeetvorming in een proto-planetaire schijf een verbazingwekkend homogeen proces is. Daarvoor bestudeerde hij met verschillende telescopen het stof zoals zich dat rond jonge sterren bevindt. Het onderzoek naar schijven rond jonge sterren staat centraal in “The first steps…

Psycholoog Bernadet Klaassens heeft een groot fMRI-onderzoek opgezet naar het effect van medicijnen op hersennetwerken bij veroudering en de ziekte van Alzheimer. Het leverde een unieke dataset op en zicht op een nieuwe methode om medicijnen te ontwikkelen voor patiënten met Alzheimer. Promotie op 6…

Tijdens de zwangerschap verandert de structuur van de hersenen, vooral in gebieden met sociale functies, stelt hersenwetenschapper Elseline Hoekzema. Die veranderingen blijven bestaan tot ten minste twee jaar na de geboorte. Publicatie in Nature Neuroscience op 19 december.

Cognitieve achteruitgang en angst bij de ziekte Parkinson worden vaak pas laat herkend, ondanks hun grote impact. Onderzoek van Marit Ruitenberg richt zich op nieuwe tests en methodes om deze symptomen eerder en specifieker zichtbaar te maken.

Vijf Leidse wetenschappers krijgen een Europese beurs om hun onderzoek een impuls te geven. Naast twee onderzoeken over kinderen ontvangen onderzoek naar hartrimtestoornissen en naar reuma een ERC-beurs.

Het lijkt alsof ze compleet hun eigen weg gaan, maar pubers zijn gevoeliger voor de mening van hun ouders dan ze soms doen voorkomen. Het puberbrein reageert sterk op kritiek of lovende woorden afkomstig van ouders. Dat blijkt uit een onderzoek van een interdisciplinaire onderzoeksgroep van psychologen…

Eveline Crone is lang niet de enige professor puberbrein op het internationale FLUX-congres. Leiden was vier dagen lang het centrum van onderzoek naar hersenontwikkeling. Opvoeders en beleidsmakers ontmoetten wetenschappers tijdens het publiekssymposium op 18 september.

Studeren voor studenten iets mooier en gezonder maken, daarvan droomt Anna van Duijvenvoorde. Samen met wetenschappers en studenten in Leiden, Birmingham en Keulen wil ze het effect onderzoeken van pro-sociaal gedrag en je leeromgeving op je beter voelen. De Leidse ontwikkelingspsycholoog vertelt over…

Hoe moet het onderwijs van de toekomst eruit zien? En hoe zorgen we ervoor dat jongeren zich optimaal ontwikkelen tot slimme en sociale volwassenen? Deze en andere vragen staan centraal in twee onderzoeksroutes van de Nationale Wetenschapsagenda. De routes presenteerden hun eerste resultaten op 19 februari…

Hoogleraar Neuropsychologie in Gezondheid en Ziekte Hanneke Hulst vertelt in haar oratie hoe zij de kloof tussen wetenschap en zorg probeert te overbruggen. ‘Om als neurowetenschapper daadwerkelijk bij te dragen aan oplossingen voor patiënten, moet je interdisciplinair werken.’

Wat gebeurt er in de hersenen van jongeren als ze geld winnen voor een ander? Psycholoog Elisabeth Schreuders laat zien dat verschillende soorten vriendschappen een andere reactie in de hersenen geven, met name bij stabiele vriendschappen later in de adolescentie. Promotie 6 maart.

Ineke van der Ham is op 1 januari benoemd tot hoogleraar Technologische Vernieuwingen in de Neuropsychologie. Ze onderzoekt hoe virtual reality en games mensen helpen beter te navigeren. Belangrijk, want goed navigatievermogen brengt ons meer dan alleen de route naar huis.

‘Dieren hebben emoties. Ze zijn intelligent en moeten gerespecteerd worden en ook beschermd’, vindt Mariska Kret. Daar moest nodig een boek over geschreven worden en dat heeft de Leidse hoogleraar cognitieve psychologie Kret dan maar zelf gedaan. ‘Tussen glimlach en grimas’ lijkt te voorzien in een…

Kindermishandeling is de kern van het werk van hoogleraar Lenneke Alink, tevens wetenschappelijk directeur van het instituut Pedagogische Wetenschappen aan Universiteit Leiden. “Het aanpakken van mishandeling verdient topprioriteit, laat daar geen misverstand over bestaan.” Maar het onderwerp verlangt…

Wat maakt het lichaam? Veranderen woorden de werkelijkheid? Deze en andere vragen kwamen aan de orde op de ICLON-nascholingsdag Filosofie over het examenthema ‘De vraag naar de mens in relatie tot techniek en wetenschap’.

Als ambassadeur van het Weekend van de Wetenschap weet Eveline Crone hoe een brug te slaan tussen wetenschap en praktijk. ‘Backstage in het brein van jongeren’ kon 7 oktober in Leiden. Dat kan nu ook met een lespakket op school en op de website KijkinjeBrein, officieel gelanceerd door de rector van…

Het gebeurt niet vaak dat een onderzoeksproject voor een tweedejaars bachelor vak wordt omgezet in een heus wetenschappelijk artikel. International Studies-studenten Pia Kurz, Coleen Gonner en Monika Bartnicka kregen dit wel voor elkaar. Wat was er nodig om dit te bereiken?

Snel geld verdienen in de drugshandel, geweld plegen of haast bezwijken onder prestatiedruk. In de vierdelige vodcast NeurolabNL Young spreken jongeren openhartig met neurowetenschappers over risicogedrag en prestatiedruk. Hoe vonden ze de weg weer terug?

Na Zhou (PhD bij het ICLON) onderzocht hoe docenten in het beroepsonderwijs leren tijdens stages in het bedrijfslven en hoe ze deze kennis toepassen op school. Promotie op 1 maart.

Een van de eersten die Sander Nieuwenhuis feliciteert met zijn belangrijkste Nederlandse onderzoekbeurs is de historicus Herman Paul, eveneens succesvol in deze Vici-ronde: ‘Leuk om te zien dat het ons allebei is gelukt.’ De Leidse cognitief psycholoog Nieuwenhuis vertelt over de zenuwslopende subsidieaanvraag…

In de MS Cognitietour gaan Leidse psychologen en neurowetenschappers met MS-patiënten en hun naasten in gesprek over de nieuwste wetenschappelijke kennis. Dat leidt tot nieuwe inzichten: ‘Een mevrouw vertelde hoeveel stress zij had van al die zorgverleners om haar bed.’

Door technologische en maatschappelijke ontwikkelingen komt er meer informatie op ons af dan ons brein kan verwerken. Hoe beïnvloedt dat onze besluitvorming, als individu en samenleving? En kan het ook beter? Dat gaat Lotte van Dillen met haar leerstoel onderzoeken.

Het Leiden Institute for Brain and Cognition (LIBC) houdt op 4 november het publiekssymposium ‘Onzekere tijden: struikelblok of springplank?’, dat de positieve kant van onzekerheid belicht. De bijeenkomst vindt plaats in de Stadsgehoorzaal in Leiden.

Wie zich goed voelt, is ook mentaal flexibeler en veerkrachtig. In een nieuw onderzoek laat een internationaal team van neurowetenschappers zien dat natuurlijke hersenopioïden die vrijkomen na beloningen de aandacht verbreden. Dat biedt nieuwe inzichten in stress, cognitie en welzijn.

Alumna Fleur van Elk slaagde cum laude voor de research masteropleiding Cognitive Neuroscience en begon haar PhD traject aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam. Voor Humans of Psychology vertelt Fleur over studeren, werken en wat ze wil meegeven aan psychologiestudenten.

Taalkundige Johan Rooryck gaat onderzoek doen naar leervermogen en kernkennissystemen, en hoe bezit in verschillende talen wordt uitgedrukt. Samen met collega-onderzoekers heeft hij twee NWO-subsidies van in totaal 2,75 miljoen euro ontvangen voor de onderzoeksprogramma’s ‘Knowledge and Culture’ en…

De mens is de ‘gedachtenleeskampioen’ van de natuur: veel beter dan alle andere levende wezens zijn we in staat om ons voor te stellen wat er in anderen omgaat. Dat komt onder meer door onze verhaalcultuur, denkt Max van Duijn. Promotie op 20 april.

Wat zijn de vaak onzichtbare cognitieve gevolgen van multiple sclerose? Die bracht Maureen van Dam tijdens haar promotieonderzoek in kaart. ‘De lichamelijke symptomen zien mensen meestal wel, maar de cognitieve symptomen verdienen minstens net zoveel aandacht.'

Lezing, Tuesday Talks: Science Insights

Investigating the intercultural connections that shaped practices of knowledge production in colonial Dutch Brazil.

Lezing, Astronomy on Tap

Leiden University archaeologists receive multiple awards for research on interaction between the Greek and Roman world and ‘The East’