Als symbool van het kwaad staat de Holocaust in het hart van de westerse herinneringscultuur. Maar die herdenking leidt tot heel uiteenlopende inzichten, stelt Cleveringa-hoogleraar Frank van Vree in zijn oratie. Is de geschiedenis een bron van identiteit of kritische reflectie?

Historicus Jan Grabowski en socioloog Barbara Engelking houden op 26 november samen de Cleveringa-oratie. Zij schreven een kritisch boek over de Holocaust in Polen en werden daarvoor aangeklaagd.

Het Midden-Oosten heeft een rijke literaire traditie, die steeds meer aandacht krijgt in het Westen. Moderne literaire werken behandelen hedendaagse kwesties, zoals de erfenis van het kolonialisme, de strijd tussen traditionalisme en moderniteit, de plaats van vrouwen in de maatschappij en de oorlog…

Debat

Wie door het centrum van Leiden loopt, komt hem misschien wel tegen, een aandachtig luisterende groep toeristen om hem heen. Koen van Toen, ofwel Koen Marijt, begon na zijn studie geschiedenis een eigen bedrijf, waarvoor hij onder meer historische rondwandelingen organiseert.

Nederland is sinds de Tweede Wereldoorlog veranderd in een multi-etnische samenleving. Mede onder invloed daarvan wordt het meer en meer gedwongen kritisch naar zichzelf en zijn verleden te kijken. Steeds vaker klinkt de roep om de overheersende visie die Nederland lange tijd op zijn koloniale verleden…

De dekolonisatieoorlog in Indonesië verliep gewelddadig mede doordat de Nederlandse krijgsmacht opereerde vanuit de gedachte dat ‘een opstand nu eenmaal hardhandig moest worden neergeslagen.’ Dat blijkt uit promotieonderzoek van historicus Christiaan Harinck aan het KITLV. Promotie 16 november.

Gert Oostindie, emeritus hoogleraar Koloniale en postkoloniale geschiedenis, is dit jaar de nieuwe Cleveringahoogleraar van de Universiteit Leiden. Hij is op 4 oktober door de universiteit benoemd. In zijn oratie op 24 november, getiteld Moed en Miskenning, spreekt hij over (academische) vrijheid in…

Jurist en mensenrechtenactivist Lilian Gonçalves-Ho Kang You is dit jaar de nieuwe Cleveringahoogleraar.

Waarom heeft de Surinaamse verzetsheld en onafhankelijkheidsstrijder Anton de Kom geen herdenkingsplek in zijn voormalige woonplaats Den Haag, maar zijn er wel straten vernoemd naar koloniale kopstukken? De studenten van universitair docent Anne Marieke Van der Wal-Rémy zetten zich in voor de oprichting…

Op 4 mei herdenkt de universitaire gemeenschap in Uur van Herinnering alle studenten en medewerkers die gedood werden in de Tweede Wereldoorlog. Ook is er aandacht voor onvrijheid en onderdrukking vandaag de dag. Drie vragen aan Amerikanist Sara Polak, voorzitter van het comité Uur van Herinnering.

Een meerjarig onderzoek naar de dekolonisatieoorlog in Indonesië heeft geleid tot nieuwe conclusies over deze periode. Docent Oude Geschiedenis Miko Flohr meent dat deze historie vele maler inclusiever kan worden belicht, bijvoorbeeld waar het de term 'bersiap' betreft.

Indiase boeren protesteren al maanden tegen hervormingen in de landbouw. Waar de protesten eerst vreedzaam waren, wordt de sfeer steeds grimmiger. In het programma Bureau Buitenland van NPO Radio 1 vertelde universitair docent Geschiedenis Carolien Stolte over hoe de aanhoudende boerenprotesten een…

Universitair docent Bart van der Boom was te gast bij M om de praten over de excuses van de uitgeverij van het boek over de mogelijke verrader van Anne Frank.

De thermostaat in de gebouwen van de Universiteit Leiden gaat twee graden naar beneden. In ruimtes die worden gekoeld, wordt de temperatuur ook aangepast. Hiermee geeft de universiteit gehoor aan de oproep van het kabinet om minder energie te gebruiken.

Lange avonden en gesloten universiteitsgebouwen vormen een perfecte combinatie om podcasts te luisteren. Het afgelopen halfjaar produceerden medewerkers, studenten en alumni van de Faculteit Geesteswetenschappen weer veel moois.

De Facultaire Onderwijsprijs van Geesteswetenschappen is gewonnen door Olja Karmanova. De docent Russisch kreeg de prijs uitgereikt tijdens de opening van het facultair jaar.

In een wereld vol oorlog, klimaatproblemen en torenhoge energieprijzen, is het goed om af en toe ‘slentertijd’ te nemen. Dat was de boodschap van decaan Mark Rutgers op de nieuwjaarsborrel van de Faculteit Geesteswetenschappen.

De rectoren van de acht Europese EUniWell-universiteiten zijn in juli bij elkaar gekomen in Leiden. Tijdens die bijeenkomst werd er gesproken over de toekomst van de alliantie die zich richt op gezamenlijk onderzoek en onderwijs op het gebied van welzijn.

Na de succesvolle videoclip 'Hoe is het conflict tussen Israëliërs en Palestijnen ontstaan?' (Universiteit van Nederland, 14 minuten, 1.2 miljoen kijkers), geeft hoogleraar Islam en het Westen Maurits Berger opnieuw analyse van het conflict, ditmaal in acht hoorcolleges van de Home Academy.

Graphic Novels en Comics hebben zich ontwikkeld van pulpstatus tot een geheel eigen medium. Deze vorm van vertelling beperkt zich niet tot superheldenverhalen, maar wordt inmiddels ook gebruikt om historische gebeurtenissen, klassieke of eigentijdse verhalen te verbeelden. Maar waar te beginnen met…

Lezing, Retired & Kicking

Debat

Lezing

Door het coronavirus, de Amerikaanse verkiezingen en de Brexitperikelen zou je bijna vergeten dat er in 2020 nog iets wonderbaarlijks gebeurde: de onderdrukte bevolking van Belarus (Wit-Rusland) kwam massaal in opstand tegen dictator Alexandr Loekasjenko, al 26 jaar aan de macht. Wat is er maanden later…

Een van de leuke aspecten van mijn werk is dat ik met zoveel verschillende alumni in contact kom. Het is ontzettend belangrijk dat we met onze alumni al op jonge leeftijd een goede band opbouwen. De universiteit kan oud-studenten helpen bij het verder ontwikkelen van skills en het uitbreiden van hun…

Het was nog even spannend of de prominente Amerikaanse politicus Nancy Pelosi naar Taiwan zou afreizen. Maar afgelopen dinsdag kwam ze - tot groot ongenoegen van China - toch op bezoek. Azië-expert Casper Wits vertelt waarom China zo fel reageerde en wat het bezoek voor gevolgen kan hebben.

De gasprijzen overstijgen inmiddels de 300 euro per megawattuur – een recordprijs. De energietransitie van fossiele energie (aardgas, steenkool, aardolie) naar hernieuwbare energie is dus op korte termijn wenselijk. Maar hoe krijg je een maatschappij (en haar burgers) nu zo ver om om te schakelen naar…

Een deel van de westerse ambtenaren worstelt met het eigen regeringsbeleid inzake het conflict tussen Israël en Gaza. In verschillende landen organiseerden zij uit protest petities en demonstraties. Sommige ambtenaren namen zelfs ontslag. Tijdens een bijeenkomst op de Campus Den Haag deden drie oud-ambtenaren…

‘Een moslim en een jood in het huis van God.’ Zo introduceerde historicus Nadia Bouras het gesprek met haar collega Sara Polak in de Leidse Hooglandse Kerk. Ze bespraken de oplopende spanningen vanwege de oorlog tussen Israël en Hamas. ‘Durf elkaar vragen te stellen.’

Aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog kende Leiden de grootste Indonesische studentengemeenschap van Nederland. Veel van deze studenten belandden in het verzet tegen de Duitse bezetter. Daarna vochten sommigen van hen voor een onafhankelijk Indonesië.

Prof.dr.ir. Marcel Reinders is data science specialist aan de TU Delft. Met slimme algoritmes zoekt hij naar verbanden in complexe data. Zo bestudeert hij bijvoorbeeld patronen in DNA die leiden tot afwijkend gedrag van cellen. Met die kennis kunnen ernstige ziektes zoals alzheimer en verschillende…

Hou jij ook van een stad waarin de natuur vrijuit en uitbundig kan bloeien, kruipen en fladderen? En heb je wel zin in een challenge in de frisse buitenlucht? Pak dan je mobiel en doe vanaf 22 mei mee met de BioBlitz 'Hoger Onderwijs Bloeit'.

Leidens Ontzet staat bol van de tradities en inmiddels is ook de WetenschapsWarenMarkt niet meer weg te denken. Bij verschillende marktkramen konden Leidenaren meer horen over Leids onderzoek of er zelf aan meedoen. Zo deden ze midden op straat een ‘operatie’

Ben je op zoek naar een transparante én gratis beschikbare manier om je wetenschappelijke artikelen in te dienen voor peer review? Peer Community In (PCI) maakt dit mogelijk! Dit door de Universiteit Leiden ondersteunde platform biedt daarmee een mooi alternatief voor publicaties in traditionele peer-reviewed…

Waarom maken kwetsbare groepen minder gebruik van toeslagen waar zij wel recht op hebben? Max ten Velde onderzocht het in zijn scriptie voor de master Management van de Publieke Sector en is daarmee genomineerd voor de scriptieprijs van de Algemene Rekenkamer.

Wat hebben lakenhandel en slavernij met elkaar te maken? Best veel, bewijst de bachelorscriptie van geschiedenisstudent Sjoerd Ramackers. Hij toont aan dat lakenhandelaar Daniel van Eijs nauw verbonden was aan vier plantages in Berbice, een voormalige Nederlandse kolonie aan de noordkust van Zuid-Am…

Het Leidse interdisciplinaire onderzoeksprogramma Global Transformations and Governance Challenges (GTGC) en de Ambassade van Ierland houden samen in Den Haag een bijzondere boekpresentatie. Op 13 november spreekt Gerry Finnegan, een oud-directeur aan de Internationale Arbeidsorganisatie (ILO), over…

Universitair docent Alisa van de Haar ontvangt een Veni-subsidie voor een onderzoek naar hoe Nederlandse vluchtelingen in de zestiende eeuw hun taalkennis gebruikten voor de wederopbouw van hun leven. Van de Haar vertelt wat ze gaat doen en wat het belang is van haar onderzoek.

Op 21 april 2022 bezocht Cleveringahoogleraar Jan Grabowski Leiden. Zijn bezoek stond in het teken van de rol die het recht en geschiedschrijving spelen in het vormgeven van collectieve herinneringen.

De belangstelling voor het slavernijverleden is groter dan ooit, maar over Afrika zelf gaat het maar zelden. Historicus Martin Bossenbroek beschrijft in zijn boek De Zanzibardriehoek de laatste episode in de slavernijgeschiedenis van Oost-Afrika, gezien door de ogen van de direct betrokkenen. De Zanzibardriehoek…

Een perfecte wereld, wie wil dat niet? Maar wat perfect is, daar valt over te twisten. Wat voor de één geweldig is, is voor de ander desastreus. Promovenda Zeynep Anli nam de toekomstdroom onder de loep door te kijken naar gender-separatistische utopieën.

In 2025 verscheen "De dagen branden als papier – De eeuw van de familie Tsjoekovski". In deze uitgebreide familiegeschiedenis geeft de Leidse slaviste Petra Couvée het drama van de Russische twintigste eeuw een menselijk gezicht aan de hand van de lotgevallen van de Tsjoekovski’s.

Er gebeurde veel het afgelopen jaar! 2023 was een bewogen jaar waarin meerdere oorlogen woedden waarover onze experts duiding konden bieden. Het was ook het jaar waarin het kabinet excuses maakte voor het slavernijverleden. Leidse geesteswetenschappers stonden aan de basis hiervan met hun onderzoek…

Lezing, Haags Actualiteitencollege

Ze geven sturing aan de meest uiteenlopende bachelor- en masteropleidingen, maar hebben in hun werk toch meer dan genoeg overeenkomsten om te bespreken: op 25 april kwamen opleidingsdirecteuren en -voorzitters voor de tweede keer samen om kennis en ervaringen uit te wisselen en door rector magnificus…

Slaafgemaakten in de bediening zetten, bestuurder worden van de West-Indische Compagnie of uniformen maken voor het koloniale leger. Ook vele Leidenaren speelden op hun manier een rol in het koloniale en slavernijverleden. Historici doen vooronderzoek en vinden opvallende voorbeelden.

Rosanne Baars werkt sinds november 2023 als VENI-onderzoeker bij de sectie Algemene Geschiedenis. Ze is begonnen aan haar nieuwe project ‘Women, Intelligence and Diplomacy in Eighteenth-Century Istanbul’.