In 2025 vieren we dat de Universiteit Leiden al 450 jaar de tijd vooruit is. Bij Studium Generale grijpen we het lustrum aan om de Leidse Universiteitshoogleraren en interdisciplinair onderzoek in de schijnwerpers te zetten. Op iedere avond vertellen twee wetenschappers uit verschillende vakgebieden…

Lezing, Studium Generale

Eduard Fosch-Villaronga, hoofdonderzoeker van het ERC StG Safe and Sound-project heeft onlangs Arnau Izaguerri van de United Nations Conference on Trade and Development (UNCTAD) ontmoet om mogelijkheden voor samenwerking te verkennen. De focus van het gesprek was het benutten van synergieën op het gebied…

Hoe leren jonge zebravinken zingen? Een onderzoeksteam onder de leiding van Katharina Riebel heeft een ‘RoboFinch’ ontwikkeld om dat te bestuderen. De afgelopen vier jaar heeft de groep ‘Seeing voices’ de robotvogel ontworpen. En met succes: jonge zebravinken luisteren er vol enthousiasme naar.

Wetenschappers van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid en het LUMC ontvangt een subsidie voor een onderzoek naar de manier waarop zorgverleners en patiënten gezamenlijk betere beslissingen kunnen nemen.

Ook in de ruimte gelden regels. Het Internationaal Instituut voor Lucht- en Ruimterecht van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid houdt zich hiermee al sinds 1985 bezig. In het kader van de dag van de Internationale Ruimtevaart op 12 april vier vragen over het ruimterecht.

Vaccinatie, euthanasie en voedselverspilling. Een kleine greep uit de actuele, maatschappelijke onderwerpen die honoursstudenten van de Faculteit Sociale Wetenschappen (FSW) op 14 december hebben gepresenteerd.

‘AI kan echt nog niet zoveel als een hoop mensen denken’, zegt informaticus en psycholoog Roy de Kleijn. Hij probeert robots schijnbaar eenvoudige dingen te leren, en ontdekt daardoor telkens weer hoe knap de menselijke intelligentie in elkaar zit. Drie dingen die computers nog lang niet kunnen.

De geschiedenis van de LGTBI+-gemeenschap, diepgaand getekend door episodes van geweld, repressie en discriminatie, is ook de geschiedenis van de strijd voor sociale verandering en de verovering van burgerrechten, zonder welke hedendaagse westerse democratieën niet te begrijpen zouden zijn. Recentelijk…

NWO heeft meer dan 10 miljoen euro toegekend voor mensgericht AI onderzoek in ELSA Labs (elk 2.1M€). Universiteit Leiden participeert in twee van deze vijf onderzoeksprogramma’s.

Wat doe je als kinderen vragen stellen over terrorisme, en kun je voorkomen dat ze bang worden? Evin Aktar, universitair docent Psychologie in Leiden, onderzoekt het met behulp van robots. Ze vertelt erover in alumnimagazine Leidraad.

Tessa Verhoef van het Leiden Institute of Advanced Computer Science en Eduard Fosch-Villaronga van eLaw – Centrum voor Recht en Digitale Technologie hebben een artikel geschreven over hoe affectief computergebruik inclusief en divers moet zijn en voor iedereen moet werken.

Vrijdag 17 november maakten zo’n 40 meiden uit 5 en 6-vwo kennis met het vakgebied Informatica tijdens de eerste Informatics Ladies Day.

Afhankelijk van de omstandigheden kunnen korrelige materialen zoals zand verschillende vormen aannemen. Hoe komt deze verandering en het uiteenvallen van deze materialen tot stand? Natuurkundige Corentin Coulais ontwierp een model om de geheimen achter dit fenomeen te ontrafelen. Op 7 november verscheen…

Een stukje geribbeld rubber functioneert als een eenvoudige computer, met geheugen en het vermogen om tot twee te tellen. Leidse natuurkundige onderzoekers publiceren erover in het tijdschrift PNAS. ‘Simpele materialen kunnen informatie verwerken, en wij zijn bezig de principes daarvan te achterhale…

André Kuipers neemt in zijn gastcollege op 22 januari scholieren en studenten mee op zijn ruimtereis. Zijn missie: leerlingen en studenten warm maken voor wetenschap en techniek.

Rafaëlle Kwakkel is student Literary Studies: Literature in Society. Naast haar studie werkt ze bij Studium Generale en is ze graag creatief bezig.

Op dinsdag 6 september is het facultaire jaar 2022-2023 begonnen met Leiden Law Op 1, onze jaarlijkse live talkshow vanuit het Kamerlingh Onnes Gebouw. Met het bestuur, wetenschappers en studenten keken we vooruit naar het nieuwe collegejaar.

Metamaterialen hebben eigenschappen die afhankelijk zijn van hun vorm en architectuur. Onderzoekers van AMOLF, Universiteit Leiden en de Universiteit van Tel Aviv vonden een nieuwe manier om deze metamaterialen en hun eigenschappen te ontwerpen door expres foutjes in te bouwen. Ze publiceren hun resultaten…

Hoe functioneer jij in een denktank die een crisis moet oplossen? Tientallen eerstejaars van het honourstraject Wetenschap & Samenleving namen de proef op de som. Vrijdag 18 juni 2018 presenteerden zij met posters en pitches het resultaat van hun gebrainstorm.

Onder leiding van Artificial Intelligence-experts Marlies van Eck en Ronald van den Hoogen is het multidisciplinaire opleidingsprogramma samengesteld. Dit is de eerste editie van postacademische leergang van het Leidse PAO-bureau en extra bijzonder is dat de leergang volledig online plaatsvindt.

Als postdoctoraal onderzoeker bij eLaw, die de vele raakvlakken tussen recht, gender en technologie verkent, heeft Carlotta Rigotti onlangs deelgenomen aan een baanbrekende internationale workshop gericht op het bestrijden van beeldgerelateerd seksueel misbruik (IBSA) op de CAIS-locatie in Bochum, D…

Van een Toscaanse escaperoom tot wetenschappelijke bloemillustraties, en van Chinese ondertiteling tot nieuwe lesmethodes voor scholieren, werkelijk alles kwam voorbij op de allereerste Honours College Conferentie. ‘Je krijgt de kans om buiten de gebaande paden van je studie te gaan.’

Technologische ontwikkelingen gaan in een razend tempo, zo ook op het gebied van kunstmatige intelligentie. Voor minderheidsgroepen zoals de LHBT+ gemeenschap kan die ontwikkeling echter gevaarlijk zijn, schrijft onderzoeker Eduard Fosch Villaronga in een ingezonden brief in Nature Machine Intellige…

Het project Hybrid Intelligence ontvangt 19 miljoen euro uit het Zwaartekracht-programma van NWO. Het consortium bestaat uit zes Nederlandse universiteiten en combineert menselijke en kunstmatige intelligentie, met als doel de menselijke intelligentie te versterken in plaats van te vervangen. De Leidse…

Eerder dit jaar verwierf Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL) de oudst bekende plattegrond van het Nederlandse eiland Deshima in Japan. Op de plattegrond staan woonhuizen, pakhuizen en zelfs een paardenstalling in detail afgebeeld. Maar hoe leefden de Nederlanders eigenlijk op dat piepkleine afgesloten…

Achttien onderzoekers van de Universiteit Leiden krijgen een Veni-subsidie van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Deze beurs biedt veelbelovende jonge wetenschappers de mogelijkheid om gedurende drie jaar hun eigen ideeën verder te ontwikkelen.

Alumni-activiteit

Op 16 februari 2017 organiseerde het Leiden University Dual PhD Centre in samenwerking met VNO-NCW Den Haag en het Ministerie van Economische Zaken een netwerkbijeenkomst over regeldruk bij ondernemers. Ondernemers, beleidsmakers en – uitvoerders, academici en belangenorganisaties gingen met elkaar…

Zowel de Universiteit Leiden en TU Delft als de Erasmus Universiteit Rotterdam zijn belangrijke spelers in de wereld van machines die zelf leren en kunnen samenwerken met mensen. De drie universiteiten zijn bovendien sterk vervlochten op AI-gebied en willen die krachtenbundeling in de toekomst gaan…

Met een live online nieuwjaarsevenement vanuit de Oude Sterrewacht is op dinsdag 12 januari 2021 het nieuwe jaar ingeluid. Decaan Joanne van der Leun bracht een toost uit op 2021 en uiteraard werden de jaarlijkse Meijersprijzen en scriptieprijzen uitgereikt.

Het spanningsveld tussen literatuur en recht, daar wil Frans-Willem Korsten zich als kersverse hoogleraar Literatuur, Cultuur en Recht mee bezighouden. Dat betekent onderzoek doen, maar zeker ook onderwijs geven. ‘Den Haag is van doorslaggevend belang voor de geesteswetenschappen.’

Treinen die niet rijden, enorme rijen op Schiphol, kinderopvang die dicht blijft en lange wachttijden in de zorg. Het zijn allemaal gevolgen van het personeelstekort. Econoom Lars van Doorn ziet een paar oplossingen die kunnen helpen, maar heeft ook minder goed nieuws.

Universitair docent Tazuko van Berkel heeft een Vidi-subsidie van 800.000 euro bemachtigd. Daarmee kan zij onderzoek verrichten naar het mensbeeld dat spreekt uit economische teksten uit de Griekse oudheid.

Een internationaal consortium onder leiding van Olaf van Vliet heeft een Horizon Europe subsidie van 3,4 miljoen euro gewonnen. In het onderzoek staat centraal hoe wereldwijde sociale veranderingen zoals migratie, digitalisering en de klimaattransitie de arbeidsmarkt beïnvloeden en wat daar de gevolgen…

Martin van Hecke en Anne Meeussen publiceren in het tijdschrift Nature over mechanische metamaterialen. Ze hebben een nieuwe klasse multistabiele materialen ontdekt. Dit is gebaseerd op ribbeltjes plastic.

Brandwonden herstellen met een speciale stof uit inktvistanden. Dat is het doel van 11 ambitieuze Leidse studenten die dit jaar mee doen aan de internationale wedstrijd iGEM. Om hun project deze zomer uit te kunnen voeren, willen de studenten bijna tienduizend euro ophalen.

Zes wetenschappers van de Universiteit Leiden krijgen een ERC Starting Grant. Met deze subsidie van gemiddeld 1,5 miljoen euro kunnen onderzoekers hun eigen project lanceren, een eigen onderzoeksteam vormen en hun beste ideeën uitvoeren.

Professor Tom Lubensky (University of Pennsylvania) verblijft deze zomer in Leiden als de 64e Lorentz-hoogleraar op de afdeling theoretische fysica. Hij is een pionier in het veld van theoretische zachte materie en winnaar van de prestigieuze Buckley Condensed Matter Prize. We spreken hem over zijn…

Werken aan veerkrachtige samenlevingen, transparante wetenschap en aansluiting op de arbeidsmarkt – dat zijn de drie thema’s waar de Maatschappij- en Gedragswetenschappen van de Nederlandse universiteiten op inzetten. Op 11 februari presenteerden zij een gezamenlijk sectorplan aan Marcelis Boereboom,…

Een organ-on-a-chip is een miniscuul weefseltje dat is gekweekt op een chip en dezelfde eigenschappen heeft als het orgaan als in het menselijk lichaam. Paul Vulto is Leids alumnus, onderzoeker en CEO bij Mimetas. Dit biotechbedrijf op het Leiden Bio Science Park houdt zich bezig met deze volgende generatie…

De jaarlijkse LION Image award gaat naar de foto van een 30 micrometer lang 3D-geprint bootje dat in oktober viraal ging, ingediend door Rachel Doherty van de groep van Daniela Kraft.

Met 444 jaar Geesteswetenschappen was er genoeg te vieren dit jaar. Het einde van 2019 is in zicht: een mooie gelegenheid om te kijken wat er het afgelopen jaar speelde op de Faculteit Geesteswetenschappen.

Promotie

Dit onderzoeksproject wordt mogelijk gemaakt door een onderzoekssubsidie van Instituut Gak.

Lezing

De Engelstalige interdisciplinaire minor ‘AI and Society’ behandelt de rol van kunstmatige intelligentie in onze samenleving. Het interdisciplinaire karakter biedt student én docenten een grote meerwaarde. Kijk mee in de collegezaal.

NWO heeft veertien Leidse wetenschappers een Vidi-beurs toegekend. Met deze beurs van maximaal 850.000 euro krijgen onderzoekers de kans om in de komende vijf jaar een nieuwe onderzoeksgroep op te zetten en een vernieuwende onderzoekslijn te ontwikkelen.