Inzicht in het gedrag van kleine druppels in onze cellen kan helpen in de zoektocht naar nieuwe medicijnen,. Een team van Leidse onderzoekers heeft een baanbrekende methode ontwikkeld om te onderzoeken hoe kleine celdruppels veranderen van vloeibaar naar vast. Deze overgang speelt een rol bij verschillende…

Organen en weefsels uit het lab kunnen in de toekomst mensen met orgaanfalen genezen. Micha Drukker is ervan overtuigd dat dit dankzij stamcellen werkelijkheid wordt. Op 18 november houdt de hoogleraar Stem Cells, Developmental Biology and Technology for Innovative Drug Research zijn oratie.

De nervus vagus zorgt voor een directe verbinding tussen de darmen en de hersenen. Die zenuw stimuleren maakt dat mensen minder aandacht besteden aan droevige gezichtsuitdrukkingen. Dit blijkt uit onderzoek van de psychologen Katerina Johnson en Laura Steenbergen, gepubliceerd in het tijdschrift Neu…

Hoe leer je leren? Daar waren ze bij Het Klokhuis nieuwsgierig naar. Judith Schomaker legde het uit aan Nizar en gaf drie handige leertips mee.

Mensen met beperkingen vinden dat hun expertise over bijvoorbeeld het locked-in-syndroom onvoldoende wordt gehoord. 'Zonde', stelt psycholoog Femke Nijboer, 'want zo missen zorg en industrie een kans op betere producten.'

Psychologen Marieke Tollenaar, Anne Miers en Esther van den Bos ontvingen via het Leids Universiteits Fonds en Stichting Praesidium Libertatis donaties om cruciale eerste stappen te zetten in onderzoeksprojecten die op termijn zou kunnen bijdragen aan het welzijn van kwetsbare jongeren.

Vier jonge Leidse onderzoekers kunnen met een Rubiconsubsidie van NWO naar het buitenland. En net als voorgaande jaren komt tegen de bedoeling van de Rubicon een Nederlandse onderzoeker van een andere universiteit naar Leiden.

Wetenschap en maatschappij ontmoeten elkaar in de Leidse Nacht van Kunst & Kennis op 20 september. Maatschappelijke organisaties stellen alvast prikkelende vragen aan onze topsprekers. Een bezoeker van Naturalis heeft een vraag voor Menno Schilthuizen, hoogleraar Evolutiebiologie.

Van de vier NWO-Spinozapremies gingen er dit jaar maar liefst twee naar Leidse onderzoekers. Op 12 september werden de hoogste wetenschappelijke onderscheidingen uitgereikt aan Michel Orrit en Eveline Crone. Zij ontvingen 2,5 miljoen euro.

Er lijken genen te zijn die invloed hebben op hoe ons brein zich in de loop der tijd ontwikkelt. Een groot internationaal consortium heeft dit met een uitgebreide studie ontdekt. De resultaten van het onderzoek zijn recent gepubliceerd in Nature Neuroscience.

Hoe spoor je mensen met een hoog risico op hart- en herseninfarcten op? En hoe kun je slagaderverkalking beter behandelen? Die vragen houden onderzoeker Marie Depuydt bezig. Ze doet onderzoek naar cellen van ons afweersysteem die ervoor zorgen dat slagaderverkalking steeds erger wordt. ‘Het is een uitdagende…

De Leidse biofysica Martina Huber was de eerste die ontdekte dat een eiwit dat mede verantwoordelijk is voor de ziekte van Parkinson de vorm van een verstrengeld hoefijzer kan hebben. Een bijzondere ontdekking want het eiwit is nagenoeg onzichtbaar.

De ziekte van Alzheimer en kanker zijn twee voorbeelden van ziektes die verband houden met slecht functionerende cellulaire patronen. Het onderzoek van celweefsel neemt echter veel tijd in beslag en levert bovendien veel gegevens op. Om de analyse van gegevens te vergemakkelijken ontwikkelden Antonios…

Van de bescherming van cultureel erfgoed tot het ontstaan van sociale angststoornissen: vier jonge onderzoekers van de Universiteit Leiden gaan promotieonderzoek verrichten naar uiteenlopende onderwerpen met NWO-financiering uit het programma Onderzoekstalent.

Onderzoekers van de Universiteit Leiden onder leiding van Mario van der Stelt (Leids Instituut voor de Chemie) wijzen ‘gouden standaarden’ aan om nieuwe pijnstillers te ontwikkelen die gebaseerd zijn op de medicinale werking van cannabis. Publicatie in Nature Communications.

Universitair docent Klinische Psychologie Laura Steenbergen ontvangt een donatie van Stichting Klei & Zand om onderzoek te doen naar de microbiota-darm-brein-as: hoe de werking van de darmflora samenhangt met emotioneel welzijn. Zo’n persoonlijke donatie biedt, in tegenstelling tot aangevraagde subsidies,…

Anne-Laura van Harmelen ontvangt een Vidi-financiering van NWO. Met dit talentprogramma gaat Van Harmelen onderzoeken wat de sociale en neurobiologische mechanismen van veerkracht bij jongeren met jeugdtraumatische ervaringen zijn.

Kunnen mensen aanvoelen waar het noorden is, door middel van zogenoemde magnetoreceptie? Die vraag intrigeert masterstudent Björn Keyser (Media Technology) zo erg dat hij een crowdfundingsactie heeft opgezet om dit samen met het California Institute of Technology te onderzoeken.

Het onderzoeksproject Mechanisms Of DEMentia (MODEM) krijgt een subsidie van 5.900.000 euro van ZonMw. Binnen deze samenwerking gaan meerdere partijen, waaronder het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC), onderzoek doen naar de oorzaken van dementie.

Nanomaterialen kunnen veel verder doordringen in onze voedselketen dan tot nu toe werd gedacht. Dat komt doordat de deeltjes in elk organisme in de keten van vorm en grootte blijken te veranderen. Onderzoekers van het Centrum voor Milieuwetenschappen Leiden ontdekten dit bij toeval, toen zij een door…

Geheimzinnige eiwitvezels hopen zich op in de hersencellen van mensen met Alzheimer en andere neurodegeneratieve afwijkingen. De Leidse natuurkundige Louise Jawerth ontvangt een Vidi-onderzoekssubsidie om uit te zoeken hoe deze vezels zich vormen.

Kinderen met een autismespectrumstoornis kunnen zich wel verplaatsen in de gedachten van een ander. Ze raken alleen sneller overprikkeld door andermans emoties, en dat leidt tot meer agressie. Dit zijn de nieuwste inzichten uit het onderzoek van ontwikkelingspsycholoog Carolien Rieffe en haar colleg…

Kunstmatige intelligentie kan artsen helpen om beelden, zoals MRI-scans, te analyseren. En dat is hard nodig om de druk op zorgpersoneel te verlichten.

Moeders zijn gemiddeld beter in staat om hun gedrag af te stemmen op de behoeften van hun kinderen dan vaders. Dit is een van de bevindingen van Liesbeth Hallers-Haalboom in haar promotieonderzoek naar de opvoedpraktijk in gezinnen met twee kinderen.

Acht grote wetenschappelijke consortia ontvangen onderzoekssubsidies van de Nederlandse organisatie voor wetenschappelijk onderzoek (NWO), en de Universiteit Leiden is bij al deze projecten betrokken. Voor vier subsidies is Leiden hoofdaanvrager.

Pubers zijn opvallend goed in het bedenken van creatieve oplossingen. Daarin zijn ze ook nog eens beter te trainen dan volwassenen. Bij bepaalde creatieve opdrachten presteren ze juist slechter. Promovenda Sietske Kleibeuker: ‘Die kennis schept kansen voor het onderwijs.’ Promotie 9 februari.

Voor veel scheikundigen aan de universiteit is het de ultieme droom: een middel ontwikkelen dat écht bij patiënten terechtkomt. Maar de weg daarnaartoe is lang en onzeker. Nu mag het Leidse middel nizubaglustat door naar de derde fase van klinisch onderzoek. Dat is mogelijk dankzij een investering van…

Meer dan 400 geïnteresseerden zijn afgekomen op de NGL-publiekslezing van Kavli-prijswinnares Ewine van Dishoeck. ‘Wat fijn dat u in zulke grote getalen gekomen bent. Ik ben er bijna sprakeloos van, maar dat is natuurlijk niet handig vanavond!’ Gelukkig neemt van Dishoeck haar publiek een minuut later…

Amir Zamanipoor Najafabadi, arts en onderzoeker van de afdeling Neurochirurgie van het LUMC, onderzoekt hoe de behandeling van een meningeoom het leven van patiënten op de lange termijn beïnvloedt. Recentelijk verdedigde hij zijn proefschrift; een unieke gebeurtenis waarbij een patiënt onderdeel was…

Geheime berichten versturen, wachtwoorden veiligstellen of simpelweg een tekst onleesbaar maken? Het heeft allemaal te maken met wiskunde. Afgelopen week is het jaarlijkse PRE-Classes programma van start gegaan. De middelbare scholieren die deelnemen aan het wiskunde traject zijn straks experts op het…

De psychologen Anna van Duijvenvoorde en Sandy Overgaauw hebben ieder een Sara van Dam beurs gekregen van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW). De beurs is opgezet als een samenwerkingsproject tussen onderzoekpartners uit Nederland en Israël voor onderzoek naar de ontwikkeling…

Achttien onderzoekers van de Universiteit Leiden krijgen een Veni-subsidie van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Deze beurs biedt veelbelovende jonge wetenschappers de mogelijkheid om gedurende drie jaar hun eigen ideeën verder te ontwikkelen.

Festival

Zich onderdompelen in kunst en wetenschap. Dat deden de vierduizend bezoekers van de Nacht van Kunst & Kennis op 17 september. Ze konden kiezen tussen tientallen lezingen, proefopstellingen, doe-dingen en veel kunst.

In 2018 studeerde Lucia Langerak cum laude af in de Egyptologie. Ook haar bachelor haalde ze cum laude. ‘Ik ben uitzonderlijk als Egyptoloog, alleen al omdat ik nooit in Egypte ben geweest.’ Ze zet zich nu bij de universiteit in als coördinator van het Access & Support Platform voor studenten en medewerkers…

Promotie

Antwoord op veelgestelde vragen over onderzoek met proefdieren bij de Universiteit Leiden. FAQ

Hoe leef je lang en leuk in Leiden? Ontdek het tijdens het Leids Kennisfestival voor gezondheid en welzijn op 22 juni, waar veel onderzoekers hun onderzoek en onderwijs op dit gebied op een aansprekende manier presenteren.

Jongeren met goede vriendschappen ervaren minder angst- en depressieklachten, ontdekte promovenda Iris Koele in haar onderzoek naar de sociale relaties van middelbare scholieren. ‘Als psycholoog neem ik vrienden mee in het behandelplan: wie bel je als het even niet gaat?’

Om het ziekteverloop van de Ziekte van Alzheimer beter te begrijpen, is volgens Frédérique Kok een strategische en gestructureerde aanpak nodig: de Mastermindmethode. Met haar LUF-subsidie wil Kok data van hoge kwaliteit verzamelen om een wiskundig model maken dat het ontstaan van de ziekte kan herkennen…

Wonderlijke planten, duizelingwekkende patronen en pulserende klanken: Leidse wetenschappers onderzoeken op het festival Lowlands wat de effecten zijn van een virtuele psychedelische trip op lichaam en geest. Waarom is dat mogelijk interessant voor therapieën?

Psycholoog Bernadet Klaassens heeft een groot fMRI-onderzoek opgezet naar het effect van medicijnen op hersennetwerken bij veroudering en de ziekte van Alzheimer. Het leverde een unieke dataset op en zicht op een nieuwe methode om medicijnen te ontwikkelen voor patiënten met Alzheimer. Promotie op 6…

Dit jaar viert de Universiteit Leiden haar 444ste verjaardag. En bij een feest hoort muziek! Dat vindt ook neuropsycholoog Rebecca Schaefer. Als kind was ze al gefascineerd door muziek, en nu onderzoekt zij hoe het komt dat we er blij, actief of juist rustig van worden.

Op 17 september vindt het jaarlijkse evenement de Nacht van Kunst & Kennis plaats in de Leidse binnenstad. De faculteit W&N is ook dit jaar weer ruimschoots vertegenwoordigd met o.a. Ionica Smeets, Vincent Icke, Arnold Tukker en een project van iGEM.

Nederlandse onderzoekers slaan de handen ineen om samen met een reeks maatschappelijke partners onderzoek te doen om de biologische klok gezond te houden in onze moderne 24-uurssamenleving. Het BioClock consortium ontvangt daarvoor een subsidie van maar liefst 9,7 miljoen euro. Het is een van de projecten…

De inschrijving van de Leidse voorronde van FameLab is geopend. In deze internationale wetenschapscompetitie vertellen jonge bètaonderzoekers in drie minuten over een onderzoek. De drie Leidse finalisten van vorig jaar blikken terug. ‘Dankzij FameLab verschijnt mijn eerste boek.’

Instituten en onderzoeksgroepen bij elkaar brengen, hoe doe je dat? De faculteit W&N stelde een gezamenlijk onderzoeksthema in en financierde drie promotieplaatsen. Na vier jaar loopt het profileringsprogramma Endocannabinoïden af. ‘Het heeft ons echt bij elkaar gebracht, en de samenwerkingen blijven…

Acht op de tien experimentele geneesmiddelen overleven de testfase op patiënten niet. Piet Hein van der Graaf, hoogleraar Systeemfarmacologie, wil die verspilling van tijd en geld voorkomen met nieuwe meet- en rekenmethoden. Oratie 27 mei.

supercomputer ALICE is uitgebreid. Hierdoor kunnen onderzoekers en studenten met zwaardere modellen werken. Van onderzoek naar taal tot scans van hersenactiviteiten, de uitbreiding is goed nieuws voor uiteenlopende onderzoekers.

Alumnus Sangbreeta Moitra ontdekte tijdens haar master in Leiden dat haar hart ligt bij het toepassen van neurowetenschappelijke inzichten in de praktijk.