De financiële sector, productieprocessen en voedselketens. Niet bepaald onderwerpen waar de gemiddelde natuurkundige zich mee bezighoudt, maar wel voor nieuwe hoogleraar Diego Garlaschelli. De rode draad? Complexe netwerken.

In de rubriek ‘Onderwijsheden’ delen Psychologiedocenten hun belangrijkste inzichten over college geven. Deze maand: Joanne Mouthaan en Anna Hudson ontwikkelen een AI-chatbot waarmee studenten hun suïcidepreventievaardigheden kunnen oefenen. ‘Het is moeilijk haalbaar om echte mensen in te schakelen,…

Wie hoort Black Powerbeweging zal in eerste instantie denken aan de Verenigde Staten. Toch blijken er in de jaren ‘60 en ‘70 in het Nederlands Koninkrijk ook Black Powergroeperingen geweest te zijn, ontdekte promovendus Debby Esmeé de Vlugt.

Onze blik op het Midden-Oosten zit vol stereotypen die heftige gevolgen hebben gehad voor haar bevolking. Wat is mythe en wat is realiteit? Hoe zijn deze stereotypen ontstaan? Welke gevolgen hebben ze gehad? Deze vragen worden beantwoord in deze leeslijst.

Tien Leidse wetenschappers ontvangen een Veni-subsidie van wetenschapsfinancier NWO. Met de subsidie, van maximaal 280.000 euro, kunnen de onderzoekers drie jaar lang hun eigen onderzoeksideeën verder ontwikkelen.

Het is cruciaal dat de Universiteit Leiden reflecteert op haar eigen koloniale verleden. Dat stelde Cleveringahoogleraar Gert Oostindie in zijn oratie op 24 november. ‘Als universitaire gemeenschap moeten wij onszelf een spiegel durven voorhouden en, waar nodig en mogelijk, ook concrete stappen zett…

Halverwege zijn carrière gooide alumnus Marc Tijhuis het roer helemaal om. Hij verliet het bedrijfsleven en bindt met zijn International Solid Waste Association wereldwijd de strijd aan tegen vervuilend afval.

Global Ethnography alumna Elleke Schreur heeft de FSW Scriptieprijs 2024 gewonnen en is tevens genomineerd voor de Universitaire Scriptieprijs 2025. Als onderdeel van de masteropleiding Culturele Antropologie en Ontwikkelingssociologie onderzoekt Elleke hoe de ervaringen van dakloze mensen verschillen…

Met de benoeming van Alex Geurds tot hoogleraar Midden-Amerikaanse archeologie krijgt een bestaand zwaartepunt binnen de faculteit een nieuwe impuls. ‘De leerstoel biedt kansen om dwarsverbanden te leggen, over departementen en disciplines heen.’

Gaan vaders minder werken als andere vaders dat ook doen? Helpt betaald ouderschapsverlof hen om meer op te pakken in het huishouden? Hoe bepalend zijn sociale normen voor verschillen op de arbeidsmarkt? Onderzoeker Max van Lent gaat het uitzoeken.

De gemeente Oss is een begrip in de wereld van de Nederlandse archeologie. Al vijftig jaar lang leggen Leidse archeologen, in samenwerking met inwoners van Oss, de geschiedenis van de gemeente bloot. 2024 is het archeologische jaar van Oss! In een reeks interviews blikken we terug op vijftig jaar samenwerking…

Het stadhouderlijk hof in de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden is lang niet voor vol aangezien. Echte hoven en de bijbehorende hofcultuur zou je elders in Europa vinden. Promovendus Quinten Somsen probeert dit beeld te keren. ‘Het stadhouderlijk hof was juist heel levendig.’

Het antwoord van internationale organisaties op de problemen met grensoverschrijdende erf- en schenkbelasting moet opnieuw tegen het licht gehouden worden, zegt promovendus Vassilis Dafnomilis. Promotie op 3 juni 2021.

Op 11 november spreekt hoogleraar Maag-Darm-Leverziekten Monique van Leerdam haar oratie uit met als titel ‘Streven naar preventie’. In juli 2020 is Van Leerdam benoemd tot hoogleraar Maag-Darm-Leverziekten met bijzondere aandacht voor de preventie van erfelijke tumoren. In haar oratie benoemt zij het…

De nieuwe Humanities Hub in het Huizingagebouw is dinsdag 3 december officieel geopend. Onderzoekers lieten trots zien welke mogelijkheden er in de verschillende labs zijn om digitale technologieën te gebruiken bij geesteswetenschappelijk onderzoek.

Studenten een kritische houding en vakoverstijgende vaardigheden meegeven. Daar wil Rawi Ramautar zich als nieuwe opleidingsdirecteur (OD) van de bachelor Bio-Farmaceutische Wetenschappen voor inzetten. ‘Een opleidingsdirecteur moet een programma opstellen waarvan de studenten zeggen: ik vind het uitdagend…

Masterstudent Nour Al Kuhaili ontving de Mr. K.J. Cath-prijs. Ze maakt zich sterk voor verbeterde gezondheid door leefstijl en voor inclusie in de geneeskunde.

Zwerfvuilactivist Dirk Groot fotografeerde en raapte meer dan 400.000 stuks zwerfafval in Nederland. Zijn data zijn nu meegenomen in een wetenschappelijke studie over stedelijk zwerfvuil, uitgevoerd door onderzoekers van de Universiteit Leiden en Andrea Ballatore van de Birkbeck University of London…

Van collegebank tot raadszetel. In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 16 maart 2022 stellen we FGGA-studenten en alumni die in hun gemeente op de kandidatenlijst staan, aan je voor. Welke ambities hebben ze? Wat heeft hun studie aan hun politieke werk bijgedragen en waar zien ze zichzelf…

Jaarlijks reikt de Faculteit Geesteswetenschappen een prijs uit aan een onderzoeker of docent die zich in het afgelopen jaar verdienstelijk heeft gemaakt in het vergroten van de maatschappelijke impact van zijn of haar onderwijs en/of onderzoek. Elke medewerker van de faculteit heeft de kans gehad om…

Welke betekenis heeft het slavernijverleden voor onze huidige samenleving? Elf indringende portretten van studenten en medewerkers en hun antwoord op deze vraag zijn te zien op een bijzondere expositie op de binnenplaats van het Academiegebouw. Hiermee willen de initiatiefnemers het onderwerp zichtbaar…

‘Hadden we allemaal maar een grammetje van Cleveringa. Dan komt het wel goed’, aldus hoogleraar Leo Lucassen. Hij pleit tijdens het Cleveringa-debat over de grens tussen het vrije woord en bedreiging voor ‘meer lef’. Hij is niet de enige die dat hard nodig vindt, blijkt woensdagavond in het Academiegebouw…

Rijk, wit en stedelijk: westerse politici vertegenwoordigen vaak een beperkt deel van de bevolking. Politicoloog Hélène Landemore pleit voor een inclusieve democratie. Bijvoorbeeld door burgers via loting te betrekken bij politieke besluitvorming. Op 26 november houdt zij de Cleveringa-oratie.

Op 12 april tijdens de tweede bijeenkomst van de Denktank Humanities Campus komen we bijeen in het Lipsius. In een vraag- en antwoordgesprek met Elisa Meijer, projectleider Huisvesting, wordt gezocht naar de context en speelruimte bij de ontwikkeling in de werkomgeving van de nieuwe Humanities Campu…

Martina Huber, Jacqueline Labra Munoz onderzoeken de ziekte van Alzheimer. Ze bestudeerden ferritine, ofwel de opslag van ijzer in de hersenen. Een inbalans van ijzer kan een rol spelen bij deze vorm van dementie.

Gevangenen verdienen een betere begeleiding bij hun terugkeer naar de samenleving. Promovendus Amanda Pasma: ‘Je kunt niet iedereen levenslang vastzetten. De maatschappij zal daders toch een tweede kans moeten gunnen.’

Voor de Olympische Spelen in 2021 was er vanuit de skateboardwereld enthousiasme over de deelname van skaters, maar ook veel weerstand. Onderzoeker Sander Hölsgens ziet dat die discussie niet meer speelt en dat de Spelen positieve effecten hebben op skateboarders en steden.

Om studenten beter voor te bereiden op de practica in het lab, maakt een team van de opleiding Bio-Farmaceutische Wetenschappen (BFW) interactieve video’s. Deze video’s gebruiken humor en voorbeelden om basisvaardigheden en veelgebruikte handelingen aan studenten te laten zien. ‘We willen onderwijs…

Van ooit omstreden wetenschappelijke werken en historische bijbels tot persoonlijke boodschappenbriefjes en kledingnota’s. De 17e-eeuwse Bibliotheca Thysiana en het archief van verzamelaar Johannes Thysius onthullen het intellectuele én alledaagse leven van zijn tijd. Een nieuwe digitale inventaris…

Begin 2025 is het tijdschrift ‘De kracht van (on)macht verschenen’. Dit tijdschrift markeert de start van een reeks van zeven publicaties die naar aanleiding van het NWA-onderzoek ‘Crafting Resilience’ zullen verschijnen. In deze editie staat onmacht in de veiligheidszorg centraal.

Giulio Barbero and Matthias Müller-Brockhausen did their PhD research at the Leiden University Game Research Lab.

17 november staat in het teken van hightech. Van overleg met ASML en een onderdeel voor de grootste telescoop ter wereld, tot ons onderwijs over hightech. O ja, en een gesprek met de nieuwe rector magnificus.

Marjan van Dasselaar is sinds 1 mei de nieuwe ombudsfunctionaris voor medewerkers. Zij zal zich inzetten voor een veiliger werkklimaat binnen de universiteit. ‘Er is veel pijn bij mensen die sociale onveiligheid ervaren. Die pijn moet je altijd serieus nemen.’

Autistische kinderen hebben wel degelijk potentie: bijna al hun emotionele vaardigheden verbeteren naarmate ze ouder worden. Dat concludeert ontwikkelingspsycholoog Boya Li in haar onderzoek naar de emotionele ontwikkeling van autistische kinderen. Promotie op 10 november 2021.

Studenten van de Universiteit Leiden hebben in Den Haag het platform The Nuance Project opgezet voor open en respectvolle gesprekken over gevoelige thema’s. Het doel is elkaar echt te begrijpen en te verbinden, ook al heeft iedereen een andere mening.

De afgelopen maanden heeft de kerngroep Werkbalans in Actie verschillende stappen gezet om de werkbalans aan de Faculteit Geesteswetenschappen te verbeteren. Inmiddels is het programma Werkbalans in Actie klaar om breder in de faculteit gedeeld te worden. Kerngroepleden Annemiek Hogendorp, Jaap Kamphuis…

Niet alle duurzame businessmodellen hebben de impact die ze beloven, onthult Leidse milieuwetenschapper Levon Amatuni. Het delen van auto’s of het hergebruiken van telefoons, bijvoorbeeld, hebben een minder grote impact dan gedacht. Amatuni raadt mensen aan om ‘te focussen op echte veranderingen in…

De nieuwste innovatie op het gebied van stedelijke mobiliteit zoemt binnenkort misschien wel boven onze hoofden. Voor sommigen is het een sciencefictiondroom die uitkomt, maar voor anderen is het een ongewenste indringer. ‘Dit zou een grote doorbraak kunnen zijn.’

Uit recente studies blijkt dat Nederlandse middelbare scholieren veel druk van schoolwerk ervaren en tussen 2001 en 2017 is het aantal adolescenten dat druk van school ervaart zelfs verdubbeld. Het onderzoek van Simone Vogelaar richt zich op stressfactoren en de effectiviteit van het psycho-educatief…

De Europese academische gemeenschap Europaeum ontving op 23 september de Scaligerpenning voor het uitdragen van academische waarden. De Brit Andrew Graham, bestuurder en oprichter van het Scholars Programme, ontving de penning uit handen van de voorzitter van het college van bestuur van de Universiteit…

Voor de Internationale Dag van Vrouwen en Meisjes in de Wetenschap vertellen vrouwelijke studenten en onderzoekers uit de natuurkunde over wat hen inspireert in hun werk. Van kwantum tot kosmologie en biofysica, hun nieuwsgierigheid naar hoe de natuur werkt is wat deze vrouwen verbindt. Wat willen deze…

Jaarlijks verliezen zo’n veertig vrouwen in Nederland hun leven, veelal door een (ex-)partner of familielid. Rechters, advocaten en ervaringsdeskundigen wenden zich rechtstreeks tot hoogleraar Marieke Liem. Een signaal, vindt Liem: ‘Hoog tijd voor meer kennis en een gezamenlijke aanpak.’

Archeologen van het Rijksmuseum van Oudheden (Leiden), het Museo Egizio (Turijn, Italië) en de Universiteit Leiden hebben in Sakkara (Egypte) het graf gevonden van Panehsy, de ‘rentmeester van de tempel van (de god) Amon’. Het graf is meer dan 3000 jaar oud, uit de tijd van farao Ramses II (ca. 1250…

Sommige jongeren hebben tijdens de adolescentie stabiele beste vriendschappen, anderen wisselen juist vaak van beste vriend. Psycholoog Lisa Schreuders onderzocht hun hersenen, en publiceert erover met Berna Güroğlu en collega’s in Nature Communications. ‘Het lijkt erop dat vriendschappen in je jongere…

Om beter zicht te krijgen op het godsbeeld van mensen met persoonlijkheidsproblematiek heeft klinisch psycholoog Henk Stulp een nieuw meetinstrument ontwikkeld met religieuze afbeeldingen. 'In de mondelinge reacties daarop krijg je beter inzicht in het wat en hoe, dan in de standaard vragenlijsten.'…

'Mensen waarderen heldere uitleg over positieve verwachtingen en over hersenactiviteit bij placebo-effecten,' concludeert Rosanne Smits. Voor haar onderzoek werkte de Leidse gezondheidspsycholoog samen met Kinderreumatologie van het UMC Utrecht. ‘Er is potentie voor placebotoepassingen in de immunologie,…

Werden ethische onderzoeksregels voorheen vooral geassocieerd met bètawetenschappen, tegenwoordig spelen ze ook in de geesteswetenschappen een steeds belangrijkere rol. Wat zijn de gevolgen hiervan voor geesteswetenschappers? En wanneer heb je de Commissie Ethiek nodig? Een gesprek met Dorota Mokrosinska…

Leidse wetenschappers en bedrijven ontvangen 1,37 miljoen euro om technologie voor de Einsteintelescoop te ontwikkelen. Deze ondergrondse telescoop gaat zwaartekrachtgolven meten en moet dus extreem gevoelig zijn. Het consortium doet daarom onderzoek naar het dempen van trillingen bij temperaturen rond…

Als hoogleraar Literatuur, Cultuur en Recht verkent Frans Willem Korsten het spanningsveld tussen literatuur en recht. Het zijn twee disciplines die de meeste mensen niet gelijk met elkaar verbinden, maar Korsten ziet veel raakvlakken. ‘Een fictief verhaal kan grote invloed hebben op het recht.’

De verkiezingen leken eindelijk weer over de inhoud te gaan. Wonen, migratie, zorg en veiligheid werden uitgebreid bediscussieerd. Toch was wederom de hoofdrol weggelegd voor politieke stijl, want zowel Rob Jetten als Henri Bontenbal wonnen door een bewuste inzet van stijl.