Dit was het programma van De Kennisboomgaard 2025:

Deze onderzoeksgroep richt zich op het thema ondermijning en financieel-economische criminaliteit, in het bijzonder de aanpak ervan op een aantal deelterreinen.

Eiwitten in de membranen van een cel laten zich notoir moeilijk onderzoeken. Vandaar dat oppervlaktefysicus Tjerk Oosterkamp en collega’s hard werken aan een nieuwe techniek om ze zichtbaar te maken. Vandaag publiceren de fysici in Nature over het ‘eerste licht’ van hun nieuwe microscoop.

Veel studenten en de medewerkers van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid hebben het afgelopen kalenderjaar een prijs gewonnen, een mooie subsidie binnengehaald of zijn vanwege hun kwaliteit benoemd in een academisch genootschap. Allemaal redenen om hen op te nemen in onze Eregalerij 2020, want we zijn…

De Leidse Sterrewacht heeft een nieuwe hoogleraar aangesteld. Serena Viti zal één van de stoelen Moleculaire Astrofysica bekleden. Met haar nieuwe onderzoeksgroep wil ze verschillende onderzoekstechnieken combineren om de geheimen van zowel nabije als verre sterrenstelsels te ontrafelen. ‘Mijn belangrijkste…

Zijn Weyldeeltjes de ideale geleiders? Spelen celwandloze cellen een rol in chronische Tuberculose-infecties? Deze vragen willen Carlo Beenakker en Dennis Claessen beantwoorden. Ze ontvingen hiervoor een ENW-KLEIN-subsidie van NWO. Met de beurzen wil NWO vernieuwend, fundamenteel onderzoek stimulere…

Groeninx nam op donderdag 15 december afscheid van de Universiteit Leiden tijdens het symposium 'H2020 Academy - Influencing H2020 and the next framework programme'. Bijna vijftien jaar hield zij zich bezig met Europese projecten bij universitair Knowledge Exchange Office Luris.

Wat is de invloed van verwachtingen op onverklaarde lichamelijke klachten? Andrea Evers bestudeert de rol van placebo- en nocebo-effecten op het ontstaan en verloop van deze klachten. Daarnaast onderzoekt de Leidse gezondheidspsycholoog of hierop aansluitende behandelingen mogelijk zijn. Ze ontvangt…

Binnen het recht krijgen neurowetenschappelijke bevindingen steeds meer aandacht. Zo kan hersenontwikkeling bijvoorbeeld relevant zijn bij vraagstukken over participatie door jongeren. Minderjarigen hebben op grond van het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IVRK) het recht om betrokken…

Oosterkamp ontving de penning en bijbehorende geldprijs van € 5000 tijdens zijn 'This Week’s Discoveries'-lezing op de faculteit, op dinsdag 22 maart. De Bachienepenning is een stimuleringsprijs voor jonge veelbelovende onderzoekers. Oosterkamp krijgt deze prijs vanwege zijn expertise op vele gebieden…

In diverse Afrikaanse landen hebben traditionele leiders weer meer macht gekregen. Politici en bedrijven krijgen via hen toegang tot waardevolle grond, dikwijls ten koste van de bevolking. Dat stelt hoogleraar Recht, bestuur en ontwikkeling Janine Ubink in haar oratie op 25 januari.

Een sterrenstelsel kan groeien door gas uit zijn directe omgeving naar binnen te trekken. Maar astronomen weten nog niet precies hoe dit gebeurt. Sterrenkundige Joop Schaye gaat met een Europese onderzoekssubsidie van 1,5 miljoen euro op zoek naar antwoorden.

Irene Groot krijgt een Horizon 2020-subsidie voor onderzoek naar vloeibare metaalkatalysatoren. Hiermee wil zij een nieuw apparaat ontwikkelen dat onderzoekt hoe grafeen zuiver en op grote schaal kan worden gemaakt.

Tessa Verhoef van het Leiden Institute of Advanced Computer Science en Eduard Fosch-Villaronga van eLaw – Centrum voor Recht en Digitale Technologie hebben een artikel geschreven over hoe affectief computergebruik inclusief en divers moet zijn en voor iedereen moet werken.

De KNAW kent dit jaar een Prijs Akademiehoogleraren toe aan Ewine van Dishoeck, hoogleraar moleculaire astrofysica aan de Universiteit Leiden. Van Dishoeck is de meest geciteerde moleculair astrofysicus ter wereld. Ze ontving een aantal grote prijzen, waaronder in 2000 de Spinozapremie.

Maandag 15 februari werden de Speckmann-prijzen uitgereikt door het Instituut Culturele Antropologie en Ontwikkelingssociologie. Studenten Laura Bakker, Kimberly Drijver en Martijn Kooijman werden bekroond voor het beste Veldwerk NL project en Rosi Aryal kreeg de prijs voor de beste masterscriptie.…

Maria Yazdanbakhsh, hoogleraar Parasitologie bij het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC), ontvangt een ERC Advanced Grant van 2,5 miljoen euro. Met dit geld gaat ze onderzoeken waarom mensen in Afrika en Zuidoost-Azië minder goed reageren op bepaalde vaccins dan bijvoorbeeld Europeanen. Haar uiteindelijk…

Uit de Duurzaamheidsmonitor 2023 blijkt dat de Universiteit Leiden haar duurzaamheidsinspanningen krachtig voortzet.

Taalkundige Willem Adelaar is op 1 oktober benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw. Hij is dan op de kop af 43 jaar verbonden aan de Leidse universiteit, waarvan twintig jaar als hoogleraar. Adelaar heeft een indrukwekkende staat van dienst op het gebied van Zuid-Amerikaanse, inheemse,…

Hoe bepaal je voor kinderen de juiste dosering van geneesmiddelen? Universitair docent Elke Krekels en haar collega’s ontdekten dat je dat voor sommige medicijnen vrij simpel kunt bepalen. Op 13 april ontving Krekels de TOP-Publicatieprijs tijdens de jaarlijkse voorjaarsdag van De Nederlandse Vereniging…

Het moet er zijn, alleen kunnen we het niet zien: de raadselachtige donkere materie en donkere energie in het heelal. Henk Hoekstra is een van de vele kosmologen die dolgraag, willen weten waar deze substanties precies uit bestaan. Hij kreeg er een Europese onderzoekssubsidie van 1,3 miljoen euro vo…

On 24 January 2020, eLaw attended the Annual Conference on Privacy and Data Protection (CPDP) in Brussels, Belgium. The overarching theme of the 13th edition was

Neanderthals at Pech-de-l'Azé I in South Western France had a striking use for manganese dioxide 50.000 years ago.

Sterrenkundigen gebruiken een nieuwe supercomputer om de enorme hoeveelheden data van de LOFAR telescoop te verwerken. Naar verwachting zullen de data nieuwe inzichten bieden in het ontstaan van melkwegclusters en quasars.

Niet altijd werd in Japan Japans gesproken. Wetenschappers verbinden de komst van de taal naar Japan met de migratie van boeren rond 400 v. Christus. Taalkundige Elisabeth de Boer gaat met een ERC Starting Grant onderzoek doen naar de verdere verspreiding van de taal in Japan.

Corinne Hofman, Leids hoogleraar Archeologie van het Caribisch gebied, is gekozen tot lid van de KNAW. ‘Haar werk is origineel en vernieuwend en heeft een grote maatschappelijke relevantie.’

Pas 35 jaar en nu al leider van een onderzoeksgroep, op weg naar vaste aanstelling. En: talloze papers, subsidies en beurzen op zijn naam. Leidse natuurkundige Jordi Tura i Brugués ontvangt vandaag de Young Scientist Prize voor zijn bijzondere bijdragen aan quantum-onderzoek.

Pas sinds maart dit jaar werkt Sander Wezenberg in Leiden, maar hij heeft nu al een Vidi-beurs van NWO binnen weten te halen. Geïnspireerd door de natuur wil Wezenberg synthetische moleculen tot leven wekken en ze leren communiceren. Maar wie is Wezenberg precies en wat drijft hem?

Hermen Overkleeft en zijn collega’s Gideon Davies (Universiteit van York) en Carme Rovira (Universiteit van Barcelona) ontvangen een ERC Synergy Grant ter waarde van 9,1 miljoen euro. Samen zullen zij het Carbocentre Synergy-team vormen voor onderzoek naar enzymen die werken op glycans: complexe koolhydraten.…

Uit de Duurzaamheidsmonitor 2024 blijkt dat de Universiteit Leiden opnieuw belangrijke stappen heeft gezet richting een duurzamere en toekomstbestendige universiteit. Sinds 1990 is de CO₂-uitstoot met 50 procent verminderd en ten opzichte van 2019 daalde het aardgasverbruik met 32 procent. Ook het totale…

Veel van onze medewerkers en studenten hebben het afgelopen jaar een prijs gewonnen, een mooie subsidie binnengehaald. Of ze zijn vanwege hun kwaliteit benoemd in een academisch genootschap of maatschappelijk geconsulteerd vanwege hun specifieke expertise. Allemaal redenen om hen op te nemen in onze…

Veel van onze medewerkers en studenten hebben het afgelopen jaar een prijs gewonnen, een mooie subsidie binnengehaald, of ze zijn vanwege hun kwaliteit benoemd in een academisch genootschap of op een maatschappelijke functie. Reden om hen op te nemen in onze Eregalerij 2017. We zijn trots op hen.

Veel van onze medewerkers en studenten hebben het afgelopen jaar een prijs gewonnen, een mooie subsidie binnengehaald, of ze zijn vanwege hun kwaliteit benoemd in een academisch genootschap of maatschappelijk geconsulteerd vanwege hun specifieke expertise. Reden om hen op te nemen in onze Eregalerij…

Veel Europese burgers voelen zich verbonden met de Europese Unie en hebben vertrouwen in de EU, blijkt uit promotieonderzoek van Eva Grosfeld. Maar een kwart ervaart de EU als bedreigend voor de nationale identiteit. Hoe herwint de EU hun vertrouwen?

Een consortium van internationale wetenschappers komen met een unieke oplossing voor het energieprobleem. Door fotosynthese na te bootsen hopen ze duurzame brandstoffen te maken uit zonlicht, water en CO2. Hun geheim? ‘Zeepbellen’, zegt Leidse chemicus Sylvestre Bonnet, die deel uitmaakt van het con…

Werelden met elkaar verbinden, onderzoek en onderwijs verrijken en innovatieve oplossingen aandragen voor complexe maatschappelijke vraagstukken: dàt is de gedachte achter interdisciplinair onderzoek. Er gebeurde in 2023 enorm veel binnen de Universiteit Leiden op dat vlak. We doen een kleine, veelbelovende…

Per 1 november is Laura Heitman benoemd tot hoogleraar Moleculaire farmacologie bij het Leiden Academic Centre for Drug Research (LACDR). Heitman draagt bij aan de ontdekking van nieuwe geneesmiddelen door onderzoek naar de interactie tussen medicijnen en hun aangrijppunt in het lichaam. ’Mijn uiteindelijke…

In de AD-rubriek de 'Zomeruniversiteit' vertellen de knapste koppen van Nederland over de ontwikkelingen in hun vakgebied. Deze week was de beurt aan hoogleraar Moleculaire astrofysica Ewine van Dishoeck.

De indiaanse cultuur in het Caribisch gebied veranderde weliswaar flink na de komst van Columbus, maar is zeker niet weggevaagd. Hoe die veranderingen plaatsvonden, laten zo’n veertig Leidse wetenschappers mooi zien in het NEXUS1492-project.

In de 13e eeuw v.Chr. werden in Mykeens Griekenland ambitieuze programma’s van monumentale bouwwerken uitgevoerd. Hoe werden mensen en middelen ingezet en welke socio-economische invloed had dat? De Leidse archeologe dr. Ann Brysbaert gaat het met een ERC Consolidator Grant onderzoeken.

Natuurkundige Marileen Dogterom is een van de winnaars van de Spinozapremie 2018. Ze is hoogleraar aan de TU Delft, waar ook haar lab staat, en is daarnaast verbonden aan de Universiteit Leiden als Medical Delta Professor. Ze verdient de prijs voor haar onderzoek naar het geraamte van de cel.

De Nederlandse Onderzoekschool voor Astronomie krijgt twee nieuwe directieleden. Ronald Stark (nu nog werkzaam bij NWO) is per 1 september de nieuwe uitvoerend directeur van NOVA. Amina Helmi (hoogleraar Dynamica, structuur en vorming van de Melkweg aan het Kapteyn Instituut van de Rijksuniversiteit…

Marian Klamer legt verdwijnende Austronesische en Papuatalen vast en werpt nieuw licht op de Indonesische geschiedenis.

Alireza Mashaghi van het Leiden Academic Centre for Drug Research (LACDR) zal met behulp van de modernste technologie verkeerd gevouwen eiwitten onderzoeken die een rol spelen bij spierdystrofie. Zijn doel: tot nieuwe inzichten komen die in de toekomst leiden tot nieuwe therapieën. Mashaghi ontvangt…

Hoe bepaalt een boer of zijn koe een prijswinnaar is? Een antropoloog die deze boeren bestudeert, moet niet alleen naar de boeren zelf kijken, maar vooral ook leren hoe zij de wereld zien. Dat betoogt Cristina Grasseni, de nieuwe hoogleraar Antropologie. Oratie op 30 oktober.

Astronoom Xander Tielens krijgt een Spinozapremie, de hoogste wetenschappelijke prijs van Nederland. Tielens is hoogleraar in de fysica en chemie van de ruimte tussen de sterren. In deze ruimte bestudeert hij grote en complexe, vaak organische, moleculen. De Spinozapremie bedraagt 2,5 miljoen euro.

De Gouy-Chapman-theorie beschrijft wat er gebeurt in de buurt van een elektrode in een zoutoplossing, maar doet dat niet correct. Onderzoeker Kasinath Ojha, universitair docent Katharina Doblhoff-Dier en hoogleraar Marc Koper presenteren een nieuwe versie. ‘De volgende generatie studieboeken over elektrochemie…

Het tijdschrift New Scientist selecteerde twee jonge Leidse wetenschappers voor zijn Top 25 van jong talent in Nederland en Vlaanderen: historicus Karwan Fatah-Black en neuropsycholoog Mariska Kret. Wie komt op één? Stem op een van hen.

Uitvoeringsambtenaren hebben enige beleidsvrijheid om naar eigen inzicht te handelen. Dat is meestal wenselijk, maar kan ook leiden tot uitwassen zoals etnisch profileren. Vaak wordt vergeten dat die beslissingen niet op zichzelf staan, maar ook veel te maken hebben met beleidskeuzes. Hoogleraar Maartje…

Op 7 en 8 oktober 2016 werd de Faculteit der Rechtsgeleerdheid bezocht door de visitatiecommissie, onder leiding van dhr. Hammerstein. Deze visitatiecommissie legt verslag van de geboekte resultaten en geeft advies over hoe deze resultaten kunnen worden verbeterd in de toekomst. De resultaten van deze…