Congres/symposium

Op initiatief van de provincie Zuid-Holland brachten Lambert van Nistelrooij, lid van het Europees Parlement voor het CDA en Govert Veldhuijzen, gedeputeerde Economische Zaken van de Provincie Zuid-Holland, op 13 januari jl. een werkbezoek aan de faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen en het…

Leidse moleculair-celbiologen in de onderzoeksgroep van Annemarie Meijer hebben nieuwe genen ontdekt die specifiek tot expressie komen tijdens de vroege ontwikkeling van macrofagen in de zebravis, waaronder een signaaleiwit dat essentieel is voor de migratie van macrofagen tijdens de immuunreactie op…

Voor goed onderzoek is het nodig om buiten de grenzen van vakdisciplines te kijken, stelt hoogleraar moleculaire en cellulaire biochemie Remus Dame in zijn oratie op 10 mei. Zo zouden processen die plaatsvinden op DNA niet alleen moeten worden onderzocht in een reageerbuis maar ook in levende cellen…

Nano-plastics verstoren de ontwikkeling. Meiru Wang, onderzoeker bij het Instituut Biologie Leiden, keek naar de extreme effecten die piepschuim nano-deeltjes kunnen hebben, met kippenembryo’s als model. Haar resultaten zijn alarmerend. Zeker omdat nano-plastics overal zijn. In de lucht, drijvend door…

Micro- en nanoplastics zorgen voor stress bij gewassen zoals sla en wortels. Dat ontdekte promovendus Laura Julia Zantis. Door die stress kunnen planten minder goed groeien en daalt hun voedingswaarde. Dit effect treedt zelfs op bij biologisch afbreekbare plastics.

Baanbrekend werk van een Europees consortium maakt het mogelijk om eenvoudig nieuwe enzymen te ontdekken en te bestuderen. Het consortium publiceert de nieuwe technologie in het gezaghebbende open access tijdschrift ACS Central Science.

Nederlandse onderzoekers slaan de handen ineen om samen met een reeks maatschappelijke partners onderzoek te doen om de biologische klok gezond te houden in onze moderne 24-uurssamenleving. Het BioClock consortium ontvangt daarvoor een subsidie van maar liefst 9,7 miljoen euro. Het is een van de projecten…

Hoe kunnen we lever- en nierschade door medicijngebruik voorkomen? Promovendi Marije Niemeijer en Lukas Wijaya onderzochten wat er in onze cellen gebeurt als deze schade zich begint te ontwikkelen tijdens een zogeheten stressreactie. Beiden richtten zich op een ander deelonderwerp en deden interessante…

Op 28 september bezocht de beroemde scheikundige Carolyn Bertozzi de Universiteit Leiden om te spreken tijdens de LED3 seminar. Precies één week later werd bekend dat zij de Nobelprijs voor Scheikunde zou ontvangen. De Leidse chemici Sebastian Pomplun en Hermen Overkleeft zijn fan: ‘Het is een hele…

In de zoektocht naar nieuwe medicijnen tegen onder andere kanker heeft een Leids team een nieuwe werkwijze ontwikkeld. Dit stappenplan combineert kunstmatige intelligentie (AI) met moleculair modelleren en is geschikt om onbekende en vernieuwende medicijnstructuren te vinden, zo bewezen de onderzoek…

Met 's werelds eerste neurale synthesizer treden kunstenaar Guy Ben-Ary en zijn collega’s op tijdens het TodaysArt Festival in Den Haag op 21 september. Voor deze performance werkte hij samen met het lab van Erik Danen om neurale stamcellen te transformeren tot neurale netwerken op een chip.

Ambassadeurs uit elf Latijns-Amerikaanse en Caribische landen maakten op 15 mei kennis met de paradepaardjes van het onderzoek van de Leidse bètafaculteit. Prins Carlos de Bourbon de Parme reikte prijzen uit aan twee jonge wetenschappers die onderzoek doen in Latijns-Amerika.

Eiwitten remmen die een rol spelen bij de groei van agressieve kankercellen, dat is het plan van professor Bob van de Water en zijn team. Zij ontvangen hiervoor ruim 700.000 euro van KWF Kankerbestrijding. Onderzoeker Maaike Vreeswijk en patholoog Danielle Cohen zijn aangesloten vanuit het LUMC.

Er zijn nog meer moleculen denkbaar als mogelijk kandidaat-medicijn dan er sterren in het heelal zijn. Hoe kun je die moleculen ooit efficiënt identificeren? Hoogleraar AI en medicinale chemie Gerard van Westen: 'Ik ga kunstmatige intelligentie inzetten als copiloot om geautomatiseerd op zoek te gaan.'…

Uit alle hoeken van de wereld komen studenten en promovendi naar Leiden of Den Haag. Als blijk van waardering voor hun komst reikte de gemeente Leiden op 16 november een certificaat uit aan de nieuwste lichting. ‘Nu voel ik me nog meer onderdeel van de gemeenschap.’

Tuberculose is wereldwijd een van de dodelijkste infectieziekten. Een van de problemen bij tuberculose is dat resistentie voor antibiotica wordt veroorzaakt door veranderingen in het DNA, ook wel mutaties genoemd. Door deze mutaties kan de gevoeligheid voor antibiotica afnemen. Hoe deze mutaties precies…

Onderzoekers van de Universiteit Leiden hebben iets unieks ontwikkeld: een nieuw model dat het verloop van ziekte na een dengue-infectie nabootst. Met dit 'dengue-op-een-chip'-model kunnen ze het virus beter bestuderen. De timing is goed: door klimaatverandering rukt dengue wereldwijd op.

Door eiwitten in tranen te meten, kunnen oogartsen gemakkelijker de diagnose droge ogen (Dry Eye Disease) stellen. Peter Raus, een Belgische oogchirurg en promovendus bij het Instituut Biologie Leiden, werkte een nieuwe methode uit voor eiwitbepaling in traanvocht. De techniek is ook veelbelovend voor…

Denk jij bij natuurkunde alleen aan ingewikkelde formules? Dan ben je niet de enige. Daarom organiseert het Leids Instituut voor Natuurkunde elk jaar de LION Image Award om een andere kant van natuurkunde te laten zien: mooie beelden over intrigerende wetenschap. De winnaar van de fotowedstrijd van…

Een van de heilige gralen in het geneesmiddelonderzoek is de veiligheid van chemische stoffen en farmaceutische producten te kunnen beoordelen zonder gebruik van proefdieren. Onderzoekers van onder meer de Universiteit Leiden krijgen daarvoor nu een subsidie van de Nationale Wetenschapsagenda.

Confetti, steltenlopers en de nieuwe Einsteinfontein. Op maandag 2 september is het Gorlaeus Gebouw van de Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen feestelijk geopend. Samen met Constantijn van Oranje knipte een aantal studenten het lint door. Decaan Jasper Knoester: ‘Het gebouw staat, nu is het aan…

Natuurkundige Marileen Dogterom is een van de winnaars van de Spinozapremie 2018. Ze is hoogleraar aan de TU Delft, waar ook haar lab staat, en is daarnaast verbonden aan de Universiteit Leiden als Medical Delta Professor. Ze verdient de prijs voor haar onderzoek naar het geraamte van de cel.

Insecteneieren zijn niet zo weerloos als werd gedacht. Ze hebben een beschermlaag die hen behoedt voor invloeden van buitenaf. Dit ontdekte bioloog Chris Jacobs. De antibacteriële stoffen die in deze laag worden geproduceerd, zijn mogelijk goede antibiotica. Promotie 4 december.

Het vinden van goede nieuwe geneesmiddelen is een langdurig, kostbaar en onzeker proces. Laura Heitman wil dat proces kansrijker maken door meer te weten te komen over de binding tussen geneesmiddelen en eiwitten die een rol spelen bij ziekte. Ze noemt het ‘geneesmiddelenonderzoek 3.0’. Oratie op 9…

Van de 88 Vidi-onderzoekssubsidies die NWO heeft toegekend, gaan er 9 naar Leiden. Dat is circa 10 procent van de gehonoreerde aanvragen. Van de 9 laureaten zijn er 3 voor de faculteit; voor de chemicus Grégory Schneider, wiskundige Lenny Taelman en ecotoxicologe Martina Vijver.

Op 20 november vond de lezing van Prof.dr. Han de Winde met voorbroodje plaats. Naast de vaste schare NGL leden waren veel jonge alumni van de Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen tot het onderwerp aangetrokken. Ze wilden graag een academische lezing bijwonen omdat ze niet allemaal in de wetenschap…

NWO heeft in het programma ‘Investeringen NWO-middelgroot’ subsidies toegekend voor de aanschaf van apparatuur, het opzetten van dataverzamelingen en het maken van software en bibliografieën. Van de 31 subsidies gaan er vijf naar voorstellen van de Universiteit Leiden.

Twee bacteriesoorten werken samen in plantenwortels om hun gastheer te redden van een schimmelziekte. Een team van microbiologen en bioinformatici van het Nederlands Instituut voor Ecologie, Universiteit Wageningen en het Instituut voor Biologie van Leiden deed deze ontdekking. Ze identificeerden ook…

Een team onder leiding van Erik Danen van het Leiden Academic Centre for Drug Research heeft een ENW-Groot-subsidie van 3 miljoen euro ontvangen om de eerste stappen van uitzaaiing te ontrafelen. Danen gaat samenwerken met biologen en theoretische en experimentele fysici van Nederlandse universiteiten.…

Publieke investeringen in fundamenteel onderzoek zijn essentieel voor innovatie en de ontwikkeling van nieuwe medicijnen. Dat tonen hoogleraar Science Based Business Simcha Jong en zijn collega Hsini Huang aan na bestudering van Amerikaanse federale financieringsbeperkingen voor stamcelonderzoek onder…

De zoektocht naar nieuwe antibiotica vergemakkelijken. Gilles van Wezel, hoogleraar moleculaire biotechnologie bij het Instituut Biologie Leiden (IBL), wil dit doen door te kijken naar overeenkomsten in het DNA van antibiotica-producerende bacteriën. Van Wezel heeft voor dit onderzoeksproject een ERC…

Herman Spaink kent veel stoffen die misschien wel de ziekte tuberculose kunnen helpen bestrijden. In Leiden is labruimte om ze veilig te onderzoeken heel schaars. Bij de Indonesische Universitas Gadjah Mada lukt het binnenkort wel, in een gloednieuw lab. En dat is hoog tijd, aldus Spaink: ‘de ziekte…

Milieuwetenschapper Martina Vijver is dolblij met haar ERC Consolidator Grant. Deze prestigieuze beurs geeft erkenning, zo vindt ze, voor het bestuderen van het gedrag en de mogelijke toxiciteit van nieuwe nanomaterialen in biologische leefgemeenschappen.

Met behulp van statistische mechanica hebben biofysici van de Universiteit Leiden, de Stichting FOM en de Radboud Universiteit Nijmegen een model ontwikkeld waarmee meer informatie uit DNA-codes gehaald kan worden. De resultaten verschenen op 20 augustus in het gezaghebbende blad Proceedings of the…

Ondernemen met wetenschap als basis. Bijna dertig bètavrouwen kwamen op 2 juni samen in de Faculty Club om meer te leren over het opzetten van een onderneming. Om te luisteren naar gevestigde vrouwelijke ondernemers en om hun eigen idee te pitchen.

Tijdens de nieuwjaarsreceptie van de Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen op 6 januari 2015 is bekend gemaakt dat Annelien Zweemer, Leiden Academic Centre for Drug Research, is benoemd tot Ontdekker van het jaar 2014. Matteo Brogi, Leidse Sterrewacht, heeft het beste proefschrift van 2014 geschreven…

Dennis Claessen is benoemd tot hoogleraar Moleculaire microbiologie aan het Instituut Biologie Leiden. Met zijn onderwijs en onderzoek aan de celwand hoopt de hoogleraar bruggen te slaan naar toepassingen in de industrie en medische sector.

Het lukte David Versluis om een babydarm virtueel na te bootsen. Dat is belangrijk voor onderzoek naar verbeteringen in kunstmelk. Zulk onderzoek vindt nu vooral aan de hand van poepluiers plaats, en dat werkt niet optimaal. Versluis promoveert 23 april.

Muziek, samenzijn en de impact van science stonden centraal tijdens de feestelijke opening van het academisch jaar en de start van facultaire lustrumjaar. De faculteit werd op 2 augustus 2015 tweehonderd jaar. De verjaardag van de faculteit werd groots gevierd en bijgewoond door ruim 500 medewerkers…

Andreas Bender, universitair docent bij de onderzoeksgroep Medicinal Chemistry van het Leiden / Amsterdam Center for Drug Research, ontving de

Theoretisch natuurkundige Luca Giomi ontvangt een ERC Consolidator grant van 2 miljoen euro, waarmee hij vloeiende cellen gaat onderzoeken.

Aangeboren hartritmestoornissen kunnen levensgevaarlijk zijn en voor veel patiënten ontbreekt nog een goede behandeling. Het LUMC en Ncardia versnellen de zoektocht naar nieuwe geneesmiddelen dankzij een geautomatiseerd platform. Daarin worden veelbelovende stoffen snel en betrouwbaar getest op een…

NWO heeft dit jaar aan 143 jonge, recent gepromoveerde onderzoekers een Veni-subsidie toegekend. Daarvan zijn er 17 voor de Universiteit Leiden en één voor het LUMC. Elke onderzoeker krijgt 250.000 euro waarmee hij of zij drie jaar lang ideeën kan ontwikkelen en onderzoek doen.

Toen Christian Blank zijn allereerste ontdekking deed was de immuuntherapie, het onderzoeksgebied van deze internist, het sufferdje van het kankeronderzoek. Nu, ruim twintig jaar later, is Blank benoemd tot bijzonder hoogleraar Interne Geneeskunde voor zijn klinisch onderzoek naar immunotherapie. Oratie…

In drie minuten je onderzoek uitleggen aan een niet-wetenschappelijk publiek – en dat zonder Powerpoint of andere visuele ondersteuning. Dat is FameLab. Op 7 maart vindt de Leidse voorronde van deze internationale communicatie-wedstrijd plaats. Publiek is welkom!

Een pil tegen kanker, het liefst zonder zware bijwerkingen. Dat zouden we allemaal wel willen. Is het een kwestie van tijd voor zo’n pil er komt? We legden deze vraag voor aan drie Leidse wetenschappers en vroegen hoe zij zelf bijdragen aan nieuwe behandelingen tegen kanker.

Minister Edith Schippers van Volksgezondheid investeert de komende vier jaar ruim 6 miljoen in onderzoek naar nieuwe antibiotica. Het programma wordt opgezet door diverse partijen, waaronder het Leidse Centre for Antimicrobial Research.

Van de 86 Vidi-onderzoekssubsidies die NWO heeft toegekend, gaan er dertien naar Leiden. Dat is circa 15%, een zeer hoge score. Vijf van de dertien laureaten zijn vrouw. Van de dertien Leidse laureaten gaan er vier naar de faculteit.