Meet and Greet

Debat

Werelden met elkaar verbinden, onderzoek en onderwijs verrijken en innovatieve oplossingen aandragen voor complexe maatschappelijke vraagstukken: dàt is de gedachte achter interdisciplinair onderzoek. Er gebeurde in 2023 enorm veel binnen de Universiteit Leiden op dat vlak. We doen een kleine, veelbelovende…

Het drugsgerelateerde geweld in Mexico heeft een vergelijkbare dynamiek en strategieën als de hybride oorlog van IS tegen het Westen. Dat stelt Teun Voeten. Promotie op 20 september.

RamBam-presentator Jelte Sondij leidde vijf gesprekken over vrijheid tijdens de Nacht van Kunst & Kennis op 19 september. Aan bod kwamen onder meer big data, immigranten, en de dunne scheidslijn tussen vrijheidsstrijder en terrorist. De indrukwekkendste uitspraken op een rij.

Second-year MIRD students showcase their thesis research on global issues during the 2025 Thesis Symposium, bridging theory and diplomatic practice.

NWO Geesteswetenschappen heeft aan twaalf onderzoeksteams financiering toegekend vanuit de Vrije competitie geesteswetenschappen. Via dit instrument is financiering beschikbaar voor de beste geesteswetenschappelijke onderzoeksvoorstellen, zonder thematische randvoorwaarden.

Historicus Constant Hijzen onderzocht de reacties op de Nederlandse inlichtingen- en veiligheidsdiensten tussen 1912 en 1992 en de invloeden daarvan. Periodes van consensus over wat de diensten moesten zijn of doen, wisselden zich af met tijden van reuring.

De afgelopen decennia verrasten terroristen regelmatig met onverwachte en spectaculaire aanvallen, zoals bijvoorbeeld de aanslag op het World Trade Centre in New York. Hoe kunnen de veiligheidsdiensten deze terroristen een stapje voor zijn? Ga eens te rade bij Charles Darwin en Steven Spielberg, adviseert…

Meerdere Europese landen zijn begonnen met het evacueren van hun burgers en een militaire interventie van omringende landen dreigt: de situatie in Niger verslechtert met de minuut. Een militaire staatsgreep heeft het land in wanorde gestort, wanorde die mede mogelijk gemaakt wordt door sociale media…

Terrorismedeskundigen Daan Weggemans (Universiteit Leiden) en Beatrice de Graaf (Universiteit Utrecht) onderzochten de wijze waarop gedetineerden met een jihadistische achtergrond in de samenleving terugkeren. Uit het onderzoek blijkt dat het re-integratieproces van dergelijke gedetineerden vaak niet…

De genomineerden voor de Prof. Dr. J.Th.J. van den Berg-prijs 2021 en de IRO Thesis Prize 2021. Wie schreven de beste politicologische bachelorscripties?

Hoe kun je leren over de geschiedenis van vrouwen als ze ondervertegenwoordigd zijn in geschiedenisbronnen? Kijk naar berichtgeving over misdaad, zegt Clare Wilkinson, promovenda op het gebied van gender en geschiedenis. ‘Historisch misdaadnieuws geeft een kijkje in vergeten groepen.’ Wilkinson verdedigt…

Een volledig coronaproof diploma-uitreiking in Wijnhaven op de Campus Den Haag én de eerste lichting afgestudeerden van de Bachelor Security Studies. Voor de 36 studenten en hun familie was het donderdag 27 augustus een dag om nooit meer te vergeten.

Onderzoekers van de Universiteit Leiden hebben voor het eerst wetenschappelijk onderzocht hoe de leefsituatie is van Nederlandse ‘uitreizigers’ naar Syrië. Hun rapport staat centraal in een paneldiscussie op dinsdag 24 mei.

Terrorisme is geen succesvolle communicatiestrategie. Na het plegen van een aanslag verschuift de aandacht al snel van de terroristen naar autoriteiten en burgers. Dat betoogt Jeanine de Roy van Zuijdewijn in haar proefschrift: ‘De nasleep: betekenisgeving na terroristische aanslagen in West-Europa’.…

Vice-rector Simone Buitendijk gelooft geen ogenblik dat Massive Open Online Courses (MOOCs) een hype zijn. Dat zei ze op 13 maart op het InspirationLab 'Open Education' van de Campus Den Haag. Buitendijk wil dat de Leidse universiteit in de voorhoede meedraait. ‘MOOCs en online onderwijsvernieuwing…

De MOOC Terrorism and Counterterrorism: Comparing Theory & Practice was een van de eerste MOOCs van de Universiteit Leiden, in september 2013. Maar terrorisme is geen statisch onderwerp: in 2013 speelde Islamitische Staat nog nauwelijks een rol. Op 6 maart lanceert de universiteit daarom een uitgebreide…

De genomineerden voor de Prof. Dr. J.Th.J. van den Berg-prijs 2024 en de IRO Thesis Prize 2024. Wie schreven de beste politicologische bachelorscripties?

Jelena Prokic, universitair docent en onderzoeker bij het Leiden University Centre for Digital Humanities, gaat studenten voorbereiden op de uitdagingen en mogelijkheden van de digitale wereld. In september starten zes cursussen over onder meer statistiek en het digitaal doorzoeken van teksten. Daarvan…

Alle studenten die afgelopen week werden gekroond tot bachelor in de Politieke Wetenschap, hadden meerdere redenen voor een feestje. Voor twee van hen werd dat extra feestelijk: zij wonnen de prijs voor de beste scriptie in Politicologie/Internationale Politiek, respectievelijk International Relations…

De strijd tegen opstandelingen, guerrilla’s en verzetsbewegingen is bij experts en militairen een ‘uitermate impopulair’ onderwerp, zegt bijzonder hoogleraar militaire geschiedenis Thijs Brocades Zaalberg in zijn oratie. Hij waarschuwt dat het een vergissing is om deze vormen van irreguliere oorlogvoering…

Lezing, Tuesday Talks: Science Insights

Lezing, Tuesday Talk

Orange the World 2025

Op initiatief van de provincie Zuid-Holland brachten Lambert van Nistelrooij, lid van het Europees Parlement voor het CDA en Govert Veldhuijzen, gedeputeerde Economische Zaken van de Provincie Zuid-Holland, op 13 januari jl. een werkbezoek aan de faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen en het…

Het is met afstand de beroemdste kat uit de wetenschap: Schrödinger's kat die kan verkeren in een superpositie, een toestand van zowel leven als dood. Totdat je kijkt, want dan 'kiest' de kat een van de twee opties. Leidse natuurkundigen rekenden een experiment door waarmee dit raadselachtige keuzemoment…

Niet veel wetenschappers kunnen zeggen dat ze geld van NWO krijgen om bellen te blazen en met zand te spelen, Martin van Hecke wel. De hoogleraar in de organisatie van wanordelijke materialen hield vrijdag 4 september zijn oratie, getiteld ‘Bellen, bollen, ballen’.

Wereldwijd gebruikte modellen nog preciezer maken: Mirmukhsin Makhmudov deed het, en promoveerde vorige week. Met zijn onderzoek scherpte hij de Gibbs-theorie aan, een veelgebruikte theorie om collectief gedrag te voorspellen, bijvoorbeeld van een groep mensen die gaat stemmen bij een verkiezing.

Leids experimenteel natuurkundige Dirk Bouwmeester zorgde voor een aantal belangrijke doorbraken in de kwantummechanica. Zijn Europese onderzoekgroep werkt ook aan een nieuwe DNA-detectietechniek en hoopt kernfusiereactoren drastisch te verbeteren.

De financiële markten bestuderen met behulp van bèta-instrumentarium als waren ze een natuurverschijnsel. In Groot Brittannië en de Verenigde Staten gebeurt het al. En straks ook in Leiden. Het levert een nieuw type handel in financiële producten op. ‘Goed voor de economie.’

Het is een van de grote debatten in de kosmologie: het heelal dijt uit, maar hoe snel precies? Twee beschikbare meetmethoden leveren verschillende resultaten op. Een derde, onafhankelijke meetmethode gebaseerd op het afbuigen van licht door sterrenstelsels, is verbeterd door Leidse natuurkundige David…

Maite Boden werd begin 2020 de eerste student ooit die de Young Star award in ontvangst mocht nemen. Ze ontving de prijs onder meer voor haar bijdrage aan onderzoek naar het beruchte spookdeeltje: de neutrino. Met ook haar masterdiploma inmiddels op zak, is ze nu op zoek naar een baan in de data analyse.…

Een dunne goudlaag is praktisch ondoorzichtig, maar met een rooster van minuscule gaatjes erin laat hij verrassend veel licht door. Het mechanisme hierachter stond bijna een decennium ter discussie. De Leidse onderzoekers dr. Martin van Exter en Frerik van Beijnum MSc, en student Chris Smiet, werkten…

Materialen die zijn opgebouwd uit losse korrels vertonen een bijzonder verschijnsel dat ‘jamming’ heet. Met onderzoek naar de aard ervan haalt een team van wetenschappers onder leiding van de Leidse natuurkundige prof. dr. Martin van Hecke de cover van het toonaangevende tijdschrift Physical Review…

Brownse beweging is het voortdurend bewegen van microscopisch kleine objecten door een bombardement van de omringende deeltjes. Maar hoe verandert deze beweging als het object flexibel is in plaats van rigide? Ruben Verweij, Pepijn Moerman en collega's publiceren nu de eerste metingen.

Gastschrijver Thomas Rosenboom nam afgelopen donderdag deel aan een discussieavond over duurzame energie, waarvoor een door hem gedane uitvinding de inzet vormde. Zijn gesprekspartner Frans Saris maakte er een solo-college van, en verkondigde dat kernenergie passé is.

In een Advance Online Publication in Nature Structural & Molecular Biology laten biofysicus John van Noort en anderen zien dat DNA gevouwen zit in flexibele spiralen van chromatine. De onderzoeksgroep van Van Noort ontdekte dit in nauwe samenwerking met onderzoekers uit Cambridge. Het artikel met de…

Of hij een gokje durfde nemen met zijn promotieonderzoek? Daar hoefde Jeroen Methorst niet lang over na te denken. Het kon mislukken óf heel mooi worden. Dat laatste is het geval. Methorst ontwikkelde een computersysteem dat onderzoekers helpt het eiwit te vinden dat ze nodig hebben ‘Onze hele groep…

Die vervelende regendruppels die voor een nat pak zorgen, ontstaan ergens in de lucht uit wolken van waterdamp. Het proces nucleatie beschrijft de manier hoe dit gebeurt. Edgar Blokhuis van het Leids Instituut voor Chemie ontwikkelde een theorie om dit overgangsproces nauwkeuriger te beschrijven. Scheikundigen…

In 1925 stelden twee jonge fysici van de Universiteit Leiden, George Uhlenbeck en Samuel Goudsmit, een radicaal idee voor: spin. Hun gewaagde hypothese speelde al snel een sleutelrol in de natuurkunde en vormde de basis voor latere doorbraken in de quantummechanica. Wij vieren het jubileum van deze…

Leidse natuurkundigen hebben een nieuwe techniek ontwikkeld om elektrische geleiding te visualiseren in materiaal van gestapelde individuele atoomlagen. Jaap Kautz en Johannes Jobst, die dit jaar de NeVacprijs ontvingen voor hun onderzoek, publiceerden in Nature’s Scientic Reports.

Micrometers grote, zelfvoortstuwende bolletjes zwemmen sneller op een ondergrond van waterafstotende siliconen dan op water-aantrekkend glas of polyetheen. 'Bijna niemand had erbij stilgestaan dat de ondergrond ertoe doet', zegt ontdekker Stefania Ketzetzi, die het effect ontdekte, onderzocht en verklaarde.…

De banen van 27 sterren die ronddraaien op kleine afstand van het zwarte gat in het centrum van onze Melkweg, zijn erg chaotisch. Daardoor kunnen onderzoekers niet betrouwbaar voorspellen waar ze over zo'n 462 jaar zijn. ‘Dat is werkelijk verbazingwekkend kort’ , aldus sterrenkundige Simon Portegies…

Hoe kan Ronald Mulder zijn schaatsen met ruim 60 km/u over een ijslaag jagen? Zijn schaatsijzers worden geholpen door een smerend laagje smeltwater. In Leiden vonden natuurkundigen dat daarmee de kous nog niet af is. Theoreticus Hans van Leeuwen en experimenteel fysicus Tjerk Oosterkamp zochten een…

De European Research Council (ERC) heeft een Advanced Grant toegekend aan maar liefst zes Leidse onderzoekers. De ERC kent deze grote onderzoeksbeurzen toe aan gevestigde, vooraanstaande academici voor langdurig, risicovol en mogelijk baanbrekend onderzoek.

Zijn magnetische velden ouder dan het eerste licht? En hoe hebben ze de ontwikkeling van ons universum direct na de oerknal beïnvloed? Kosmologen uit Leiden, Groningen en Utrecht werken vanaf nu samen om dit te onderzoeken.

Met de 3 October University heeft de Leidse universiteit zich genesteld in de viering van het Leids Ontzet. Dit jaar nam de universiteit ook deel aan de feestelijke optocht, om 444 te promoten.

Professor Tom Lubensky (University of Pennsylvania) verblijft deze zomer in Leiden als de 64e Lorentz-hoogleraar op de afdeling theoretische fysica. Hij is een pionier in het veld van theoretische zachte materie en winnaar van de prestigieuze Buckley Condensed Matter Prize. We spreken hem over zijn…

Natuurkundige Marileen Dogterom is een van de winnaars van de Spinozapremie 2018. Ze is hoogleraar aan de TU Delft, waar ook haar lab staat, en is daarnaast verbonden aan de Universiteit Leiden als Medical Delta Professor. Ze verdient de prijs voor haar onderzoek naar het geraamte van de cel.