Een meerjarig onderzoek naar de dekolonisatieoorlog in Indonesië heeft geleid tot nieuwe conclusies over deze periode. Docent Oude Geschiedenis Miko Flohr meent dat deze historie vele maler inclusiever kan worden belicht, bijvoorbeeld waar het de term 'bersiap' betreft.

Optredens, exposities, workshops en inspirerende lezingen: kom 16 september naar kunst- en kennisfestival De Nacht van Ontdekkingen en ga op een ware ontdekkingstocht. Verschillende onderzoekers van de universiteit spreken tijdens het festival, we lichten er een paar uit.

Een passie voor videogames, beeld en wetenschap: het lijkt bijna onmogelijk samen te brengen. Toch heeft wetenschappelijk animator Vera Williams die droomcombinatie gevonden bij het microscopielab van NeCEN. ‘Een afbeelding of animatie helpt om de inhoud van complex onderzoek duidelijker te maken.’

Museum Naturalis gaat 28.000 fossielen teruggeven aan Indonesië, waaronder de beroemde ‘Java-mens’. In Trouw vertelt universitair docent Fenneke Sysling meer over de teruggave van deze Dubois-collectie.

De Irispenning voor Excellente Wetenschapscommunicatie is dit jaar gewonnen door Hoogleraar Wetenschapscommunicatie Ionica Smeets.

Peter Pels, affiliated with the Institute of Cultural Anthropology of Leiden University, is one of the researchers. Together with Birgit Meyer (UU), he will lead the work package 'Heritage and the Question of Conversion'.

Universitair docent Liesbeth Claes vertelt in de documentaire ‘De Muntvondst van Buggenum’ meer over de vierduizend koperen munten die in 2023 in Limburg werden gevonden. Ze was daarnaast betrokken bij de onthulling van de vondst in het Limburgs Museum.

Nieuw archeologisch onderzoek laat zien: mannen met zwaarden blijken ineens vrouwen te zijn, en omgekeerd. Betekenen zulke ontdekkingen dan ook dat de rolverdeling vroeger anders was? Onder meer Leidse archeoloog Luc Amkreutz duidt dit nieuwe onderzoek in een artikel in de Volkskrant.

Organisatie

Buitenpromovendus Liselore Tissen onderzoekt de invloed van 3D-printen op kunst. Hierover sprak ze tijdens de Nacht van de Ontdekkingen op 16 september.

Een ceremonieel zwaard van 3500 jaar oud is dit najaar in Delft met neutronen gescand. De uitkomst van de samenwerking met het Rijksmuseum van Oudheden en de Leidse Faculteit der Archelogie is even fraai als raadselachtig. De Delftse universiteitskrant Delta schreef er een artikel over.

Het oudste bekende kledingstuk van Nederland is een felrood en blauw geblokte wollenjurk van bijna 2800 jaar oud, zo blijkt uit recent onderzoek. Fragmenten van dit kledingstuk zijn samen met bronzen en ijzeren sieraden in 2010 gevonden in een rijk graf uit de ijzertijd, tijdens opgravingen van een…

Een succesvolle reeks lezingen over interieur, een symposium over hemelbedden en een nieuwe reeks studiemiddagen in het vooruitzicht: universitair docent Alexander Dencher weet een groeiend publiek aan zich te binden. Hoe doet hij dat? En wat maakt juist de geschiedenis van interieur zo leuk?

Maar liefst drie interessante lezingen op onze faculteit op donderdag 8 september, en alle drie zijn ze online te volgen! Maxim Osipov, onze Russische ‘gastschrijver’, geeft zijn eerste openbare Leidse lezing, Renske Cohen Tervaert, curator bij Kröller-Müller, vertelt in de Van de Waallezing over de…

Nurturing Student Creativity: Innovative Approaches to Sharing Scientific Results. Bridging Generations and Empowering Ethical Exploration in Anthropology Education

Lezing

Twee beelden van gorilla’s die een vrouw ontvoeren: voor promovendus Dick van Broekhuizen waren ze aanleiding om een nieuw soort geschiedenis van negentiende-eeuwse beeldhouwkunst te schrijven. ‘Als je met een minder nauwe blik naar de negentiende-eeuwse kunstgeschiedenis kijkt, krijg je een heel ander…

Op 14 mei zwaait conservator en hoogleraar Ruurd Halbertsma na veertig jaar trouwe dienst af bij het Rijksmuseum van Oudheden. Het is een dubbel afscheid: op dezelfde dag verschijnt Venusval, het laatste deel van zijn trilogie over Tjalling Kingma, de fictieve conservator klassieke wereld in het Rijksmuseum…

Van Golden Cake Hat, Paper Lace en Aluminium Foil tot Sunburnt en Break Arm. Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL) heeft de hele serie 'Paula' van fotograaf Hendrik Kerstens & Paula Kerstens online beschikbaar gemaakt in Digital Collections. De serie bevat momenteel 73 werken en wordt jaarlijks uitgebreid.…

Voor haar onderzoek haalde promovenda Liselore Tissen het ene na het andere wereldberoemde schilderij door een 3D-scanner. De reproducties die dat opleverde, waren niet van echt te onderscheiden. Wat betekent dat voor onze interpretatie van kunst?

Wat hebben lakenhandel en slavernij met elkaar te maken? Best veel, bewijst de bachelorscriptie van geschiedenisstudent Sjoerd Ramackers. Hij toont aan dat lakenhandelaar Daniel van Eijs nauw verbonden was aan vier plantages in Berbice, een voormalige Nederlandse kolonie aan de noordkust van Zuid-Am…

Met een zeilbootje, kano of stiekem op een schip. In de Tweede Wereldoorlog proberen ook Leidse studenten de Noordzee over te steken om zich aan te sluiten bij de geallieerde troepen. ‘Soldaat van Oranje’ is de bekendste, maar wie waren de andere Engelandvaarders?

Nederland gaf deze week 478 kunstwerken terug aan Indonesië en Sri Lanka, op advies van een Nederlandse commissie. Terecht, zegt Leids hoogleraar Pieter ter Keurs van het interdisciplinaire onderzoeksprogramma Museums, Collections and Society. ‘Maar maak wel duidelijk wáárom je iets teruggeeft.’

Wetenschapsjournalist Anna Gimbrère en natuurkundige Julia Cramer openen op woensdag 17 december de Quantum Escape Room in Eindhoven. Leidse onderzoekers werkten nauw samen met de ontwerpers om de escaperoom niet alleen spannend, maar ook écht quantum te maken.

Op 3 december werd in London AI4LAM (Artificial Intelligence for Libraries, Archives en Museums) opgericht. De UB Leiden is founding member samen met meer dan 40 vooraanstaande internationale erfgoed- en kennisinstellingen. Samen met onze partners in AI4LAM wil de UB Leiden werken aan kennisdeling…

In het jaarverslag van de Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL) geven we niet alleen een terugblik op het afgelopen jaar maar kijken we ook vooruit.

In de museumwereld wordt soms wat huiverig naar 3D-reproducties van kunstwerken gekeken. De exacte kopieën zouden zelfs tot ‘de dood van de kunst’ kunnen leiden. Onzin, betoogt promovenda Liselore Tissen in Het Parool.

Latijns-Amerikastudies of toch kunstgeschiedenis? In een blog op NEMO Kennislink beschrijft promovenda Liselore Tissen hoe ze tot haar studiekeuze is gekomen.

Het Rijksmuseum geeft zes door Nederland gestolen kunstobjecten terug aan Sri Lanka. Het is de eerste keer dat het museum koloniale roofkunst teruggeeft. Onderzoeker Evelien Campfens legt onder andere uit hoe de teruggave van koloniale roofkunst begonnen is.

De Swifterbantman van museum Batavialand heeft na 20 jaar een make-over gekregen. Jarenlang was de man een toonbeeld van een stereotiepe Germaan. Vanaf nu heeft hij een mediterrane uitstraling, de grootste aanpassingen waren zijn huidskleur en zijn haar.

Sociaal

Scanners en 3D-printers: museum het Catharijneconvent maakt gebruik van de modernste technieken om te bepalen wat de beste restauratiebeslissingen zijn. NRC nam een kijkje bij het proces, waarbij ook technisch kunsthistoricus Liselore Tissen betrokken is.

Het strafrecht is niet geschikt om koloniale roofkunst terug te vorderen. Dat stelt onderzoeker Evelien Campfens in een opiniestuk in Trouw.

In Museum Volkenkunde staat een met mozaïeksteentjes beklede schedel die vrijwel zeker geroofd is. Wat moet hiermee gebeuren? Promovenda Liselore Tissen legt in Trouw uit hoe een 3D-replica kan helpen bij die beslissing.

Organisatie, Onderzoek

Hoe kan je de impact of valorisatie van uw wetenschappelijk onderzoek zichtbaar maken? De Leidse Impact Matrix helpt je op weg.

Alumnus Luc Amkreutz is conservator bij het Rijksmuseum van Oudheden. Met de expositie over het verdronken landschap Doggerland laat hij zien wat we kunnen leren van de prehistorie. ‘Net als de Doggerlandbewoners worden we geconfronteerd met klimaatverandering, maar de snelheid waarmee is aan onszelf…

Met welke praktische stappen kunnen we internationale claims op roofkunst correct afhandelen en illegale handel in kunst tegengaan? Het Europees Parlement stelde die vraag aan Leids jurist Evelien Campfens. Haar advies: ontwikkel een registratiesysteem, voorzie kunst van een ‘paspoort’, en richt een…

In Nederland is men waarschijnlijk opgegroeid met De Fabeltjeskrant, maar in Frankrijk speelt de kennismaking met fabels een veel belangrijkere rol in de opvoeding van een kind. Promovenda Céline Zaepffel onderzocht de rol van fabels in het Franse onderwijs en lesmethodes. Het blijkt dat nostalgie de…

Het interdisciplinaire onderzoeksprogramma Regeneratieve Geneeskunde ging een innovatief onderwijsproject aan: wat als we studenten geschiedenis en biomedische wetenschappen bij elkaar brengen? 'Dit moet onderdeel zijn van elk curriculum.'

De Kom, de Surinaamse vrijheidsstrijder, krijgt een tentoonstelling in Museum De Lakenhal. Zo’n kwart eeuw na zijn dood (1945) ontrukten Leidse leden van de Surinaamse Studentenunie hem aan de vergetelheid.

Van games tot speurtochten: veel musea doen van alles voor kinderen. Maar hoe kijken kinderen werkelijk naar kunst? Raken schilderijen hen meer als de informatie speciaal op jonge bezoekers is afgestemd? Ga met psycholoog Francesco Walker mee naar het Rijksmuseum en kijk hoe zijn team dit met eyetrackers…

Diefstal, prostitutie, waarzeggerij of moord. Historicus Manon van der Heijden onderzoekt met studenten Haagse vonnisboeken uit de periode 1600 tot 1800. Ze brengen misdaden en veroordeelden in kaart en werpen nieuw licht op de Gevangenpoort. Het team doet veel ontdekkingen, zoals het hoge aantal veroordeelde…

Rector magnificus Carel Stolker neemt op 8 februari afscheid. Als er één thema als een rode draad door zijn carrière loopt, dan is het de verbinding tussen universiteit en maatschappij. In deze serie afscheidsgesprekken gaat Stolker nog eenmaal in gesprek met mensen van binnen en buiten de universiteit.…

Universitair docent Steven Lauritano heeft een Comenius Teaching Fellow-beurs gekregen. Lauritano gaat de beurs van 50.000 euro gebruiken om het hybride onderwijs in lessen met objecten te verbeteren.

Op vrijdag 11 november presenteert Anton van der Lem het door hem bezorgde, geïllustreerde en toegelichte boek: Johan Huizinga, 'Leven en werk van Jan Veth'. De boekpresentatie vindt van 14.00 tot 16.00 uur plaats in de Vossiuszaal van de Universiteitsbibliotheek in Leiden.

De Museumnacht op zaterdag 28 mei is een mooie gelegenheid om de bijzondere musea van Leiden te ontdekken. Dertien musea zullen hun deuren openen om bezoekers de kans te geven deze locaties in een ander licht mee te maken.

Voor haar stage bij het Textielmuseum deed masterstudente Evi van Stiphout onderzoek naar de Surinaamse doeken van de Leidse Katoenmaatschappij. Leiden en Suriname hebben een hechtere band dan veel mensen denken. ‘Er wordt niet veel over Suriname geschreven’.

Via een open oproep zocht Museum De Lakenhal creatieve oplossingen voor het probleem van groeiverslaving. Uit ruim 500 inzendingen zijn 15 kunstwerken geselecteerd voor de expositie 'If things grow wrong'. Ook de creaties van de Leidse wetenschappers Peter van der Putten en Evert Jan van Leeuwen zijn…

De beschrijving van een schilderij beïnvloedt direct hoe kinderen kijken naar het kunstwerk kijken. Dat ontdekte psycholoog Francesco Walker in het Rijksmuseum. Uit zijn publicatie in Nature Scientific Reports blijkt ook: als kinderen informatie voor volwassenen krijgen, heeft dat hetzelfde effect als…